Nederlanders behouden de keuzevrijheid om zelf te bepalen hoe hun tijdlijnen op Instagram en Facebook eruitzien, zo meldde Nu.nl vorige week. In hoger beroep bepaalde het Gerechtshof Amsterdam dat Meta gewoon moet zorgen voor een keuze tussen een algoritmische en een ‘gewone’ tijdlijn. En dat dus dankzij Bits of Freedom.
Vorig jaar oordeelde de rechter dat Meta de gebruikerskeuze moet respecteren:
In dit geval ging het om wat het vonnis “aanbevelingssystemen” noemt, zeg maar je feed met berichten. Vroegâh was dat simpel omgekeerd-chronologisch: de nieuwste eerst. Nu gebruikt men termen als “for you”, “Most relevant” of “hot” en moet je maar hopen dat je alles ziet dat je wil zien.Het probleem was toen niet zozeer dat er geen nieuwste-eerst feed was, maar dat die lastig aan te zetten was en ook nog eens vanzelf terugfloepte naar een algoritmische doomscrolling feed. Dat mocht dus niet van de Digital Services Act uit 2022 en och jeetje kermde Meta toen, dat kunnen wij écht niet in een paar weken inbouwen.
Dat leidde tot een executiegeschil een maand later, dat weinig opleverde voor het databedrijf. Daarop was men in hoger beroep gegaan, waar begin deze maand uitspraak werd gedaan. En ook hier blijft alles bij de originele uitspraak.
Vooruit, Meta kreeg gelijk dat haar “v-knopje” voor het keuzemenu wel degelijk voldoet. Volgens BoF was dat niet duidelijk genoeg, maar het Hof vindt dat het “v” symbool een gebruikelijk symbool voor een keuzemenu is.
Wel weer heel mooi: het Hof ziet dat dwangsommen voor Big Tech problematisch zijn, wat men eufemistisch “de financiële toestand van Meta Ierland” noemt. Meestal impliceert die term dat iemand te weinig geld heeft. Maar hier is de zorg dat de dwangsommen te snel het plafond raken en dat Facebook dan niets meer zal doen. Daarom verhoogt men dat plafond gelijk maar even naar tien (was vijf) miljoen Euro.
Arnoud

Haha, alsof het Meta iets uitmaakt dat het nu tien miljoen is ipv. vijf
drevilonemilliondollars.gif
Ik zie je punt, maar voor BoF is het natuurlijk een mooie donatie voor het boekjaar 2026. Daarnaast vinden aandeelhouders het niet leuk dat die 10 miljoen niet als dividend naar hen gaat.
Wat ook meespeelt is de reputatie die je als bedrijf krijgt na het negeren van dwangsommen. Als je een keer 1 miljoen hebt betaald aan verbeurde dwangsom, komt er in de volgende rechtszaak, ook voor andere klagers, met gemak een nulletje bij.
Meta staat nu op 10 miljoen, dat kan in de volgende rechtszaak 100 miljoen worden. Op een bepaald moment worden de dwangsommen echt pijnlijk.
Waarom gaat de dwangsom eigenlijk naar BOF zelf? Waarom zou dan niet elke andere rechtspersoon in Nederland ff snel hetzelfde kunnen vragen? Levert deze werkwijze geen risico op van “Amerikaanse toestanden”?
Terzijde: https://medium.com/@DrSecurityGuru/unlocking-the-100-000-bounty-case-study-on-headless-chrome-vulnerability-in-facebook-e20c0ca20e4c https://finance.yahoo.com/news/instagram-facebook-vulnerability-with-photo-cyber-security-check-point-research-100059140.html
“Vreemd genoeg” kan Meta het wel binnen uren / dagen / weken fixen als ze er zelf voordeel van hebben.
Ik denk dat het niet zo werkt. Enerzijds zou zo’n rechtzaak verworpen worden onder misbruik van recht. Anderzijds omdat zo’n dwangsom in beginsel geen verdienmodel is: de veroordeelde partij krijgt in beginsel voldoende tijd om te voldoen aan de opgelegde maatregel. Pas daarna gaat zo’n dwangsom lopen.
Daarvoor hebben we in Nederland de Wamca, de wet afhandeling massaschade in collectieve actie. Grofweg mag zo’n vordering (en dus ook dwangsom) alleen als je als organisatie je sporen verdiend hebt en representatief bent voor je achterban.
Daarnaast is een dwangsom iets dat de wederpartij niet automatisch moet betalen. Geef je gewoon gehoor, dan verbeur je geen dwangsommen. En omdat je in Nederland alleen echte schade kunt vorderen, is zo’n zesmiljardclaim uit Amerika niet mogelijk hier. Maar een Amerikaanse club die denkt “haha je schade is vijf euro ik betaal gewoon niet”, die krijgt dwangsommen ja.