Om in de Sinterklaas-sfeer te blijven: De Auteurswet 1912, althans hoofdstuk 1 daarvan, in dichtvorm.
Een speculaaspop voor wie alle verwijzingen naar jurisprudentie weet te herkennen.
UPDATE welkom bezoekers van Volledig bericht, pardon Boek 9! Leuk dat u doorklikte!, en ik zou het erg op prijs stellen als u na lezing van dit gedicht even de redactie aldaar mailde dat ik Arnoud met een D heet. Dat kan met deze klikkk (u hoeft alleen nog op Send te drukken).
Ahem.
Auteursrecht, ‘t recht op een werk
1.
Auteursrecht, ‘t recht op een werk;
diens
maker staat sterk
tegen wie kopieert of openbaart,
behoudens anders bepaald, uiteraard
2. Middels
overdragen of erven
kan ieder toch zomaar auteursrecht verwerven;
maar wel in een akte
en vergeet het beslag; da’s een zwakte
3. [Vervallen]
4. De maker staat bij ‘t werk vermeld
dat is wat voor de rechter geldt.
Bij een voordracht is de prater eigenaar -
Ligt het anders? Bewijs ‘t maar!
5. Auteursrecht wordt aan verzamelaars verstrekt,
daarmee zijn ook de losse delen gedekt
diens makers hebben een recht op zich
zo stelt de wet alle rechten veilig.
6. Wie een ander bij het maken begeleidt
heeft het recht, da’s duidelijkheid;
tenzij de ander zelf creatief bezig was
dan geeft opeisen van ‘t recht geen pas
7. Recht op ‘t werk bij ‘t werk wordt verlegd:
de maker zijn baas die krijgt ‘t auteursrecht;
wilt u ‘t anders, uw contract regelt het zo,
maar hoort dat eigenlijk niet in de CAO?
8. Een stichting, vennootschap of club heeft het recht
zolang zij de naam van de maker niet zegt,
zij wordt dan zelf als maker beschouwd,
tenzij er bewijs is van fout.
9. De maker die maakt onder een pseudoniem,
of zelfs met zijn naam helemaal niet te zien,
verschaft zo een volmacht aan zijn publicist,
zodat hij nu toch zijn auteursrecht niet mist.
10. Auteursrecht rust op beeld, muziek of verhalen,
maar, zo zei Romme eens tegen Van Dale,
graag wel met des makers stempel -
‘t geldt zelfs voor een lijstje warempel.
11. Overheidsteksten zijn vrij
daar hoort geen auteursrecht meer bij;
wet of vonnis zijn in publieke handen,
dat geldt niet voor de nieuwe Vermande.
12. Een werk openbaren kan op velerlei wijzen,
die hebben gemeen dat ze permissie vereisen
ook verhuren of lenen, en zelfs op TV,
tussen de schuifdeuren, dat telt niet mee.
12a. Wie zijn verhuurrecht aan een ander afgeeft,
krijgt een billijke vergoeding, zolang hij nog leeft,
voor elk fonogram ontvangt hij zo poen,
afstand hiervan kan hij niet doen.
12b. Het vrije verkeer van werken bestaat
zolang men verhuren of lenen maar laat;
uitputting geldt echter alleen Europees,
er is geen parallel voor het werk overzees.
13. Een kopie is niet slechts: slaafs nagemaakt,
ook de-film-van wordt hierdoor geraakt.
Wie vertaalt of bewerkt, wordt van inbreuk beticht.
Wat dan weer wel mag: de wet als gedicht!
13a. Die bits op het netwerk stromen voorbij
en lopen daarmee auteursrechtelijk vrij
een tijdlijk kopietje, daar kan men mee leven,
mits zonder waarde, en voor maar even.
14. Wie muziek vastlegt op een CD,
maakt daar echt een verveelvoudiging mee
dat geldt ook voor film op DVD,
beiden verboden - tenzij privé!
15. Overnemen van nieuws is soms toegestaan
tenzij een voorbehoud er bij heeft gestaan
het geldt voor de pers, waaronder ook kranten.com
maar niet
op een blog, dat is wat stom
15a.
Citeren mag uit een openbaar werk,
de redelijkheid stelt hier wel paal en perk;
dit geldt trouwens ook bij een persoverzicht
de bron vermelden is natuurlijk verplicht.
15b. Overheidsteksten zijn vrij, stond hier ergens boven
maar dat had ik niet zomaar moeten beloven
Een auteursrecht kan liggen bij d’overheid
‘t werk mag dan wel gekopieerd en verspreid
15c. Lenen dat mag, zo is bepaald
omdat het boek zelf ook is betaald
De maker ontvangt wel een red’lijke duit
Artikelen 15d tot i werken dit verder uit.
16. De leraar mag kopiëren,
zolang het maar is om te doceren,
mits hij er geen cent voor ziet -
en vergeet de bronvermelding niet!
16b. De
thuiskopie die is legaal,
dus downloaden wij allemaal.
Dit vindt de BUMA niet erg fijn,
vandaar dat 16c tot m er zijn.
16n. Restaureren is inbreuk, wist u dat al?
de bieb mag het wel, bij dreigend verval
ook het museum, of het archief
zolang het maar is zonder geldlijk motief
17. [Vervallen]
17a. Al sinds 1931 in de wet
maar nog nooit is die AMvB eens ingezet,
zelfs niet na het kabel-tv arrest -
zou het nog eens op Internet worden getest?
17b. Een zender mag zenden maar opnemen niet
tenzij men de film zo tijdelijke opslag biedt,
alleen, niet archiveren wat men zo vergaarde
behalve films met uitzonderlijke waarde.
17c. De BUMA kan voor ‘t zingen de kerk uit,
omdat het auteursrecht hier op een grens stuit;
Samenzang in eredienst is vrij, met of zonder kaars,
maar betreft dit artikel eig’lijk ook vrijmetselaars?
17d. Als de regering een AMvB wil maken,
voor repro, vergoeding of om de DRM te kraken,
wordt die natuurlijk via ‘t Staatsblad bekend
maar wel snel eentje voorlezen bij ‘t parlement.
18. Kunst, zoals het in d’ openbare ruimte staat,
mag zonder problemen nu op de gevoelige plaat,
compileer van één maker’s werken hooguit een stel;
‘t hoofdonderwerp zijn, mag nu trouwens wel.
18a. Een toevallig gebruik mag als de minimis,
zoals dit couplet dat twéé regels is
18b. Er mag nu meer dan onder Sus & Wis,
zolang ‘t maar om te lachen is:
er is nu recht op parodie,
alleen die Tanja was dat nie!
19. Wie een portret van zich laat maken,
hoeft het kopiëren daarvan niet te staken,
dat opent wellicht perspectieven,
maar krijg maar eens die negatieven!
20. De fotograaf nu daarentegen,
mag, zonder toestemming te hebben gekregen,
iemands portret niet openbaren,
dat geldt dubbel als er meer geportretteerden waren.
21. Wordt er zomaar een foto gemaakt
dan hoeft publiceren niet zomaar te worden gestaakt
De eiser moet komen met een redelijk belang
dat aantonen duurde bij Jee-Peetje niet lang.
22. Bij opsporing is ‘t oom agent toegestaan
met een foto voorbij ‘t auteursrecht te gaan
zij mogen dus meer dan Jan met de pet
maar hoe zit ‘t nu met ‘t pliesieportret?
23. Het lijkt misschien raar maar ‘t moest wel gezegd:
wie een kunstwerk bezit, mag het vertonen, ja echt
ook een foto er van mag hij tonen, staat alhier bepaald
zolang er maar niemand hem hiervoor betaalt!
24. Kunst is uniek, maar dat hoeft niet altijd
soms wordt men met twee exemplaren verblijd
De schilder pleegt daarmee op rechten geen inbreuk
zelfs na ‘t overdragen, dat is toch wel heel leuk.
25. De morele rechten zijn simpel fatsoen
toch blijkt het vaak lastig om dit goed te doen
De naam van de maker moet worden vermeld
en de eer van de maker wordt voorop gesteld
Arnoud
Door dit zegel te verbreken, aanvaardt u de licentievoorwaarden. Dat is een bekende tekst bij EULA’s of software-licenties. Omdat je de CD met de software niet uit de envelop krijgt zonder het zegel te verbreken, kan de maker van de software nu eenvoudig bewijzen dat je de EULA geaccepteerd hebt.
Voor Olivier Oosterbaan’s blog Technology Law Culture schreef ik deze Engelstalige 
