Internetrecht door Arnoud Engelfriet

De gespecialiseerde rechters van de Kamer van Beroep (BPAI) van het Amerikaanse octrooibureau (USPTO) zijn benoemd op een manier die strijdig is met de Amerikaanse Grondwet. Hun uitspraken zijn dan ook nietig. Dit kan voor meer dan 95% van de uitspraken van de BPAI gelden. Dat schrijft professor John Duffy (Chicago) in een paper dat nu onderdeel is geworden van een rechtszaak bij de Supreme Court. In 2007 werd dit op Patently-O voor het eerst gemeld.

De Amerikaanse Grondwet vermeldt in artikel II(2)(2) hoe overheidsfunctionarissen benoemd moeten worden. Voor rechters van de BPAI geldt de algemene regel dat het recht tot benoeming ligt bij “the President alone, the Courts of Law, or the Heads of Departments.”

Deze octrooirechters werden benoemd door het hoofd van het USPTO. Niets aan de hand zou je zeggen. Alleen: het USPTO is geen Department in de zin van de Grondwet. Het USPTO is onderdeel van het ministerie van Economische Zaken, en de directeur van het USPTO werkt onder de verantwoordelijkheid van de minister. Het had dus de minister moeten zijn die deze rechters had moeten benoemen.

Dit is zeer pijnlijk, omdat iedereen wiens octrooi ongeldig is verklaard door deze BPAI nu protest aan kan tekenen op deze grond. Er ligt nu een zaak bij de Supreme Court waarin het bedrijf Translogic precies dit betoogt, met het artikel van Duffy als bron.

Het is trouwens de eerste keer dat een blogbericht onderdeel werd van een octrooizaak bij de Supreme Court.

Via Boing Boing (bedankt, Bram).

Arnoud

Een Amerikaanse rechtbank heeft p2p-site Torrentspy een boete opgelegd van 110 miljoen dollar (72 miljoen euro), meldden Nu.nl en Tweakers. De site bood links aan waarmee films en tv-programma’s kunnen worden gedownload. Toch zegt dit weinig over de legaliteit van andere filesharing sites. Torrentspy kreeg deze schadevergoeding vooral opgelegd vanwege haar klunzige manier van omgaan met bewijs.

Zo had Torrentspy tegen de rechter gezegd dat men geen IP-adressen bijhield van gebruikers. Men bleek echter wel een systeem te hebben waarmee gebruikers op basis van IP-adres geband konden worden, en bovendien konden moderatoren wel degelijk IP-adressen van alle gebruikers zien.

Ook ging men na de aanklacht even snel berichtjes op de forums wijzigen: alle titels van beschermde werken werden veranderd in “[een niet nader te noemen film]”. Niet handig als de eiser allang een screendump heeft gemaakt natuurlijk.

Ook niet handig was de mailconversatie tussen de eigenaren over wat te doen met ‘foute’ content: laten we die op een besloten forum zetten, dan ziet de MPAA dat niet. Ja, goed plan! Vooral omdat je in de VS al je e-mailconversaties en al het andere mogelijk relevante bewijs aan de wederpartij moet afgeven als onderdeel van de pre-trial discovery.

Nee, dat had Torrentspy niet handig aangepakt. Bewijs vervalsen of vernietigen is iets waar rechters boos om worden. Bovendien is het automatische gevolg dat je de rechtszaak verliest:

Those actions rubbed the judge the wrong way. “Plaintiffs have convinced the Court that their ability to prove their case has been inalterably prejudiced by Defendants’ willful spoliation of evidence, making terminating sanctions the only effective recourse,” wrote Judge Florence-Marie Cooper in her decision. “The Court has concluded that Defendants’ conduct constitutes spoliation and second, that termination of the case in favor of Plaintiffs is the proper sanction.”

Erg jammer. Want de principiele vraag komt hierdoor niet aan bod. En de hoogte van het bedrag zal andere sites wel twee keer laten nadenken over een schikking in plaats van het voor de rechter te laten komen.

Arnoud

Een bloggende lezer vroeg zich af:

Ik blog regelmatig over celebritynieuws uit Amerika, en ik vertaal dan ook vaak Engelstalige berichten. Dat doe ik altijd met bronvermelding. Ik neem dan ook de foto over als onderdeel van het bericht. Nu kreeg ik een boze mail van een Amerikaanse fotograaf die beweert dat ik zijn auteursrecht schendt. Maar actueel nieuws mag ik toch overnemen?

Het overnemen van actueel nieuws mag, ook als dat in een andere taal gebeurt. Een Nederlandstalig blog mag dus Engelstalige nieuwsberichten vertalen en overnemen. Een foto is over het algemeen geen deel van het nieuws. Het wetsartikel (artikel 15 van de Auteurswet) laat alleen toe dat je nieuwsberichten overneemt. Daarom mag dat in principe niet met foto. De uitzondering is als de illustratie zelf het nieuws is. De World Press Photo is een duidelijk voorbeeld.

Let wel, de zoveelste foto van “Paris Hilton in al te onthullende kleding” is verslag van nieuws (roddelnieuws) maar het bestaan van de foto is daarmee nog geen nieuws. Zo’n foto mag alleen gebruikt worden met een licentie. Bij een verslag over een rechtszaak over een foto van mevrouw Hilton zou die foto op grond van citaatrecht getoond kunnen worden bijvoorbeeld. Denk aan een gestolen foto of een foto die tegenspreekt wat zij beweert.

Het citaatrecht is een ander verhaal. Ik mag een foto overnemen als ik dat nodig heb voor mijn aankondiging of betoog dat met die foto te maken heeft. Niet alleen als de foto het nieuws is. Ik zou bijvoorbeeld twee foto’s kunnen tonen en aantonen dat de een duidelijk afgekeken is van de ander. Een kleine uitsnede van b.v. 100×100 pixels bij een Nederlandstalige versie van een Engels nieuwsbericht waarin het origineel staat, zou ook nog wel onder citaatrecht vallen. Dat is dan deel van de aankondiging van het Engelse nieuwsbericht. Integraal het origineel overnemen lijkt mij geen geldig citaat.

Arnoud

De naam MSNLOCK maakt inbreuk op het merk MSN van Microsoft, besliste de rechter gisteren. Eind april werd het bedrijf Unicaresoft gedaagd door Microsoft over de naam MSNLOCK voor antichatsoftware. De vraag was of de kreet “msn’en” ondertussen verworden was tot synoniem voor chatten met een instant messenger. Van Dale vindt van wel, en ik ook - maar de rechter ziet nog steeds een duidelijke link met de MSN Messenger van Microsoft.

Om te kijken of een merknaam verworden is tot soortnaam moet je allereerst kijken wat het relevante publiek is. In dit geval is dat duidelijk: chatters. Als je dan marktaandelen van messengersoftware bekijkt, dan is duidelijk dat MSN (Live) Messenger verreweg het meest gebruikt wordt. Gebruikers noemen dat “msn’en” of “chatten”. Daarnaast wordt ook veel gebruikt van Hyves om te chatten. Ik Hyves niet (en msn ook niet trouwens), maar dat zou bekend staan als “hyven, kwekken of chatten”.

De vergelijking met Hyves snap ik niet helemaal, maar de redenering is terecht. Nergens bleek uit dat mensen iets anders gaan doen dan de MSN Messenger gebruiken als ze aankondigen “te gaan msn’en”. En dat is op zich een argument om het merkrecht op MSN overeind te houden.

Als Unicaresoft andere chatsoftware had kunnen vinden die veel gebruikt wordt en waarbij mensen ook zeggen te gaan msn’en, dan had dit anders uit moeten vallen.

Arnoud

Wat heeft een jurist te maken met online marketing? Dat was de eerste vraag die in me opkwam toen ik de uitnodiging kreeg om mee te schrijven aan de online marketing blogkermis. Ik heb heel veel stropdassen, maar niet één paarse broek. En bovendien, zijn juristen niet die flauwe mensen die alleen maar zeggen dat allerlei innovatieve marketingtrucs tegen de wet zijn?

Soms is het toch wel handig om even met die juristen te overleggen. En niet alleen om een herhaling van blunders zoals de agent van Geel-saga te voorkomen. Dankzij allerlei ‘innovatieve praktijken’ van uw minder scrupuleuze concurrenten is er de laatste jaren heel wat wetgeving bijgekomen over marketing en zakendoen op internet. Denk aan de Wet Koop op Afstand, het verbod op ongevraagde reclame per e-mail of sms, of zelfs maar iets triviaals als je KVK-nummer op je zakelijke e-mails moeten zetten.

De belangrijkste nieuwe wetgeving betreft de nieuwe regels rondom oneerlijke handelspraktijken. Op grond van een Europese richtlijn zijn oneerlijke handelspraktijken verboden. Allerlei misschien wat schimmige maar tot nu toe legale praktijken zijn daarmee ineens tegen de wet. Een leuk prijzenfestival organiseren zal nog niet meevallen. En klanten binnenlokken met een stuntaanbieding die helaas toevallig net uitverkocht is (”maar we hebben nog wel een andere die ook heel goed is”) mag ook niet meer. Oh ja, en een advertorial laten lijken op redactionele inhoud is ook keihard verboden straks.

Financiële dienstverleners kregen onlangs nog te horen dat elke banner voorzien moet zijn van de volledige informatie over rente, maandlasten, looptijd en totale prijs. Ook telecomaanbieders moeten uitkijken met hun vergelijkende reclames, want voor ze het weten staan ze weer bij de rechter over onjuist gepresenteerde tarieven (”twee cent per minuut afgerekend per 45 seconden plus acht cent starttarief is NIET goedkoper dan drie cent per minuut afgerekend per seconde zonder starttarief maar alleen tussen kwart over negen ’s avonds en tien voor acht ’s ochtends”).

Daarnaast heeft het College Bescherming Persoonsgegevens het internet ontdekt. De Richtsnoeren Persoonsgegevens op Internet bevatten strenge regels over wat je met persoonsgegevens van klanten en bezoekers van je site mag doen. De korte samenvatting: wat u van plan bent met die gegevens, mag niet tenzij u iedereen apart toestemming vraagt.

Mocht u nu denken dat uw klanten brave huisvaders zijn die toch geen rechtszaak beginnen: sinds kort is er een overheidsinstelling, de Consumentenautoriteit, met als enige taak het controleren en afdwingen van dit soort wettelijke regels.

En een hoe grote hekel heeft uw concurrent aan u? Wie namelijk een oneerlijke handelspraktijk toepast, handelt onrechtmatig jegens zijn concurrenten. Die mogen het bedrijf dan voor de rechter dagen om naleving van de regels af te dwingen. Inderdaad, hetzelfde gedoe als bij de telecomboeren. Het kan dus zeker de moeite waard zijn om even bij die jurist langs te lopen met uw nieuwe plannen.

Ik heb trouwens wel een paarse stropdas. Ben ik dan niet toch een beetje marketeer?

De overige artikelen uit de blogkermis:

Tips voor succesvol groeien

Marco Bouman met Meer klanten door nieuwe marketing
Marco gaat op de nieuwe wetten van de marketing, o.a.: Ga de interactie aan met uw klant, Geef gratis, Handel vanuit passie en plezier, Geen concurrentie maar overvloed…

Recruitment matters

Bas van de Haterd met Trends aan tafel en recruitment
Bas legt uit hoe hij andere blogs leest en probeert te vertalen naar arbeidsmarktcommunicatie en recruitment. Hij vertaald trends aan tafel (over wat wij op tafel zetten) naar zijn vakgebied.

Blog Zichtbare zaken

Huub Koch met Een heldere briefing: Een goed begin helpt echt!
Huub geeft een uitleg waarom een briefing zo belangrijk is. “Vormgeving in dienst van de inhoud en niet van zichzelf.” Met een uitleg hoe je tot de opstelling van een briefing kunt komen.

Internetrecht: actualiteiten en commentaar

Arnoud Engelfriet met Memo van uw juridische afdeling
Wat heeft een jurist te maken met online marketing? Nou Arnoud komt met een paar handige onderwerp voor een online marketeer. Denk aan de Wet Koop op Afstand, het verbod op ongevraagde reclame per e-mail of sms, of zelfs maar iets triviaals als je KVK-nummer op je zakelijke e-mails moeten zetten. De belangrijkste nieuwe wetgeving betreft de nieuwe regels rondom oneerlijke handelspraktijken.

Spotlighteffect

Ernst-Jan Pfauth met YouTube meets Idols
Ridzert Beetstra gaat in kamerdansen.nl een initiatief van Nivea. Waarbij het hem opvalt dat de doelgroep heel open hun kunsten delen met het publiek.

Whelp

Theo Bakker met Nofollow-pagina’s uitsluiten van PR building
Theo legt uit waarom je sommige pagina’s niet wilt laten opnemen in de zoekmachines. Daarbij een korte uitleg hoe je dan deze pagina’s uitsluit.

Tom Scholte Personal Branding

Tom Scholte met Versterk je positie in 3 stappen
Volgens Tom kun je jouw positie versterken in 3 stappen: wees onderscheidend, verhoog je geloofwaardigheid en zorg dat je relevant bent.

Mokka Marketing

Arjan in’t Veld met Ouderenmarketing door een andere bril
Het artikel geeft inzicht in het afstudeerproject van Bertien Koopman aan de Universiteit Twente. Zij onderzocht het begrip seniorenmarketing vanuit ruim 90 wetenschappelijke theorieën.

ZB Digitaal

Edwin Mijnsbergen met De bedrijfsfilosofie van Brunello Cucinelli
Edwin beschrijft werkbezoek aan de werkplaats van het bedrijf van de steenrijke Brunello Cucinelli, dat tevens fungeert als opleidingscentrum en in de toekomst zelfs als regionaal cultureel centrum.

Het professionele verkoopvak

Harro Willemsen met De tien meest irriterende verkooplingo
De 10 meest irritante uitspraken van de afdeling verkoop, denk hierbij aan: Jong en dynamisch, conculega, Kijken of we iets voor elkaar kunnen betekenen…

EdWords.nl Zoekmachine Marketing Blog

Eduard Blacquiere met Google: Navigatiedienst of Mediabedrijf?
Eduard verteld meer over de nieuwe functie van Google, search within a search. De functie is ontstaan omdat veel navigatiezoekers vaak alsnog hun zoekopdracht verfijnen om verder te zoeken binnen de betreffende website. Of zit er nog meer achter?

Punkmedia

Henk-Jan Winkeldermaat met En hij is full-frame, hè? (dromen over de 1Ds Mark III)
Henk-Jan vertelt meer over de camera die hij gebruikt voor zijn werk, deze is namelijk full-frame….eeeuh full-frame?? Laat Henk-Jan het je uitleggen.

peterdesmyttere.com

Peter Desmyttere met Twitter? Nee, bedankt.
Peter heeft Twitter getest en komt tot de conclusie dat het zakelijk niet werkt. Hij geeft het advies om als ondernemer, die het druk heeft, slechts twee maal per dag de e-mail te lezen, geen Blackberry en te stoppen met Twitter.

Weblog Olaf Molenaar

Olaf Molenaar met Waarom zou ik nou gaan bloggen?
Olaf bekijkt waarom mensen en bedrijven zo bang zijn voor bloggen en vergelijkt dit met ondernemers die bloggen juiste hebben omarmt. Als laatste geeft hij nog een persoonlijk voorbeeld hoe de zoekresultaten worden beinvloed door bloggen.

Hardcopy

David Brinks met Gaaf idee - Mini-bi-Xenon
Een billboard aan de zijkant van een pand met een mini met Xenon verlichting. Of toch niet?

andrescholten.nl

Andre Scholten met Webmail clients en Google Analytics
Andre legt uit hoe de verwijzingen vanuit mail clients je zoekresultaten kunnen vertroebelen. Verder geeft hij tips hoe je dit kunt verminderen.

Pieter Voogt op deondernemer.nl

Pieter Voogt met Hoe populair is uw website?
Pieter vertelt meer over de waarde die Google toekent aan websites; PageRank. Een indicator die aangeeft hoe populair de site is.

Flitter.nl Online Marketing Blog

Roeland Pater met Skoeps stopt. Een signaal dat we niet moeten missen?
Skoeps is gestopt. Een website die draait om burgerjournalistiek kon het niet redden. Heeft het te maken met angst van de adverteerders. Is dit innovatieve concept te vroeg? Roeland vraagt het zich af.

propaganda

Lode Broekman met Succesvolle sociale netwerken: het W3 model - deel 3
Alweer deel 3 van 3, over succesvolle sociale netwerken. Dit deel gaat over; wat wordt er gedeeld met Wie en Hoe? De eerste 2 delen gaan over Waarom en Wie. Het gaat om het delen van content want zonder interactie is er geen community.

Sales is een vak!

Rikkert Walbeek met Cold calling.
Rikkert geeft uitleg waarom cold calling belangrijk is, iedere verkoper moet cold calls doen. Of je een marketing apparaat tot je beschikking hebt dat voor voldoende leads zorgt. In de praktijk zullen de meeste verkopers echter zelf voor (een deel van) hun leads moeten zorgen. Cold calling is dan 1 van de manieren om zelf die leads te vergaren.

Checklist

Erwin Blom met Twitter evangelist
Erwin legt enthousiast uit waarom hij Twitter gebruikt en wat het hem oplevert. Dit verhaal is eerder verschenen in Bright. Erwin: “In de afgelopen 6 maanden heb ik dankzij Twitter meer leuke mensen ontmoet dan de 6 jaar ervoor.” Een mooi verhaal tegenover het eerder genoemde artikel van Desmyttere.

Usabilityweb.nl

Rozalinde Kriens met Het ontwerp van de beste gebruikersbeleving?
Wow, een zeer uitgebreid en interessant artikel van Rozalinde over gebruikersbeleving. Belangrijk is hierbij dat je een gebruikersgroep kiest (je niche). Je kunt namelijk geen optimale gebruikersbeleving maken voor iedereen, je moet kiezen voor welke groep je de beste gebruikersbeleving wilt maken.

Karel Geenen

Karel Geenen met Sonja Bakker voor je website
De inspiratie is voor Karel gekomen uit het feit dat de gemiddelde webpagina de afgelopen 5 jaar 3 maal zo groot is geworden. Om je laadtijd zo laag mogelijk te houden vind je in dit artikelen tips om je pagina zo klein mogelijk te houden. Ook nog enkele links naar oplossingen hoe je kunt meten hoe groot je pagina is en wat de laadtijd bedraagt.

Usarchy.com

Ruben Timmermans met 5 Praktische Tips voor Usability Testen
Ruben komt met 5 praktische tips hoe je nu een usability test opzet; van deelnemer tot locatie en vraagstelling.

Erno Hannink

Een artikel van mijn eigen site 10 pagina’s die elke bedrijfsblog nodig heeft
Een overzicht van de meest belangrijke pagina’s die niet mogen ontbreken in een bedrijfsblog. Pagina’s als; over, contact, disclaimer, privacy…

Kletskous

Catharina Bethlehem met Deur open en drempels slechten voor een groter marktaandeel
Catharina is een enthousiast open source aanhanger. In dit artikel laat ze zien hoeveel drempels er soms worden opgeworpen om te blijven werken met Microsoft. Een omschakeling naar open source kun je niet afdwingen maar je kunt wel de deuren open zetten en de drempels zo klein mogelijk maken. Zo is er bijvoorbeeld de release party van Ubuntu op 17 mei te Amsterdam.

Arnoud

Bij OSNews een interessant artikel over de rechtsgeldigheid van EULAs in Nederland. Niet alleen omdat ik Ejn van de geciteerde experts ben (hoewel dat natuurlijk wel helpt), maar omdat ze de interessante vraag stellen of Apple’s koppeling tussen Safari en Apple-hardware eigenlijk wel mag.

U herinnert zich misschien nog de discussie rondom Safari voor Windows, waarbij in de EULA stond dat je deze alleen op Apple hardware mocht installeren. Dat is natuurlijk wat onhandig voor Windowssoftware. In dat specifieke geval krijg je die voorwaarde nog wel van tafel lijkt me zo. Als die voorwaarde geldig zou blijken, is de software niet te gebruiken voor datgeen waar hij voor gemaakt is: op een Windows-PC draaien.

Maar als het gaat om Safari voor Apple hardware, die je op bijvoorbeeld een Psystar computer wilt installeren, dan ligt dat anders. Wired meldde in april dat Apple hier weinig tegen zou kunnen doen (lees het geplagieerd bij Webwereld) omdat een EULA niet geldig zou zijn. OSNews vroeg even door en kwam met deze conclusie:

The EULA specifically states that the software must be installed on an Apple computer, this is logical because it allows the software to function optimally. If you install the software on a non-Apple computer, there will be a large chance it will not function optimally. The distributor wants to prevent this by stating the software may only be installed on an Apple computer.

Ik zou zelf ook niet weten waarom die clausule uit de EULA ongeldig zou zijn. Het is natuurlijk koppelverkoop, maar koppelverkoop is legaal zolang je geen misbruik van een economische machtspositie maakt. En zo groot is Apple nou ook weer niet.

Arnoud

Ook op virussen en bots zit auteursrecht. Het is alleen wat lastig om je recht te halen als het werk ontworpen en gebruikt is voor illegale activiteiten zoals spammen en computervredebreuk. Een slimme Rus had daar wat op verzonnen: plak een EULA op je botsoftware met een leuke boeteclausule:

In cases of violations of the agreement and being detected, the client loses any technical support. Moreover, the binary code of your bot will be immediately sent to antivirus companies.

Een soort van arbitrageovereenkomst dus, maar dan anders.

Via Slashdot.

Arnoud

Powerpoint zondag: een serie artikel over hoe je op een effectieve manier van Powerpoint gebruik kunt maken.

Grafieken kunnen helpen overtuigen. Een grafiek kan je boodschap ook ondersneeuwen met irrelevante gegevens. De eerste vraag bij een grafiek is daarom altijd of je die wel echt nodig hebt. Vaak heb je uiteindelijk maar één cijfer nodig.

Stel je presenteert over parttime werken, en je wilt de boodschap kwijt dat 75% van de parttimers vrouw is. Dan kun je wel een grafiek laten zien met alle gegevens van het CBS, maar het kan ook zo:

Bij grafieken moet je duidelijk aangeven wat we zien. Powerpoint laat daarom standaard een losse legenda zien. In veel gevallen is het duidelijker om in de grafiek zelf met grote, duidelijke letters toe te voegen wat we zien. Bij “Overig” of “rest” hoeft geen legenda, dat snapt je publiek vanzelf.

Vermijd 3D-effecten. Door het perspectief wordt het vaak juist lastiger om te zien waar het om gaat in de grafiek. Staven kunnen bijvoorbeeld achter elkaar wegvallen.

Zet je belangrijkste observatie in de titel. Titels zijn vaak veel te beschrijvend. Dus niet “Verkoopcijfers derde kwartaal 2006” maar “Snijmachines: 3 miljoen verkocht”. En vraag je dan meteen af of je de grafiek nog wel nodig hebt.

Ook bij grafieken geldt: laat zien wat je vertelt. En dan bedoel ik niet er een stukje clipart naast zetten. Stel je wilt laten zien waar medewerkers hun tijd aan besteden. Een taartdiagram is dan de logische keuze. Om dat krachtiger te maken, kun je een plaatje van een klok de achtergrond van het taartdiagram te maken. Projecteer de taartpunten daar overheen.

Gaat het om geld, dan kun je de staven bijvoorbeeld vervangen door stapels munten, of de staven vervangen door zakken met geld die net zo hoog zijn als de staaf.

Laat geen tabellen zien. Nooit. Niemand kan dat lezen, sterker nog niemand wìl dat lezen. Maak er een grafiek van. Wil iemand per se de cijfers zien, dan kun je een geprinte versie van de tabel uitreiken.

De volgende keer: welke soort grafiek is wanneer het meest geschikt?

Arnoud

Hehe, eindelijk. Europese octrooien hoeven niet langer volledig in het Nederlands te worden vertaald om in Nederland geldig te zijn. Wie een Engelstalig Europees octrooi krijgt, hoeft alleen nog de claims (”conclusies”) in het Nederlands aan te leveren. Ik heb nooit begrepen waarom de claims en niet bijvoorbeeld het uittreksel, want voor het interpreteren van claims heb je toch een octrooigemachtigde nodig en die kan Engels, Frans en Duits lezen. Het uittreksel is bedoeld voor de ‘gewone’ lezer. Maar goed.

Het London Protocol waarin dit geregeld wordt, is al uit 2000 maar pas onlangs heeft Frankrijk het bekrachtigd. Uiteraard omdat de Fransen erg zuinig zijn op hun taal.

Wie een Europees octrooi in het Frans of Duits verleend krijgt, moet nog steeds het hele verhaal vertalen.

Via Volledig bericht, pardon Boek 9. Zie ook het persbericht van Octrooicentrum Nederland.

Arnoud

“U heeft geen recht op herstel of vervanging, want u heeft het gebrek niet binnen zeven werkdagen gemeld.” Winkeliers die met dit excuus aan komen zetten, hebben goed begrepen dat zij van (sommige) wetsartikelen mogen afwijken, en doen dat dan uiteraard in het nadeel van de klant. Echter hebben ze niet door dat dit in veel gevallen niet is toegestaan.

Artikel 7:23 BW verplicht de koper om binnen een bekwame tijd bij de verkoper te melding wanneer een product gebreken bevat of om een andere reden niet aan de overeenkomst beantwoordt (non-conformiteit). De wetgever heeft over dit wetsartikel onder andere het volgende opgemerkt:

Artikel 7:23 lid 1 BW vereist dat de koper de verkoper binnen bekwame tijd nadat hij de de non-conformiteit heeft ontdekt of redelijkerwijs had behoren te ontdekken, kennis geeft. Of ingevolge dit artikel de koper de verkoper tijdig in kennis heeft gesteld, hangt af van tal van omstandigheden, zoals de aard van het gekochte, de deskundigheid, de onderlinge verhouding en de juridische kennis van beiden. Het verdient de voorkeur deze meer flexibele maatstaf te behouden, waarbij evenwel voor de consumentenkoop bepaald moet worden dat de termijn niet korter mag zijn dan twee maanden na ontdekking. (MvT, TK 2000-2001, 27809, nr. 3, p. 10)

Een bekwame tijd is voor een consument dus altijd minimaal twee maanden, zelfs wanneer de consument zich veel eerder kon melden bij de verkoper. Bovendien gaat deze periode pas lopen op het moment dat de consument heeft heeft ontdekt dat het product niet aan de overeenkomst beantwoorden. Een consument hoeft het product dus niet te onderzoeken op nonconformiteit. Als een dergelijk onderzoek toch plaats vindt, dan gaat de termijn pas lopen op het moment dat er een conclusie uitkomt dat het product niet aan de overeenkomst beantwoord.

Bij de koop van bepaalde zaken kan immers een langere termijn dan twee maanden acceptabel zijn. Bovendien beoogt de richtlijn te bevorderen dat consumenten ook in een andere lidstaat goederen aanschaffen, maar zou juist voor deze kopers een kennisgevingstermijn van twee maanden te knellend kunnen zijn. (MvT, TK 2000-2001, 27809, nr. 3, p. 24)

Nu de consument het product niet hoeft te onderzoeken zal een bekwame tijd niet snel langer uitvallen dan de genoemde twee maanden. Echter kunnen er uitzonderlijke omstandigheden zijn die een langere termijn rechtvaardigen. Buitenlandse consumenten zijn niet bekend met de Nederlandse taal en de Nederlandse gewoontes en zullen daar dus hinder van ondervinden. En binnenlandse consumenten zouden onopzettelijk door de winkelier gehinderd kunnen worden. In dergelijke gevallen kan een consument toch op tijd zijn als hij zich pas na die twee maanden meldt.

Bij een consumentenkoop geldt dat de winkelier niet in het nadeel mag afwijken van dit artikel. Een winkelier mag dus niet in zijn algemene voorwaarden opnemen dat de (consument)koper zich binnen zeven werkdagen meldt. En een winkelier die een vaste termijn van twee maanden hanteert, heeft het bijna goed. Er zullen dan ook niet veel consumenten zijn die er in zullen slagen om dit beding te vernietigen. Consumentenorganisaties kunnen dat echter weer wel, omdat bijna goed toch echt helemaal fout is.

Alex de Kruijff
Alex is een ingenieur die elektronica en informatica heeft gestudeerd en juridische interesse heeft. Op zijn website kun je o.a. artikels over het besturingssysteem FreeBSD vinden, die je helpen bij het configureren ervan.