Internationale domeinbeheerder staat afschermen domeininfo toe

| AE 9785 | Domeinnamen, Privacy | 13 reacties

De wereldwijde domeinnaambeheerder ICANN gaat geen stappen ondernemen tegen beheerders van domeinnaamextensies die de zogenoemde WHOIS-gegevens afschermen. Volgens de ICANN-regels moeten gegevens van domeinnaamhouders in het WHOIS register worden gepubliceerd, waar ze zonder enige restrictie toegankelijk zijn voor de hele wereld. Onze eigen Autoriteit Persoonsgegevens kwam recent tot de conclusie dat dat niet mag wanneer het gaat om persoonsgegevens, en ICANN lijkt daardoor nu overstag te gaan.

Domeinnamen en WHOIS bestaan al enkele decennia. In de basis is het erg nuttig dat je kunt zien wie de eigenaar is van een domeinnaam, zodat je deze bijvoorbeeld kunt contacteren in geval van misbruik van het systeem. Meestal was dat ook geen probleem voor de eigenaar, want lange tijd hadden eigenlijk alleen bedrijven en instellingen hun eigen domeinnamen.

Nadat steeds meer privépersonen domeinnamen gingen registreren, begon het ietwat te knellen. Je moest namelijk je ware en volledige gegevens invullen, inclusief je naam en privéwoonadres. Dat voelt nogal privacygevoelig en dat is het natuurlijk ook, maar zo waren de regels nu eenmaal. En zeker met de AVG in het vooruitzicht werd het tijd dat hier een knoop over werd doorgehakt.

De AP is stellig, zij het kort:

Het onbeperkt publiekelijk toegankelijk maken van WHOIS-gegevens via internet is een vorm van verwerking van persoonsgegevens waarvoor een wettelijke grondslag is vereist. Volgens de AP én eerder dus ook WP29, kunnen ICANN en de registries zich niet beroepen op de grondslagen ‘noodzakelijk voor de uitvoering van een overeenkomst’ en ‘gerechtvaardigd belang’. Ook een beroep op de grondslag ‘toestemming van individuele domeinnaamhouders’ is niet mogelijk, omdat het geven van toestemming een vereiste is voor het verwerven van een domeinnaam en er dus geen vrije wilsuiting is.

De kern zit hem natuurlijk in die noodzaak. ICANN zei altijd dat die gegevens nodig waren, maar dat is eigenlijk een cirkelredenering: zij hadden een regel ingevoerd dat het moest, dus moest het. Maar dat is niet genoeg, je moet een objectieve noodzaak kunnen aantonen. En die is er eigenlijk niet. Het zou net zo goed kunnen werken bijvoorbeeld als de WHOIS gegevens afgeschermd zijn, en men via een opvraagprocedure gemotiveerd moet aangeven waarom men die gegevens wil hebben.

Ook is er geen sprake van toestemming, want (zeker onder de AVG) wie zegt “zonder toestemming kom je er niet in” die dwingt toestemming af, en die is dan niet rechtsgeldig. Niet meer dan logisch.

In haar verklaring zegt ICANN dat ze nu voorlopig dit vereiste los gaat laten voor persoonsgebonden domeinnamen. Een registrar die op deze manier wil gaan werken, moet wel aan ICANN uitleggen wat haar proces is om op zorgvuldige manier de werkelijke houderdata te verkrijgen en te bewaren.

Voor Nederlandse domeinnamen geldt dit niet: die worden beheerd door SIDN en die heeft al jaren een afgeschermd register. Alleen een zelfgekozen mailadres moet zichtbaar zijn bij privépersonen, de overige gegevens zijn alleen gemotiveerd op te vragen.

Arnoud