Google ontslaat engineer die claimde dat LaMDA zelfbewust was geworden, mag dat?

| AE 13479 | Ondernemingsvrijheid | 4 reacties

Google heeft Blake Lemoine van de Responsible AI-divisie van het bedrijf ontslagen nadat hij eerder al op non-actief was gesteld. Dat meldde Tweakers onlangs. Lemoine haalde het wereldnieuws met zijn stelling dat het LaMDA-taalmodel zelfbewust was geworden, zelfs een ziel zou hebben. Dit op basis van gepubliceerde chattranscripties. Google gooit het op schending van de geheimhoudingsplicht voor werknemers, wat formeel natuurlijk klopt maar wel vragen oproept over klokkenluiden en maatschappelijke misstanden. Want wat zou Lemoine anders hebben moeten doen om een zelfbewuste entiteit te mogen redden van de grote delete-knop?

Californië is juridisch een bijzonder land. Enerzijds is het ontzettend ondernemersvriendelijk, het is niet voor niets dat hier de ict-industrie is geboren. Anderzijds houdt het ook veel rekening met de belangen van werknemers, en dat zie je in dit geval terug in de California Whistleblower Protection Act: een wet die werknemers beschermt wanneer die genoodzaakt zijn de klok te luiden over misstanden bij een werkgever. Deze verbiedt werkgevers om wraak te nemen op werkgevers die klokkenluiden.

Of dat opgaat voor Lemoine is een lastige vraag, primair gaat de WPA namelijk over het informeren van de overheid en moet het gaat om kwesties waarbij de werkgever de wet lijkt te overtreden of de gezondheid van mensen in gevaar brengt. Het contact opnemen met de pers wordt in de WPA niet genoemd, en het zou dan een werkgever vrij staan om tegenmaatregelen te nemen.

Ook in Nederland is de wetgeving rondom klokkenluiden primair gericht op bescherming van mensen die naar de autoriteiten stappen, niet op mensen die direct de krant bellen. Maar de aankomende Wet Bescherming Klokkenluiders zal wel een regeling bevatten dat wie een melding heeft gedaan bij werkgever of autoriteiten ook beschermd moet zijn als zhij naar de pers stapt (art. 17ea). Wat hier dan lastig is, want welke autoriteiten moet je bellen als je een niet-menselijke intelligentie hebt gevonden en het erop lijkt dat anderen deze willen negeren of zelfs kwaad aandoen?

Wat ook meespeelt is dat de claims van Lemoine niet echt gehoor lijken te vinden. Ik zie wel veel nieuws over zijn initiële ontdekking, maar niemand lijkt uiteindelijk de conclusie over te nemen. Uiteindelijk is voor een beroep op klokkenluidersbescherming wel vereist dat je claim min of meer klopt. En één set chattranscripties waar niemand na de eerste verbazing echt van achterover valt, dat is dan echt niet genoeg.

Arnoud

Sonos wint van Google in zaak over patenten

| AE 12872 | Intellectuele rechten | 1 reactie

DarkmoonArt / Pixabay

Speakerfabrikant Sonos heeft een zege behaald op Google in een juridisch gevecht over patenten. Dat las ik bij RTL Nieuws onlangs. Het bedrijf wist bij de Federal Trade Comission een voorlopige voorziening te krijgen die bepaalt dat Google (Alphabet dan) inbreuk maakt op vijf van haar octrooien. Google had toegang tot Sonos-technologie gekregen toen Sonos in 2013 muziekdienst Google Play Music met zijn systeem wilde laten samenwerken. Het laat zien wat de échte reden is om patenten op software te willen.

Sonos leek mij altijd een grote jongen – market cap 1.5 miljard – maar valt natuurlijk in het niet bij Google en haar moederbedrijf Alphabet. Samenwerken met zo’n grote partij is dan aantrekkelijk, maar komt met een bekend risico:

To hear Sonos tell the story, Google got a behind-the-scenes look at Sonos’ hardware in 2013, when Google agreed to build Google Play Music support for Sonos speakers. Sonos claims Google used that access to “blatantly and knowingly” copy Sonos’ audio features for the Google Home speaker, which launched in 2016.
Dat kopiëren gebeurt dan niet zo letterlijk dat je van auteursrechtinbreuk (copypasten van code) kunt spreken. Het gaat om algoritmes, werkwijzes, hardware-inrichting. En dat is waar patenten voor bedacht zijn. Die beschermen op een net hoger niveau van abstractie dan auteursrecht, en waren dus precies wat Sonos nodig had om deze “overname” van hun technologie tegen te houden. (Google ontkent maar gebruikt alleen marketingblabla zonder feitelijke weerlegging.)

Natuurlijk zijn er – zeker in de ICT – ook vele octrooien die onmogelijk breed zijn verleend. Dat komt omdat een abstract idee en een algoritme niet ver van elkaar liggen, en omdat patentbureaus decennia lang hebben geaccepteerd dat je “middelen om een cursor die aan een rechterkant van het scherm wordt bewogen, te laten verschijnen aan een linkerkant van voornoemd scherm, zijnde een zijde welke tegenover voornoemde rechterzijde ligt bekeken langs een verticale as” als definitie van een uitvinding kunt opnemen. Wat dus niet de bedoeling is.

De definitieve uitspraak volgt in december, en kan betekenen dat Google haar eigen speakers van de markt moet halen.

Arnoud

 

Google wint van Oracle, maar de rest van de wereld heeft daar weinig aan

| AE 12602 | Intellectuele rechten | 10 reacties

Google heeft geen inbreuk gemaakt op het copyright van softwarebedrijf Oracle toen het de code uit de programmeertaal Java gebruikte voor zijn mobiele besturingssysteem Android. Dat meldde RTL Nieuws onlangs. De Amerikaanse Supreme Court bepaalde namelijk dat de relevante code een fair use was onder eventuele auteursrechten van Oracle op diens Java-implementatie. Leuk voor Google, maar een uitspraak dat iets fair use is, daar heeft de rest van de wereld weinig aan. De kern van de zaak was namelijk: rust er überhaupt auteursrecht op een API definitie, wat de betreffende regels code uiteindelijk waren.

De zaak Google/Oracle draait om de universele programmeertaal Java, die begin jaren negentig is ontwikkeld door Sun Microsystems. In 2007 kwam het voor mobiele apparaten ontwikkelde besturingssysteem Android op de markt. Om ontwikkelaars over de streep te trekken Android-applicaties te maken, had Google daarin verschillende API’s opgenomen. Deze API’s bevatten elementen die ook aanwezig waren in de API’s van Java en droegen bovendien dezelfde namen. Alleen, de implementatie was verschillend.

Dat mag, zo dachten de meeste juristen destijds. Op een definitie of een naam rust geen auteursrecht. De implementatie wel, maar die was dus niet overgenomen. Desondanks kwam dit voor de Supreme Court en die bepaalde tot veler verrassing dat je op een API wél auteursrecht kunt hebben. Dit zou betekenen dat het interface-conform ontwikkelen van een implementatiekloon juridisch onmogelijk zou zijn, vandaar dat Google er met een truc een nieuwe zaak van maakte.

Die nieuwe zaak ging over fair use: mag je andermans werk gebruiken zonder toestemming als dat eerlijk of redelijk is, even kort gezegd. Dit Amerikaanse begrip is breder dan ons citaatrecht, parodierecht et cetera: weliswaar zijn al die dingen van ons vormen van fair use, maar wij hebben in Europa geen algemeen criterium “jamaar dat is toch doodnormaal, kom nou toch hoezo mag dat niet”. Dat is zowel een voordeel als een nadeel. Een nadeel, want als het niet in de wet staat dan vereist het dus toestemming. Maar ook een voordeel, want je weet nu precies wat wel en niet mag.

In de VS hebben ze dus die open norm, en de Supreme Court oordeelt nu dat Google daaronder dit mocht doen. Google had alleen die regels broncode gekopieerd – die API definities overgeschreven – die ze echt nodig had:

Google copied only what was needed to allow programmers to work in a different computing environment without discarding a portion of a familiar programming language. Google’s purpose was to create a different task-related system for a different computing environment (smartphones) and to create a platform—the Android platform—that would help achieve and popularize that objective. The record demonstrates numerous ways in which reimplementing an interface can further the development of computer programs.
Het probleem is alleen: geldt dit voor íedere herimplementatie van andermans API? Hoe ver gaat dat “what was needed”, hoe anders moet jouw eigen programmeeromgeving zijn en moet het gaan om een “bekende” (familiar) programmeertaal? Als ik de API van zeg de elearning-provider op de hoek kopieer, val ik dan hieronder? En dat is dan alleen nog maar wat ik in vijf seconden kan bedenken na het lezen van deze zin; kun je nagaan wat een advocaat van Oracle daarvan maakt als hij zes maanden fulltime 800 dollar per uur daarvoor mag rekenen.

Het Hof danst om de vraag heen of haar vorige uitspraak over auteursrecht op API definities terecht was. Dat is ook lastig want zelfs de Supreme Court kan niet zomaar haar eigen precedenten opzij zetten. Men houdt het dan ook bij

We shall assume, but purely for argument’s sake, that the entire Sun Java API falls within the definition of that which can be copyrighted. … As part of an interface, the copied lines are inherently bound together with uncopyrightable ideas (the overall organization of the API) and the creation of new creative expression (the code independently written by Google).
Dit laat dus het principe overeind dat er best auteursrecht op een API als zodanig kan zitten. Weliswaar niet heel veel, maar kennelijk net genoeg. En hoe je het idéé van een API hergebruikt zonder de letterlijke functienamen en dergelijke te gebruiken, daar laat men zich wijselijk niet over uit.

We kunnen dus nu wel roepen dat Google gewonnen heeft, maar de conclusie die op lange termijn blijft staan is dat vrijwel iedere API auteursrechtelijk beschermd is, met als gevolg dat interoperabiliteit vrijwel onmogelijk wordt. Immers, wil je die herimplementeren dan heb je toestemming nodig tenzij je in een beperkte uitzondering valt.

Dit versterkt de macht van rechthebbenden enorm. En ja, ik maak me daar ook bij Europese bedrijven zorgen over. De meeste innovatieve softwaredienstverleners opereren immers vanuit de VS. De ervaring leert dat hun gedrag (en contractuele voorwaarden) sterk Amerikaans georiënteerd zal zijn, waarbij men niet snel Europeesrechtelijk water bij de wijn zal doen. Daar komt bij dat een concurrent binnen dit juridisch kader geen API-compatibele eigen dienst kan aanbieden, omdat dit op auteursrechtelijke bezwaren zal stuiten in de VS – en de dienst aldaar niet aanbieden is commercieel dan geen optie.

Daar staat natuurlijk tegenover dat zeker de web API’s vaak al onder bepaalde voorwaarden worden aangeboden, zodat de praktijk niet direct zal wijzigen. Maar API-aanbieders hebben nu wel een stuk steviger fundament voor hun voorwaarden, namelijk dat wie deze schendt, tevens het auteursrecht te buiten gaat. Een app die jouw voorwaarden schendt, kun je afsluiten van de API en dat is het. Een app die jouw auteursrecht schendt, kun je van de markt halen onder opvordering winst en een verbod voor de toekomst. Dus nee, ik vind deze ‘overwinning’ best zorgelijk.

Arnoud

Google gaat individuele identifiers van adverteerders blokkeren

| AE 12544 | Ondernemingsvrijheid, Privacy | 5 reacties

Google wil binnen een aantal jaar stoppen met het individueel volgen van gebruikers, las ik bij Tweakers. Google wil alle unieke identifiers blokkeren, zowel van het bedrijf zelf als van adverteerders. “People shouldn’t have to accept being tracked across the web in order to get the benefits of relevant advertising”, aldus de toelichtingsblog van Google…. Lees verder

Onderzoek legt privacyrisico’s bij Google-diensten in het onderwijs bloot

| AE 12542 | Ondernemingsvrijheid | 20 reacties

Het gebruik van Google Workspace in het onderwijs brengt vermijdbare privacyrisico’s voor leerlingen en studenten met zich mee. Dat meldde Nu.nl onlangs, op basis van onderzoek van de Hogeschool van Amsterdam (HvA) en Rijksuniversiteit Groningen (RUG) en een bijbehorende Kamerbrief hierover. De kern is dat wanneer je deze dienst afneemt, Google zelfstandig beslist wat zij met metadata… Lees verder

Oh sjonge, optimaliseren van onze website is dus een boetewaardige cookietekst

| AE 12395 | Privacy | 12 reacties

De Franse privacyautoriteit CNIL heeft Google en Amazon een boete van respectievelijk 100 miljoen en 35 miljoen euro gegeven, las ik bij Nu.nl. Het boetebesluit is opmerkelijk omdat het gewoon recht voor z’n raap beboet wat veel mensen al lang zeggen maar bedrijven gewoon blijven doen: direct een tracking cookie zetten en ook nog eens… Lees verder

Google hoeft recht op vergetelheid niet wereldwijd toe te passen van EU

| AE 11507 | Ondernemingsvrijheid, Privacy | 11 reacties

Google heeft een rechtszaak gewonnen tegen de Franse privacywaakhond CNIL die wilde dat de gegevens van een persoon wereldwijd uit de zoekresultaten van Google verwijderd werden. Dat meldde Nu.nl gisteren. Iets preciezer: het Hof van Justitie oordeelde dat het Europees privacyrecht niet eist dat mensen wereldwijd vergeten hoeven te kunnen worden. Dit naar aanleiding van… Lees verder

Mag een kinderdagverblijf voor hun activiteiten-app eisen dat je Google of Facebook gebruikt?

| AE 11125 | Ondernemingsvrijheid, Privacy | 43 reacties

Een lezer vroeg me: De kinderopvang waar mijn kinderen naartoe gaan hebben onlangs een contract gesloten met Bitcare voor hun management en registratie van wat er zoal gebeurt gedurende de dag. Echter, registreren kan alleen door je via een ‘identity provider’ aan te melden. Je hebt een Google, Microsoft of Facebook account nodig zodat het… Lees verder

Google mag recht om vergeten te worden tot EU beperken, aldus advocaat-generaal

| AE 11061 | Privacy | 9 reacties

Google hoeft zoekresultaten die het verwijdert vanwege het Europese recht om vergeten te worden, niet op al zijn domeinen te verwijderen, maar alleen voor bezoekers binnen de EU. Dat las ik bij Tweakers onlangs. De advocaat-generaal aan het Hof van Justitie kwam in een recente analyse tot dit advies in een zaak tussen Google en… Lees verder

Mag Google Spotify (en alleen Spotify) in haar Android Klok stoppen?

| AE 10755 | Informatiemaatschappij | 11 reacties

De Klok-applicatie van Android, die gebruikt kan worden om wekkers te zetten, krijgt Spotify-integratie. Dat meldde Tweakers vorige week. De integratie maakt het mogelijk om muzieknummers of afspeellijsten van de streamingdienst als wekker te gebruiken. Andere diensten (zoals Deezer) komen er niet in, wat in de comments de vraag opriep of dat wel mag van… Lees verder