Verder vroeg me gisteren iemand: OK, als ik foto’s maak waar dat niet mag, kan de eigenaar nog wat anders doen dan me zijn gebouw uit- of terrein afzetten? (Bijv. dwingen de foto’s te wissen, of het eigendom over de foto’s verkrijgen, of een schadevergoeding krijgen?)

http://taaladvies.net/taal/advies/vraag/650/

Het is overigens ook verboden om eten en drinken mee te brengen in de bioscoop. Dat vind ik stom. Maar ik vrees wel dat de bioscoop het recht heeft om me te verwijderen op het moment dat ik mij hier niet aan houd.

(redactie: tss, maar vooruit dan maar)

De vraag is niet of de ruimte openbaar toegankelijk is, maar of hij privéeigendom is. In dat geval mag de eigenaar beslissen. Bij overheidsgebouwen of -grond gelden iets andere regels, de overheid mag niet net zo arbitrair als jij regels opleggen aan mensen, zij moeten een redelijke grond hebben voor zo’n verbod. Bij het Ministerie van Defensie zal dat duidelijk zijn.

En wat de vraag van die iemand betreft: dan krijgen we weer de discussie over contracten versus eenzijdige toestemming. Als de regel “geen foto’s maken” onderdeel is van een overeenkomst (wat mijn opvatting is), dan kan de eigenaar de fotograaf dwingen om dit verbod na te leven. Dat zou moeten kunnen leiden tot een verplichting tot wissen of afgifte van de foto’s. Maar als je “je mag binnen zolang je geen foto’s maakt” ziet als een eenzijdige geclausuleerde toestemming, dan kun je iemand alleen wegens huisvredebreuk verwijderen als hij toch fotografeert. De foto’s zelf kun je niet aanpakken, tenzij het maken (of publiceren) van die foto’s geheel los van het betreden van de grond als onrechtmatig te zien zou zijn. Bijvoorbeeld door schending van het (commercieel) portretrecht van de optredende artiesten.

@Bram: het is aangepast, met excuses voor de overlast.

Of je op basis van een overeenkomst bij overtreding van het verbod verwijdering van de foto/film kunt vorderen (via art. 3:296 BW) is een ander verhaal. Als het verbod alleen verbiedt om te filmen/fotograferen, dan is het geen grond om te vorderen dat je de opname verwijdert. Verwijdering maakt de overtreding (het verboden filmen zelf) immers niet meer ongedaan.

Maar zo’n filmverbod kan toch ook (namens de uitvoerende kunstenaars) op de Wet op de naburige rechten gebaseerd worden? Ook fotograferen lijkt me onder de definitie van “opnemen” in art. 1 te brengen. En dan is het vorderen van verwijdering ook mogelijk denk ik.

Fotograferen met flits lijkt me verder onrechtmatig jegens de medebezoekers en jegens de uitvoerende kunstenaars omdat het onbetamelijk is in een schouwburg. Net als mobiel telefoneren.

@Bram: merkwaardige regels hanteert die club, maar ik ben bang dat in die situatie het recht van de sterkste zal hebben gegolden.

Je zou het via de WNR kunnen proberen. Probleem is dan alleen dat je als schouwburg wel gemachtigd moet zijn om namens de artiesten hun naburige rechten te exploiteren/verdedigen. Dat kan gecompliceerder zijn dan je denkt, omdat veel artiesten bij de SENA zitten en dan is de SENA exclusief gerechtigd om naburige rechten te exploiteren. De artiest kan dan de schouwburg niet meer machtigen.

Wat betreft art. 3:296 BW klopt mijn gedachte volgens mij wel dat er (zonder zo’n extra zinnetje) alleen een verbod is afgesproken dat bezoekers zich onthouden van bepaald gedrag. Dat is achteraf niet meer af te dwingen via art. 3:296 BW.

Maar er is ook nog art. 6:103 BW (schadevergoeding in andere vorm dan geld). Dan moet je (denk ik) die “andere vorm” wel kunnen zien als een goedmaken van de schade. De vraag is dan: ziet het verbod op de goede orde in de zaal, of (ook) op de bescherming van de artiesten?

Voor dat laatste valt natuurlijk wel wat te zeggen. Dus het vorderen van verwijdering maakt waarschijnlijk toch kans.

(Bij een verbod op het aan laten staan van je mobiele telefoon, kan bij overtreding dus niet worden gevorderd dat ontvangen sms’jes worden gewist. Dit verbod ziet alleen op gedrag in de zaal en achteraf wissen maakt dat niet meer goed. Ligt voor de hand natuurlijk, maar het gaat in beide gevallen om een verbod van de vorm “je mag niet X doen”.)

Wat betreft SENA/WNR, hebben artiesten ook hun opnamerecht overgedragen aan SENA? Ik kom er niet helemaal uit, maar lijkt me niet erg nuttig als een optredend artiest (buiten zijn portretrecht) zelf niet kan optreden tegen opnames.

Dit verhaal speelde een tijd terug bij XS4All, dat een feest met gratis muziek wilde geven. De artiesten hadden toestemming gegeven, maar BUMA (het auteursrechtenbroertje van SENA) gaf aan dat de artiesten dat helemaal niet meer konden. Zie hier.