@Martijn: in de meeste gevallen lijkt me dat geen probleem omdat je al een relatie met de verzender hebt. Mensen worden zelden zonder enige voorafgaande communicatie gedagvaard of in gebreke gesteld. En als er goede redenen zijn om te twijfelen aan het e-mailadres, dan heeft de afzender een probleem.

Na jaren bergen 419 en phisingverzoeken te hebben ontvangen zal elke meer ervaren internetter een e-mail aanmaning - zelfs indien in foutloos ABN - met bovengemiddelde argwaan bekijken.
Er van uitgaand dat het bericht vanwege het gebruikte jargon (nota, invoice, valutatekens, uitroeptekens) niet al in de spambak is beland.

Het risico van de spamfilter moet voor rekening komen van de verzender. Verzending per email is goedkoop en daarom aantrekkelijk voor de verzender. Keerzijde hiervan is dat het ook veel misbruikt wordt om spam te versturen. Spamfilters zijn het gevolg daarvan. Verondersteld mag worden dat dit bekent is bij de verzender, maar die kiest er toch voor om het per email te versturen. Hij heeft dus de voordelen er van en de ontvanger de nadelen.

Er is geen spamfilter naar mijn weten die de mail gelijk weggooit.

Er zijn er genoeg die dat doen (van blokkeren wegens ‘fout’ IP adres, wat zo’n beetje standaard is, tot content-scannen tijdens de SMTP-transactie). Zeker als je een email-adres gebruikt dat je van je ISP hebt gekregen, is de kans groot dat in elk geval dat eerste gebeurt. In zo’n geval heb je ook niet altijd de keuze geen spamfilter te gebruiken. Maar goed, in dat geval zal de verzender, als diens systeem in orde is, een foutmelding krijgen dat het verzenden niet gelukt is.

Ik krijg eigenlijk nooit nota’s of facturen per mail die ik niet verwacht. Jullie wel zo veel dan?

Nee. Wel gooi ik een hoop email ongelezen weg waarvan het subject schreeuwt dat het een belangrijke factuur is. (Een veelgebruikte truc om mensen virussen mee te laten openen*.) Is het dan mijn fout als ik die aanmaning daarmee ook automatisch weggooi?

* en dus lijkt het me wel belangrijke dat in elk geval een deel van de essentiele informatie van de aanmaning in de email te lezen is. “Belangrijk! Open deze aanmaning onmiddelijk of we sturen de deurwaarder op je af.” lijkt me niet voldoende.

@kuno: op zich heb je gelijk, maar met datzelfde argument zou ik kunnen stellen dat overeenkomsten niet mondeling gesloten mogen worden. Ook die zijn vrijwel niet te bewijzen achteraf. Toch laten we dat gewoon toen, en de partijen nemen de bewijsproblemen maar voor lief.

Het enige wat de verzender hoeft te doen is een systeem hanteren waarbij een transparante pixel opgenomen wordt in de e-mail. Aangezien het plaatje afkomstig is van hun server kunnen ze daar een registratie systeem aanhangen.

Ik ben niet zo’n fan van zulke systemen die checken of email inderdaad aankomt (en sowieso niet zo van HTML email wanneer dat niet nodig is). Ik vraag me af of het ook een bewijs van ontvangst is in de juridische zin. In theorie kan een spamfilter ergens onderweg het pixel ook opvragen.

Ik vind dat je als verzender moet aantonen dat je voldoende hebt gedaan om te zorgen dat je email aankomt en gelezen wordt en dat ze zowel door een spamfilter als door een mens in één oogopslag van spam te onderscheiden zijn. Als je daaraan voldaan hebt vind ik dat de bewijslast bij de ontvanger ligt.

@Martijn
“dat ze zowel door een spamfilter als door een mens in één oogopslag van spam te onderscheiden zijn.”
Hoe lang denk je dat het duurt voor alle spam-mailtjes van exact diezelfde kenmerken voorzien worden ?

@Arnoud
“Waarom mijn hond wel en mijn spamfilter niet?”
Omdat het probleem met die hond makkelijk door de ontvanger opgelost kan worden. Gesloten kastje achter de brievenbus, en klaar. Aan de andere kant levert het uitzetten van een spamfilter danwel het alsnog gaan doornemen van de spam-mail map zonder meer een onwerkbare situatie op. Simpelweg omdat de hoeveelheid ‘ruis’ in het email verkeer zo hoog is. Het is dus niet zo zeer het blote feit dat e-mail verloren kan gaan bij de ontvanger dat het communicatiemiddel diskwalificeert, maar het feit dat de kans erg groot is dat dat gebeurt zonder dat de ontvanger al te veel redelijke mogelijkheden heeft om daar wat aan te doen.

Hoe lang denk je dat het duurt voor alle spam-mailtjes van exact diezelfde kenmerken voorzien worden ?

Ik drukte me niet zo handig uit. Ik bedoelde vooral dat ze in een oogopslag reden zouden moeten geven tot nadere inspectie. Duidelijkheid waarom het gaat in het onderwerp en de eerste paar regels EN daarin informatie vermelden die een derde met niet veel waarschijnlijkheid kan weten.

Het zou zeker voor de ingebreke stelling zinvol kunnen zijn om via een proefproces af te dwingen door een ingebreke stelling te doen met een email (eventueel voorzien van een digitale handtekening).

De overheid wil digitaliseren dus moeten zij daar ook als eerste op worden aangesproken. Het is natuurlijk een eitje voor een overheid om een email adres in te richten waar je naar kan mailen en die je dan direct een bevestiging terugstuurd van ontvangst. Dit is door de directe terugkoppeling potentieel veel betrouwbaarder dan de traditionele post.

Wat veel mensen vergeten is dat email een onbetrouwbaar medium is. Er is niets in het protocol wat er voor zorgt dat een mailtje *altijd* aankomt. Er zijn allerlei waarborgen, error messages enzovoort, maar het is nog steeds heel goed mogelijk dat je mailtje net toevallig in een zwart gat verschijnt zonder een error te genereren.

Maar stel dat ik op de “normale” manier de loodgieter laat langskomen. Ik vergeet te betalenm, en hij stuurt een aanmaning naar een e-mailadres van mij dat hij op één of andere manier te pakken weet te krijgen. Dan zou ik daar niet helemaal blij van worden. Ben ik verplicht om al mijn mailaccounts regelmatig te controleren? Wat als het een mailaccount is die een kleinzoon voor zijn oude opa heeft aangemaakt, terwijl opa daar allang niet alleen het wachtwoord maar ook de loginnaam van is vergeten? De kleinzoon wordt bedankt.

Misschien is de beste manier om dit op te lossen niet door “schriftelijk” als “op een vel papier” uit te leggen, maar door bij art. 3:37 lid 3 BW (”moet die persoon hebben bereikt”) pas aan te nemen dat de verklaring die persoon heeft bereikt als de verklaring in een inbox is beland waarvan de verzender weet of mag aannemen dat de ontvanger deze regelmatig checkt. En misschien als extra voorwaarde dat de ontvanger zich bovendien ervan bewust is dat de verzender hem op dat adres zal proberen te bereiken.

In het bestuursrecht wordt “schriftelijk” opgevat als “een serie letters”. Een bestuursorgaan kan een tot een bepaalde burger gericht bericht langs elektronische weg verzenden, voor zover die burger “kenbaar heeft gemaakt dat hij langs deze weg voldoende bereikbaar is” (art. 2:14 lid 1 Awb). (En dat kenbaar maken zal specifiek aan dat bestuursorgaan moeten gebeuren, lijkt mij.) Andersom geldt ongeveer hetzelfde (art. 2:15 Awb).

@Piet:

Maar stel dat ik op de “normale” manier de loodgieter laat langskomen. Ik vergeet te betalenm, en hij stuurt een aanmaning naar een e-mailadres van mij dat hij op één of andere manier te pakken weet te krijgen. Dan zou ik daar niet helemaal blij van worden. Ben ik verplicht om al mijn mailaccounts regelmatig te controleren? Wat als het een mailaccount is die een kleinzoon voor zijn oude opa heeft aangemaakt, terwijl opa daar allang niet alleen het wachtwoord maar ook de loginnaam van is vergeten? De kleinzoon wordt bedankt.

Ik denk dat dat valt onder de derde alinea van Arnouds post.

Ooit van records management gehoord?

Ik denk dat dat valt onder de derde alinea van Arnouds post.

Klopt!

Hier lees ik over art. 3:37 lid 3 BW:

Van bereiken in de zin van art. 3:37 lid 3 BW is sprake, indien de geadresseerde de verklaring heeft vernomen of een normaal individu haar onder de gegeven omstandigheden had kunnen vernemen. Hierbij kan tevens een rol spelen wat degene die de verklaring aflegt, weet omtrent de mogelijkheid van de geadresseerde om haar te ontvangen of te vernemen.

Dat sluit dus aardig aan bij wat Arnoud in zijn 3e alinea schrijft. Dit lijkt de meeste bezwaren van het verrichten van rechtshandelingen per e-mail op te heffen.

Een lezer vroeg me:

Recent heeft mijn bedrijf ingeschreven op een aanbesteding bij een gemeente. Wij kregen daar geen reactie op en besloten na enkele weken eens te gaan bellen. Als reactie kregen we toen eerst dat onze mail niet ontvangen was, en een…