Via Reddit, vertaald:
Ik koop oude kapotte telefoons via eBay, repareer ze en verkoop ze door. Recent lukte het mij een volledig geruïneerde iPhone weer aan de gang te krijgen, waarna bleek dat deze nog op iemands iCloud ingelogd was. Ik kon deze daardoor niet activeren, dus ik heb hem gemaild of hij de telefoon wilde kopen dan wel unlocken. Zijn reactie: het is mijn telefoon, geef terug. Ben ik dat juridisch verplicht?Verder lezend blijkt de vraagsteller de telefoon gekocht te hebben van een reparatiebedrijf dat er kennelijk geen heil meer in zag. En die kreeg het weer van een recyclingbedrijf dat de telefoon in een donatiebox aantrof.
Na herstel blijkt de telefoon nog verbonden met iemands iCloud account. Dat is geen kwestie van even een factory reset, want Apple heeft dat dichtgetimmerd zoals alleen Apple dingen dichttimmeren kan:
Activation Lock turns on automatically when you set up Find My.* After it’s turned on, Apple securely stores your Apple Account on its activation servers and links it to your device. Your Apple Account password or device passcode is required before anyone can turn off Find My, erase your device, or reactivate and use your device.Medewerking van de oorspronkelijke eigenaar is dus een vereiste om nog iets met deze telefoon te kunnen doen.
Merkwaardig hier is dat de telefoon dus niet als verloren of gestolen is gemeld. Dat zou een andersoortige melding opleveren (“Lost Mode”). Mijn vermoeden is dan ook dat de eigenaar de telefoon heeft weggegooid toen die stuk bleek, en nu blij verrast werd toen de vraagsteller deze weer tot leven bleek te hebben gewekt.
In die situatie heeft de vraagsteller geheel legaal gehandeld. De eigenaar deed afstand door de telefoon in de recycledoos te stoppen, de telefoon is legaal doorverkocht/weggegeven en via eBay legaal verkocht aan de vraagsteller.
De enige grote frustratie is dat er alleen geen rechtsplicht is voor die oude eigenaar om nu de passcode te geven of de telefoon te unlocken. Bij een verkoop wel (art. 7:15 BW), omdat de verkoper de telefoon dan “vrij van bijzondere lasten” moet geven. Dus hier kom je alleen uit door te onderhandelen met de oude eigenaar.
Arnoud
Moet je niet bij de verkoper op eBay zijn? Die heeft immers de telefoon verkocht, terwijl hij niet “vrij van bijzondere lasten” was? En maakt het dan nog uit of dat een bedrijf of persoon was?
Is er wel sprake van een bijzondere last als als iets expliciet verkocht wordt als ‘oude kapotte telefoon’ (of “a completely unworking iPhone from an eBay sold as completely untested”)…?
Daar valt wat voor te zeggen, maar hoe kon die verkoper dat weten gezien het een volledig defecte iPhone was? Als het scherm niet aan gaat, kun je niet zien dat deze gelockt is.
Er was een hele handige pagina op apples website waarmee je o.b.v. het IMEI-nummer en serienummer de locked-status op kon vragen. Zo’n 9 jaar geleden is die functionaliteit echter offline gehaald.
Wat de reparateur/ebay-verkoper op voorhand (voor verkoop) wel kan proberen is een support ticket insturen naar Apple om Activation Lock te laten verwijderen. Dat kunnen ze prima doen op afstand, maar zonder documentatie die de overdracht van eigenaarschap aantoont, maakt dat weinig kans, vermoed ik.
Onderhandelen (over reparatiekosten eerder dan zelf geld geven lijkt mij) is natuurlijk de makkelijkste stap.
Maar is er geen sprake van een wederrechtelijke handeling/gijzeling (van een goed?) door de vorige eigenaar?
De telefoon was stuk; ik snap dat je jouw gegevens wilt beschermen, dus blokkeer je die telefoon op deze manier voordat je hem weggooit/inruilt. Stom dat Apple daar geen andere optie voor heeft. Telefoons gaan nou eenmaal wel eens stuk.
De telefoon is nu echter van iemand anders. En je blokkeert gebruik van hun eigendom.
Ik vraag me ook af of de actie van de oude eigenaar dat hij de telefoon terug heft geeist nog verschil maakt.
Er lijkt mij een groot verschil tussen deze telefoon heb ik weggegooid ik ga er geen moeite meer voor doen en
Ik deblokkeer hem niet om jou onder druk te zetten dat jij jouw eigendom aan mij overdraagt.
Het is dus bedoeld tegen diefstal van het apparaat, niet tegen het lekken van gegevens. Of de vorige eigenaar dat ook weet is een andere vraag.
De reparatieshop waar ik mijn telefoon heen had gebracht had als vereiste dat je ‘m uit je account verwijderde, voor het geval je een vervangend model zou terugkrijgen. Ze wilden ‘m niet aannemen zonder dat dat gebeurd was.
De oude eigenaar handelt onrechtmatig als hij niet meewerkt om de telefoon te unlocken. Hij is de enige die dat kan, het is een simpele handeling, in het maatschappelijke verkeer hoor je dat dan toch gewoon te doen?
Volgens mij is iets “onrechtmatig” als het in strijd is met een wettelijke plicht. Er is geen wettelijke plicht voor de oude eigenaar om hieraan mee te werken. Zelfs als je je zou beroepen op iets als “fatsoen” of “gangbaar in het maatschappelijk verkeer” dan zie ik (naast het ontbreken van een plicht hiertoe) nog goede redenen waarom de vorige eigenaar dat niet zou willen. Wellicht staat er bijvoorbeeld nog data op van de vorige eigenaar. De telefoon ging immers kapot, dus de vorige eigenaar zal niet de kans hebben gehad de telefoon te factory-resetten of de data te verwijderen.
Het was slechts de bedoeling van de vorige eigenaar om het toestel op een milieuvriendelijke wijze af te voeren, daarom werd die niet verkocht als “defect toestel” maar in de recycle-bak gegooid. Dat iemand er in is geslaagd om het toestel weer te repareren doet aan die intentie niets af.
Onrechtmatige daad kent verschillende grondslagen. Strijd met een wettelijke plicht is er een, maar strijd met de maatschappelijke normen is er ook een, die vanwege het flexibele karakter volgens sommige juridische auteurs juist de belangrijkste grondslag is. Art 6:162 lid 2 BW: “Als onrechtmatige daad worden aangemerkt een inbreuk op een recht en een doen of nalaten in strijd met een wettelijke plicht of met hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt, een en ander behoudens de aanwezigheid van een rechtvaardigingsgrond.”
De data van de vorige eigenaar wordt niet zichtbaar voor de nieuwe eigenaar als de activation lock wordt verwijderd.
Ik vind niet dat het zo is dat als ik de intentie heb om een defecte telefoon milieuvriendelijk te laten recyclen het “volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt” dat ik meewerk als iemand mijn afval wil hergebruiken. Volgens mij is het ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer dat je uit de afvalbak van een ander blijft en daar niet in gaat rondneuzen om te zien of er nog iets voor je bij zit om dan aan degene die het heeft weggegooid te gaan vragen om medewerking bij het herstel. Ik vind het dan ook een schending van dat ongeschreven recht. De bedoeling met het recyclen was dat het milieuvriendelijk wordt gestript zodat de zeldzame aardmetalen kunnen worden hergebruikt en er geen giftige stoffen in het milieu terecht komen. Het is duidelijk niet de bedoeling dat het apparaat weer hergebruikt gaat worden; dat is niet recyclen maar refurbishen.
Dat die data niet zichtbaar wordt voor een nieuwe eigenaar met het verwijderen van die activation lock moet ik dan maar aannemen; ik zelf zou er niet voldoende vertrouwen in hebben dat dat echt zo is. Wellicht is dat bij gewoon regulier gebruik niet zichtbaar, maar ik weet niet wat iemand met speciale tooling eventueel nog wel zou kunnen zien.
Dan moet jij wel kenbaar maken dat jij met recyclen bedoelt vernbietigen en de grondstoffen hergebruiken. Want wat hier gebeurt is ook gewoon een vorm van recyclen.
Een recycle bak is daarom geen afvalbak en tenzij je andere afspraken maakt is het aan het recycle bedrijf wat zij de meest effectieve recycle methode vindt.
Nou dat ben ik niet met je eens. Recyclen is uit elkaar halen om de grondstoffen die herbruikbaar zijn te herwinnen. Refurbishen is het opnieuw gebruiksgereed maken van het apparaat door het te reinigen of delen te vernieuwen. Dit is ook hoe Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, een bedrijf dat hierin gespecialiseerd is, de consumentenbond en een recyclingsbedrijf zelf dat zien.
Overigens bijzonder ook, dat je hardware ter recycling aanbiedt en het dan toch weer (via een andere partij) elders opduikt. Daarom laat ik hardware die ik afdank dus professioneel schredden.
Ik vind het (met Gregorius) interessant dat een toestel dat voor recycling aangeboden wordt uiteindelijk weer opduikt als refurbished. Hoe kan dat in de afvalverwerkingsketen, is er naar de oorspronkelijke eigenaar gecommuniceerd dat reparatie en refurbishing een mogelijke verwerkingsmethode was?
Als we even aannemen dat de eerste eigenaar het apparaat voor recycling heeft aangeboden zie ik geen reden waarom hij mee zou moeten helpen aan het unlocken van de telefoon. Als deze persoon kon weten dat reparatie een mogelijkheid was, dan zie ik wel mogelijkheden om hem/haar te dwingen tot medewerking aan unlocken.
Ik houd het er op dat de huidige eigenaar desondanks de legitieme eigenaar is (de eerste eigenaar heeft afstand gedaan door het apparaat in de recyclingdoos te gooien) en dat hij het volste recht heeft om een redelijke prijs voor de telefoon te vragen.
De huidige eigenaar is zeker de legitieme eigenaar; die heeft niets anders dan ter goeder trouw gehandeld. Je het recycle-bedrijf wat kunnen verwijten, recyclen is iets anders als refurbishen (zie de links in een eerdere post). De post zegt “volledig geruineerd”, dus de gedachte van de oorspronkelijke eigenaar dat er niets meer mee gedaan kan worden anders dan de metalen eruit halen is niet vreemd. De huidige eigenaar heeft denk ik gewoon pech, als je een kapotte iphone gaat repareren dan moet je weten dat je het risco loopt dat deze niet geactiveerd kan worden. Zelfs als de mogelijkheid tot refurbishen vermeld was op het inleverpunt dan nog lijkt de vorige eigenaar dwingen mee te werken aan unlocken me absoluut onmogelijk. Wellicht dat dat kan als iemand het expliciet aanbiedt als een toestel geschikt voor refurbishment, en daar ook een bijpassende vergoeding voor ontvangt, maar bij gewoon een doos met een gat zoals die bij de supermarkt staat is dat niet het geval.
Als de huidige eigenaar de oorspronkelijke eigenaar niet bereid vind om het toestel te kopen, dan is uit elkaar halen voor de losse onderdelen blijkbaar de enige mogelijkheid om wat van de waarde terug te krijgen.
Hoe ver wil je daar in gaan dan?
Als alleen het moederbord van je telefoon nog werkt dan kan die niet economisch gerefurbished worden. De missende onderdelen kosten meer dan de telefoon nog waard is.
Andersom kan je moederbord wel gebruikt worden om een telefoon waar juist alleen het moederbord van stuk is te repareren. De lock bij Apple is echter gekoppeld aan het moederbord, nog sp[ecifieker aan de secure enclave op de ARM chip op dat moederbord.
Ik zie dat als een volkomen legitieme verwerking door een recycle bedrijf. Eigenlijk ben ik voorstander van wetgeving die Apple verplicht dat ze dat vrijschakelen, zodat onderdelen voor reparaties gebruikt kunnen worden.
Dat is een goede vraag. Ik weet niet heel veel van de manier waarop die iphones in elkaar zitten (ik heb er ooit eentje geprobeerd, en ik heb er een grondige hekel aan ontwikkeld omdat ik het ding niet zover kreeg te doen wat ik wilde doen). Ik weet van video’s van Louis Rossmann dat je niet zomaar het scherm uit een toestel om kan zetten naar een zelfde type ander toestel, ik neem aan dat alle componenten een gesigned id of zoiets hebben die dat moeilijk maakt. Ook chips vervangen lukt niet zomaar. Ik ben het met je eens dat dat anders en beter moet; iemand moet zonder tussenkomst of toestemming van apple van een iphone de batterij of scherm kunnen vervangen (dit is een van de redenen dat ik een Fairphone heb). Ook zaken als de wifi-chip of de usb-lader zou je moeten kunnen vervangen.
Tegelijkertijd zie ik wel de waarde van het beschermen van de datadragers op het toestel; voor de gebruiker is het prettig om te weten dat zijn of haar toestel goed beveiligd is en dat als het gestolen wordt de dief niet zomaar bij al je data kan. Het draagt bij aan de waarde van het product dat iemand niet bij de data kan, zelfs niet door het toestel te demonteren. Ook het niet zomaar kunnen resetten en opnieuw in gebruik nemen heeft een bepaalde waarde, het maakt het een minder aantrekkelijke telefoon om te stelen. Als het toestel gestolen zou zijn, dan zouden we deze hele discussie ook niet hebben. Nu is het toestel als volledig geruineerd aangeboden ter recycling, maar vervolgens toch gerefurbished.
Dus ik weet het niet. De geschetste situatie is gewoon uitzonderlijk. Geen enkele wet of regel is ooit 100% redelijk en eerlijk op alle mogelijke situaties.