Wanneer mag je pagina’s uit een boek op een forum posten?

| AE 11716 | Intellectuele rechten | 6 reacties

Een lezer vroeg me:

Is het wettelijk toegelaten om enkele pagina’s uit een boek te scannen en deze scans vervolgens met vermelding van bron en auteur te delen via digitale fora binnen een discussie of dient men dit over te typen en de auteursrechten vervolgens te melden? In het laatste geval, waar voldoet men dan de rechten?

Hoofdregel uit het auteursrecht is natuurlijk dat het reproduceren en publiceren van een werk niet mag zonder toestemming van de rechthebbende, tenzij het auteursrecht al is verlopen. Voor dat laatste is geduld nodig: dat gebeurt pas 70 jaar na de dood van de maker, of bij een uitgave zonder genoemde auteur 95 jaar na eerste publicatie. Dit geldt bij pagina’s uit boeken net zo goed als bij foto’s, muziek en andere werken.

De belangrijkste uitzondering op het voorgaande zou zijn als je een geldig beroep op het citaatrecht kunt doen. Dan zeg je, ik doe zelf een publicatie en daarvoor is het nodig dat ik deze pagina’s uit het boek presenteer aan mijn lezers. Dat kan ter onderbouwing zijn, of juist omdat je erop wilt gaan schieten, of gewoon omdat je wilt melden wat dit boek erover zegt, zoals bij een aankondiging.

Probleem met citaatrecht is wel dat je niet meer overneemt dan nodig is om je punt te maken, of dan nodig is voor de aankondiging. Bij een boek kan ik me dat moeilijk voorstellen als het gaat om enkele pagina’s. Ik zou zelf eerder denken aan een alinea of twee. Maar het is denkbaar dat juist die pagina’s als geheel gelezen moeten worden om te begrijpen wat de auteur zegt, voordat de kritiek of reactie daarop te volgen is.

Als je gaat zoeken op bepalingen over boeken in de auteurswet dan vind je ook een bepaling die zegt dat je boeken geheel mag kopiëren als ze niet meer in de handel zijn (art. 16b lid 2 Auteurswet). Dat is echter een regel die alléén gaat over reproduceren, dus over het maken van een kopie. Het publiceren van die kopie is echter niet toegestaan onder dat artikel, dus voor het publiceren op een forum heb je er niets aan. (En het komt vaker voor dat je denkt dat er iemand een claim legt voor een boek dat al lang niet meer in de handel is.)

Arnoud

Mag ik als werknemer wel bijdragen posten op Stack Overflow?

| AE 11720 | Intellectuele rechten, Ondernemingsvrijheid | 7 reacties

Vorige week hadden we een discussie over snippets code op Stack Overflow, en toen kwam deze vraag langs:

Volgens mij is het tamelijk duidelijk wat je met snippets op SO mag (CC BY-SA 3.0, zie bovenstaande antwoorden). Wat ik me wel eens afvraag is of ik als developer in dienst van een bedrijf wat eigenlijk eigenaar is van het copyright op alles wat ik aan code schrijf wel snippets op SO mág posten.

Als je in dienst bent bij een bedrijf (dus als werknemer, niet als ingehuurde zzp’er) dan is de hoofdregel dat alles dat je maakt, auteursrechtelijk van de werkgever is. Althans, als het binnen de scope van je arbeidsovereenkomst ligt. Het maakt dus niet uit of je het in eigen tijd doet, op je eigen laptop of vanuit een eigen behoefte om het te maken. Was dit je werk, of had dit je werk kunnen zijn gezien je contract, je afspraken en de definitie van je functie, dan is het van je werkgever. (Je contract kan bredere of andere grenzen trekken.)

Wie bijvoorbeeld aangenomen is als programmeur bij het ontwikkelteam voor de Initech Finance app, is dus alle rechten kwijt op wat hij aan die app bijdraagt. Maakt hij daarnaast een afspraak om, ik noem eens wat, foto’s te maken op de bedrijfsborrel, dan zijn ook die foto’s auteursrechtelijk van de werkgever. De roman die hij in het weekend schrijft, is en blijft daarentegen zijn eigen auteursrechtelijk werk. Ook trouwens als hij dat onder werktijd op de company laptop schrijft. Dat laatste levert wellicht plichtsverzuim op en kan in theorie reden tot ontslag zijn, maar auteursrechtelijk is en blijft dat boek dan van hem.

Het zal zelden voorkomen dat mensen expliciet in hun contract hebben staan dat ze op Stack Overflow moeten dan wel mogen posten als deel van hun werk. Dan kom je op de vraag of het impliciet alsnog deel van hun werk is. Vergroten van je kennis en discussie met vakgenoten kun je denk ik wel vaak zien als deel van je werk, zodat de werken die je in dat kader maakt, ook eigendom van je werkgever zijn. Maar het is natuurlijk ook een stukje persoonlijke ontwikkeling en interesse, discussie met vakgenoten en het geven van tips aan elkaar.

Ik neig er naar om dit soort bijdragen te zien als privé-eigendom, tenzij het nadrukkelijk gaat om dingen waar je aan werkt of die direct aanverwant zijn aan het werk dat je doet. Een snippet posten dat laat zien hoe je een Postgres database optimaliseert, zou dus zakelijk eigendom zijn als je het post als databasebeheerder. (Ik denk ook als je bedrijf geen Postgres gebruikt, maar vind dat een twijfelgeval.)

Daarnaast kun je bij het posten van snippets en tips in de problemen komen als je bedrijfsgeheimen onthult. Uitleggen hoe de infrastructuur bij jouw bedrijf werkt, kan daar een voorbeeld van zijn. En dat kan gebeuren met zo’n snippet, denk aan een security-advies over hoe de firewall te configureren (“zo werkt het bij ons en dat gaat best goed”). Een stukje code posten van de eigen codebase van het werk, is natuurlijk om diezelfde reden ook best een probleem.

Arnoud

Wat mag ik met snippets van Stack Overflow?

| AE 11706 | Intellectuele rechten | 17 reacties

Een lezer vroeg me:

Zoals vele ontwikkelaars neus ik vaak op Stack Overflow naar oplossingen voor mijn programmeerproblemen. Ik zie dan vaak broncode die de oplossing implementeert, maar ik weet dat ik die niet zomaar mag copypasten in verband met licentieproblemen. Maar wat mag ik dan wel?

Stackoverflow is de bekendste site voor programmeurs om met elkaar tips, ideeën en oplossingen te delen. Meestal gebeurt dat in de vorm van programmeercode (broncode) omdat dat nu eenmaal de meest exacte en directe manier is om aan te geven hoe je in software een bepaald probleem aanpakt. Die oplossingen zijn vaak relatief kort en worden dan ook wel snippets genoemd.

Op software rust auteursrecht. Je mag dus iemands software niet overnemen, ook niet als hij de broncode publiceert of die broncode ergens neerzet waar het de bedoeling is om erover te praten en er naar te kijken. Alleen als er een licentie bij staat, kun je de software gebruiken – binnen de grenzen van de licentie. Helaas zetten maar weinig SO gebruikers expliciet een licentie bij hun snippets.

Bij snippets kun je dan weer wel je afvragen óf er auteursrecht op rust. Er moet wel iets van creativiteit in het werk zitten. Dat kan bij een kort werk, maar zeker bij software is dat geen automatisme. Een snippet die laat zien hoe een API aangeroepen moet worden, zou ik niet creatief noemen. Dat is alleen “kijk hier moet de sessiesleutel, hier zet je parameters zoals kleur en gewicht en dan krijg je een array terug met de actuele voorraad”. Zo’n snippet heeft geen auteursrecht en daarmee mag je natuurlijk doen wat je wil.

Helaas is zodra je boven dergelijke trivialiteiten gaat het al snel onduidelijk. Er zijn geen juridische vuistregels zoals dat tot tien regels code vrij van rechten zijn. Zo werkt auteursrecht gewoon niet. Je moet dan inhoudelijk je afvragen of dit iets creatiefs is of ‘gewoon’ zoals je het zou doen. Dertig regels code met hoe een quicksort werkt zou ik niet creatief noemen (dat is nu eenmaal grofweg een standaard algoritme) maar 5 regels om snel een matrix te scannen is vaak juist héél creatief.

Wat natuurlijk wel altijd mag, is het idéé dat men je communiceert met zo’n snippet overnemen en in eigen code verwerken. Ideeën, principes en algoritmes vallen buiten het auteursrecht en mogen dus vrij worden gebruikt. Dat doe je dan dus door eerst in eigen woorden (of pseudocode) op te schrijven wat er onder die geposte broncode zit, en daarna dat in echte code uit te werken in je eigen applicatie.

Arnoud

Ruzie met de universiteit over een briljant idee

| AE 11704 | Intellectuele rechten | 13 reacties

Keiharde onderhandelingen, contracten onder druk tekenen of aandelen moeten afstaan. Dit soort zaken verwacht je misschien bij bedrijven, maar niet op universiteiten. Dat schreef de NOS onlangs. Universiteiten blijken soms maanden tot jaren met studenten te steggelen over contracten rondom uitvindingen en software die studenten maken. Dat verrast natuurlijk wel, want een universiteit is toch… Lees verder

Ziggo hoeft geen NAW-gegevens van downloaders af te staan

| AE 11587 | Intellectuele rechten, Ondernemingsvrijheid | 18 reacties

Ziggo hoeft gegevens van klanten die illegaal een film via BitTorrent zouden hebben gedownload niet af te staan aan filmdistributeur Dutch Film Works (DFW). Dat meldde Security.nl vorige week. Dit bepaalde het Gerechtshof in hoger beroep van een zaak uit februari waarin de rechtbank hetzelfde bepaalde. In theorie kan DFW nog naar de Hoge Raad,… Lees verder

Laat je niet kisten, oftewel de Rijdende Rechter (nee, die nieuwe) over SEO en domeinnamen

| AE 11553 | Intellectuele rechten | 50 reacties

Als de moeder van Fred en Diana Klopper overlijdt, besluit hun zwager te bellen met de uitvaartondernemer. En toen ging hiet mis, aldus de Rijdende Rechter-uitzending van afgelopen dinsdag. Want dankzij slimme SEO van een budgetuitvaartondernemer vond de zwager diens telefoonnummer, terwijl hij dacht de Dela te bellen omdat het zouden regelen vanuit de uitvaartverzekering…. Lees verder

Gamebedrijf wijzigt naam van retroshooter Ion Maiden na aanklacht Iron Maiden

| AE 11385 | Intellectuele rechten | 3 reacties

Gamebedrijf 3D Realms heeft de naam van zijn retroshooter Ion Maiden aangepast naar Ion Fury na claims van inbreuk op merkrecht door de metalband Iron Maiden. Dat meldde Tweakers vorige week. Iron Maiden eiste meer dan 2 miljoen dollar schadevergoeding, dat lijkt nu te zijn geschikt met onder meer de naamswijziging natuurlijk tot gevolg. Voor… Lees verder

Nu zitten er ook al EULAs op wc-papier, of toch niet?

| AE 11375 | Intellectuele rechten | 3 reacties

De EULA van deze wc-papierhouder verbiedt het navullen met ander papier dan van de eigen leverancier, zo las ik bij Boing Boing. Het doet een tikje bizar aan, hoezo mag je in een zelf gekochte papierhouder niet papier steken dat je ergens anders zelf koopt? En belangrijker, hoe hang je rechtsgeldig een EULA aan zo’n… Lees verder

De DMCA klacht over de concurrent als oneerlijke concurrentie

| AE 11356 | Intellectuele rechten | 12 reacties

Als je als ondernemer ziet dat een concurrent teksten van je overneemt op zijn website, wat doe je dan? Precies, dan dien je een DMCA takedown verzoek in bij Google. Veel efficiënter dan een rechtszaak en Google straft onverbiddelijk: weg concurrent. Alleen, als die meent dat je claim onterecht was dan stapt hij natuurlijk naar… Lees verder

Advocaat VS die fraudeerde met gedeelde pornofilms krijgt celstraf

| AE 11339 | Intellectuele rechten | 6 reacties

Een Amerikaanse advocaat die online fraudeerde met gestolen en eigen porno, krijgt een gevangenisstraf van veertien jaar. Dat meldde de NOS onlangs. De advocaat, bekend onder de handelsnaam Prenda Law, deelde pornografische films en klaagde downloaders aan vanwege het schenden van auteursrechten die zogenaamd bij zijn cliënten zouden berusten. Een lucratieve business, in een slordige… Lees verder