Nee, googelen is niet hetzelfde als zoeken op internet

| AE 9455 | Merken | 41 reacties

Het merk “Google” mag gewoon blijven bestaan, las ik bij Ars Technica. In een rechtszaak tegen een domeinnaamhouder met 763 Google-gerelateerde domeinen werd het verweer gevoerd dat “Google” een generieke term was geworden voor “zoeken op internet”, zodat het geen geldig merk meer kan zijn. Maar de rechtbank in hoger beroep verwierp het verweer: ondanks dat die dienst verreweg de populairste is voor een dergelijke zoektocht, is het er geen onmisbaar synoniem voor.

Het is een bekend verschijnsel dat namen van producten of diensten verworden tot een soortnaam. Enigszins overdreven heet dat “genericide”, want een merk generiek verklaren is hetzelfde als moord (homicide); IE-juristen weten altijd mooie neutrale termen voor onwelgevallige gebeurtenissen in hun vakgebied te vinden.

Maar het is wel een probleem voor een merkhouder, want een soortnaam mag geen merk zijn. Dan kan immers niemand meer de producten of diensten in die soort omschrijven zonder merkinbreuk te plegen. Een merk is dan ook ongeldig als het een soortnaam is, en dat kan ook achteraf ineens het geval blijken te zijn terwijl het ooit begon als mooi creatieve naam. Dat spul op brood héét nu eenmaal hagelslag, bijvoorbeeld.

Bij vernieuwende diensten speelt dit probleem het sterkste. Neem de chatdienst van Microsoft van vroeger: die heette MSN Messenger, dus dan ging je MSN’en. Net zoals je nu gaat WhatsAppen. Dat lijkt generiek gebruik, net zoals Googelen voor het zoeken op internet. Ja, Bing bestaat en er zijn er vast nog meer maar de facto is gebruik van Google wat je doet als je wilt zoeken op internet. Net zoals er vast alternatieve kleine staafjes chocola zijn die op brood gesprenkeld kunnen worden maar geen hagelslag heten.

Verschil is wel: voor zulke diensten gebruik je nu eenmaal die dienst. Je kunt niet MSN’en met ICQ, en als je met iemand SMS-berichten uitwisselt dan ben je niet aan het appen. Verwarring over de afkomst van die dienst is er dan in principe niet. Dat maakt het wezenlijk anders dan wanneer de naam generiek wordt voor álle diensten.

Genericide zou eerder van het niveau zijn dat we alle beveiligde communicatie SSL zouden noemen, ongeacht de technologie er onder. Wat geen goed voorbeeld is want dat was nooit een merk. Maar wat is wel een goed voorbeeld, een ICT dienst die ooit specifiek van één bedrijf was (en als merk vastgelegd) maar die we nu als generieke naam voor de hele categorie gebruiken?

Arnoud

Deel dit artikel

  1. Bij het uitzoeken van een auto is er voldoende keuze. Daarom heet het “auto rijden” en niet “toyotajen” of “volkswagenen”. Bij Google staat de concurrentie helaas op een enorme achterstand. Wanneer iemand op een forum een zeer specifieke vraag stelt, en ik schrijf om even te googlen met bepaalde keywords, dan bedoel ik ook echt om Google gebruiken, want de andere zoekmachines kunnen het misschien niet eens vinden.

    • Ik vind regelmatig met DuckDuckGo meer dan bij Google en sneller ook omdat ze heel veel dingen al direct bovenaan de zoekresultaten verklaren en je ook veel makkelijker opdrachten kunt geven en met bangs ook direct in bepaalde sites kunt zoeken. Alleen afbeeldingen loopt Google iets op voor, voor iets meer dan een snelle afbeelding gebruik ik dan ook expliciet Google (met name ook omdat je daar achterwaarts kunt zoeken).

  2. [offtopic]

    Enigszins overdreven heet dat “genericide”, want een merk generiek verklaren is hetzelfde als moord (homicide); IE-juristen weten altijd mooie neutrale termen voor onwelgevallige gebeurtenissen in hun vakgebied te vinden.
    Overdreven ja, mooi nee. Geschmackssache natuurlijk. In in ieder geval is het verwarrend en taalkundig minder juist.

    Homicide is immers doding van een mens, niet door een mens, net als genocide moord op een volk en patricide moord op een vader, niet door een vader is.

    Zo ook zou dan genericide het om zeep helpen van ‘genera’ (enkelvoud genus -> genocide) betekenen – terwijl hier juist bijna het omgekeerde gebeurt: een merk sterft vanwege het eruit ontstáán van een generieke aanduiding. Beter zou dan een samenstelling uit afleidingen van marcam ‘merk’ en -cide zijn – waarbij marcicide overigens weer een merknaam is…

    Het blijft hoe dan ook potjeslatijn…[/offtopic]

  3. Swypend typen op je smartphone/tablet-toetsenbord noem je Swypen(d) typen. Of is er iemand die dit SwiftKey Flowend typen of Sony Gesture Inputtend typen noemt? “Swype is similar in concept to SwiftKey Flow, Fleksy, SwipeIt, SlideIT, TouchPal, Adaptxt, ShapeWriter, Multiling O Keyboard, Sony Gesture Input, and Android 4.2 Gesture typing, all of which also involve tracing a path over letters on a virtual keyboard. A somewhat different approach, though similar in concept, is found in MessagEase and Minuum.” (https://en.wikipedia.org/wiki/Swype)

  4. Ik vind fotosjoppen erg vergelijkbaar met googelen: het zijn generieke termen voor resp. afbeeldingen aanpassen zodat het origineel anders lijkt dan het in werkelijkheid was en een webpaginatrefwoordenzoekdienst gebruiken. Ik vraag me zelfs af of ze wel eens worden gebruikt in de betekenis: met Photoshop bewerken (en niet met een ander pakket) of met Google zoeken (en niet met een andere zoekdienst).

    Die werkwoorden zijn dus inderdaad generiek. Maar de merken niet! Niemand zal denk ik de term Photoshop gebruiken voor iets anders dan Photoshop, of de term Google voor iets anders dan Google. En ik denk dat de meeste mensen die het over fotosjoppen en googelen hebben heel goed weten dat Photoshop en Google specifieke producten zijn.

    Het zou dus volkomen verkeerd zijn om op basis van het feit dat die werkwoorden generiek zijn te besluiten dat het merk verwaterd is. Je moet echt naar het gebruik van de merknaam zelf kijken.

    En dan moeten er genoeg voorbeelden te geven zijn. De Personal Computer natuurlijk; een ander voorbeeld dat me te binnen schiet is de ZIP-drive.

  5. Maar wat is wel een goed voorbeeld, een ICT dienst die ooit specifiek van één bedrijf was (en als merk vastgelegd) maar die we nu als generieke naam voor de hele categorie gebruiken?

    App store, Memory Stick, Powerpoint.

    That’s basically it in ICT: https://en.wikipedia.org/wiki/Listofgenericandgenericizedtrademarks#Listofformertrademarksthathavebeengenericized

    EDIT: je markup autolink dinges is kapot. Een underscore mag echt wel in een URL. Ik zag laatst iemand die van ’t Hart heette met als email adres voornaam.’t.hart@bedrijf.nl. Hoeveel problemen krijgt zo iemand? Dat ruikt naar een BOFH… Zelfs Outlook maakte dat niet goed clickable. (Zelfs? Om te beginnen.) Enfin, ik draai door. Try #2 hier

Laat een reactie achter

Handige HTML: <a href=""> voor hyperlinks, <blockquote> om te citeren en <em> en <strong> voor italics en vet.

(verplicht)

Volg de reacties per RSS