Nederlandse staat is aansprakelijk voor uitlatingen over illegaal downloaden

| AE 10821 | Intellectuele rechten, Regulering | 11 reacties

De Nederlandse staat is aansprakelijk voor uitlatingen die bewindslieden hebben gedaan over downloaden uit illegale bron. Dat meldde Tweakers gisteren. De rechtbank Den Haag heeft in een principezaak bepaald dat wanneer bewindslieden uitspraken doen die in strijd zijn met Europees recht, je als burger de staat mag aanspreken voor schade die daaruit het gevolg is. Ook als de bewindslieden te goeder trouw dachten dat de uitspraak waar was en de einduitspraak van het Hof van Justitie best wel een verrassing was. Zoals dus met illegaal downloaden. Het is overigens nog maar zeer de vraag welke schade de Staat nu concreet moet gaan vergoeden.

De uitspraak is een gevolg van het downloadverbod dat het Hof van Justitie in 2014 uitsprak. In deze zaak (ACI Adam geheten, onder juristen) bepaalde de hoogste Europese rechter dat de Nederlandse thuiskopieregeling in strijd was met Europees recht. Dat recht eist namelijk dat uitzonderingen op het auteursrecht beperkt worden uitgelegd, en Nederland had juist een brede thuiskopieregeling – volgens de Staat zelfs zó breed dat downloaden uit illegale bron er onder viel.

Door deze gezaghebbende opvattingen, die breed in de media werden uitgedragen (kuch en in mijn thuiskopie-artikel met liefde geciteerd werden kuch) ontstond een breed gedragen beeld dat downloaden uit illegale bron écht mocht, zolang je maar niet uploadde. Vele Nederlanders hebben daarnaar gehandeld, mag je veronderstellen, en hebben dus dingen gedaan die achteraf gezien eigenlijk gewoon onrechtmatig waren tegen de rechthebbenden.

Dat kun je die mensen moeilijk verwijten, want de wet wás nu eenmaal zo geformuleerd en als de staatssecretaris dan ook nog zégt dat dat zo is, dan mag je als burger daar op af gaan. Maar blijkt het niet te kloppen, dan mag je als slachtoffer de Staat aanspreken voor die onjuiste opvatting. Dit is in algemene zin allemaal standaardjurisprudentie. Je mag als burger vertrouwen op de overheid, en blijkt het niet te kloppen dan is de Staat aansprakelijk en niet de burger die de overheid volgde.

De rechtbank snijdt wel flink in de uitlatingen waarvoor men concreet aansprakelijk is. Een groot deel van de gewraakte uitlatingen kwamen namelijk uit het parlementaire debat, en daarvoor hebben Kamerleden en bewindslieden volledige immuniteit (artikel 71 Grondwet). Als dus in Kamerstukken komt te staan dat downloaden uit illegale bron mag, dan is daar niets tegen te doen.

Uitlatingen tegenover de pers zijn wél problematisch als ze niet blijken te kloppen. Ook als daarin exact hetzelfde staat als in zo’n parlementaire uiting. En ook – zo bepaalt de rechtbank – als het gaat om een uitlating die verdedigbaar was binnen het Nederlands recht, en waarvan helemaal niet uitgemaakt was dat die in strijd was met Europees recht. Enkel dat achteraf het Hof zegt dat Nederland altijd fout zat, maakt de uiting verwijtbaar.

Daarmee is de Staat echter niet aansprakelijk voor de gederfde winst van iedere legale aanschaf die men in theorie tegenover een illegale download kan stellen. Het aansprakelijkheidsrecht eist namelijk dat er een causaal verband is tussen de gewraakte handeling en de schade die wordt geclaimd. In deze procedure werd nog geen concrete schade geëist, het was namelijk een principezaak om vast te stellen of überhaupt aansprakelijkheid bestond. Dat wordt dus erkend, maar niet algemeen:

Vanwege deze specifieke omstandigheden van het geval, zijn de onder 4.53 bedoelde uitingen van de staatssecretaris van justitie in het persbericht van Rijksoverheid.nl van 11 april 2011 (het in 2.7 weergegeven citaat) en het interview op diezelfde dag, dat is gepubliceerd op de website van de NOS (het in 2.8 weergegeven citaat) en in het nieuwsbericht van de NOS van 21 december 2012 (het in 2.10 weergegeven citaat) onrechtmatig jegens [eisers].

Voor schade die het gevolg is van deze concrete uitingen, kunnen de eisers dus een claim indienen. Ik ben heel erg benieuwd tot welke berekening men komt, want ik ken geen onderzoek dat op basis van deze (en alléén deze) persberichten/nieuwsitems veranderingen in downloadgedrag kon aantonen.

Arnoud

Omstreden gamewebsite stopt met illegale roms uit angst voor rechtszaken

| AE 10793 | Intellectuele rechten | 31 reacties

De omstreden gamewebsite EmuParadise gaat niet langer roms van oude games aanbieden. De beheerder van de site vreest namelijk voor mogelijke rechtszaken tegen bijvoorbeeld Nintendo. Dat meldde Nu.nl vlak voor mijn vakantie. De site bood downloadlinks naar roms van oude games. Hierdoor was het mogelijk om klassiekers voor klassieke spelcomputers van bijvoorbeeld Nintendo, Sega en Sony te spelen op een computer, smartphone of tablet. Iets waar Nintendo recent bij anderen tegen in het geweer kwam. Verrassend? Nee.

Roms zijn kopieën van videocartridges en dergelijke, die door een emulator worden ingelezen om het spel op die cartridges te kunnen naspelen op een laptop of tablet. Ze zijn vanuit nostalgie erg populair, zeker de spellen van Nintendo die nu eenmaal wereldberoemd zijn. Dat maakt dat het aanbieden van roms voor veel mensen een aantrekkelijke bezigheid is.

Het punt is: het mag alleen niet. Op videospellen rust auteursrecht, en ze kopiëren van het ene naar het andere medium (van rom naar bestand op de pc) is een inbreuk op het verveelvoudigingsrecht. Het publiceren van zo’n kopie op een website dan natuurlijk al helemaal. Daar is verder weinig van te maken, juridisch gezien.

Frustrerend is het natuurlijk wel. Die spellen zijn vaak nergens meer te krijgen, helemaal niet in een vorm dat je hem op een moderne computer kunt spelen. En die behoefte is er in grote mate. Als Nintendo die markt dan laat liggen, dan is dat behoorlijk ergerlijk. De wet staat het ze alleen wel toe, het is hun auteursrecht en er is geen “use it or lose it” bepaling. Zelfs niet als je beredeneert, Nintendo wil die markt niet dus welke schade lijden ze.

Arnoud

Terugblik: Een cynisch stukje piratenbaaifrustratie

| AE 10766 | Informatiemaatschappij, Intellectuele rechten | 22 reacties

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom deze week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, vanuit het perspectief van 2018.

Deze week: Een cynisch stukje piratenbaaifrustratie uit 2012, met vele vele reacties en ophef.

Nee, ik had geen zin erover te schrijven, die Pirate Bay vonnissen van vorige week. Juridisch was er weinig eer aan te behalen, en ik werd vooral heel erg cynisch van opschrijven waar we nu staan. Maar ik kreeg na mijn ps-je van vorige week zó veel mails en reacties dat ik toch maar een blogje ben gaan schrijven. En ja, deze is buitengewoon cynisch. …

Wat me vervolgens búitengewoon stoorde, is dat zo ongeveer iedereen weer ging roepen dat die rechters geen verstand hadden van internet, dat dit tegen netneutraliteit was en dat torrentsites geen auteursrechten schenden dus belachelijk dat rechters dit toewijzen. Ehm. Nee. …

Internet besloot daarom dat de contentindustrie dom was, en zoals dat gaat bij techneuten worden domme mensen gewoon gepasseerd. Vervolgens ontstond een jarenlange wedloop tussen contentindustrielobbyisten die met rechtszaken probeerden die diensten uit de lucht te krijgen, en internetslimmeriken die in die vonnissen net zo snel weer gaten schoten. Oh, dus je mag geen centrale server hebben waar je content op zet. Ok, dan doe ik het decentraal met alleen een coördinatieserver. Mag dat ook niet? Dan decentraliseer ik ook de coördinatie en dan zet iemand anders wel een site op met de toegangscodes. Enzovoorts.…

Internet wordt dus langzaam maar zeker gesloopt, en binnen het huidig recht is dat legaal. Daar kun je over razen en tieren wat je wilt, maar het is zo. Die wet moet anders. Ik zie dat alleen niet gebeuren, want het serieuze verhaal over internetdistributie en nieuwe businessmodellen is compleet ondergesneeuwd door knettergekke piraten en schuimbekkende antipiraten. We zullen nu dus eerst door een periode van heftig filteren heen moeten, en ik voorzie wel dat daar echt dingen stuk gaan die compleet legaal en nuttig zijn.

Ik voel mijn bloeddruk alweer stijgen, en dat is natuurlijk op vakantie geen goed idee. Maar hieronder mag u uw gedachten over online auteursrecht de vrije loop laten.

Arnoud

Terugblik: Gaat Getty Images procederen in Nederland?

| AE 10764 | Intellectuele rechten | 2 reacties

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom deze week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, vanuit het perspectief van 2018. Deze week: Gaat Getty Images procederen in Nederland? Met 924 reacties nog steeds de knaller wat betreft aantallen reageerders. In 2009 blogde ik over de diverse blafbrieven die het stockfotobedrijf… Lees verder

Liegen over een bijna ingepikte domeinnaam is dus echt bedrog

| AE 10729 | Intellectuele rechten | 25 reacties

Hij is al vaak langsgekomen, maar nu is het echt door de rechter bevestigd: mensen een domeinregistratiecontract aansmeren met als verkooptruc “iemand anders wil hem registreren” heet bedrog, en je kunt dat contract daarmee per direct van tafel krijgen. Dat blijkt uit een rechtszaak tussen het bedrijf Trademark Office (sowieso al een dubieuze naam gezien… Lees verder

Bijtertjesblog 925 daagt haarklovende advocaten van Permission Machine uit voor auteursrechtzaak

| AE 10705 | Intellectuele rechten | 29 reacties

Hoi haarklovende advocaten van Permission Machine, komt u naar de zitting op 23 maart. Aldus werkendemannenblog 925. De site is tegen een bekend internetprobleem aangelopen: je hebt als internetpublicatie veel beeldmateriaal nodig, en als je dan een keer niet oplet dan krijg je gelijk een hap van een advocaat die geld wil zien namens een… Lees verder

WhatsApp stuurt advocaat af op apps die chatnotificaties gebruiken in eigen apps

| AE 10703 | Intellectuele rechten, Ondernemingsvrijheid | 10 reacties

WhatsApp heeft een advocaat brieven laten sturen naar ontwikkelaars van Android-apps die de notificaties van de chatapp gebruiken in hun eigen apps. Dat meldde Tweakers vorige week. Volgens het bedrijf is hier sprake van een overtreding van de gebruiksvoorwaarden, die immers verbieden dat je “Collect the information of or about WhatsApp’s users in any impermissible… Lees verder

Noors gerecht verbiedt publicatie van rechtspraak

| AE 10665 | Intellectuele rechten, Ondernemingsvrijheid | 9 reacties

Een Noorse rechtbank heeft de site rettspraksis.no verboden om nog langer vonnissen te publiceren, bij BoingBoing. Maar nee, het is geen aanval op de onafhankelijkheid of transparantie van de rechtspraak: het gaat om vonnissen die het bedrijf Lovdata had verzameld en op CD-ROM had gepubliceerd. Lovdata meent dat ze een databankrecht bezit op deze publicatie,… Lees verder

Mag de Spaanse Liga je microfoon inzette om illegale voetbaluitzendingen te detecteren?

| AE 10663 | Intellectuele rechten, Privacy | 21 reacties

De Spaanse Primera División vraagt gebruikers van zijn Android-app toestemming om de microfoon van smartphones in te mogen zetten. Dat meldde Tweakers vorige week. De microfoons worden ingezet om onhoorbaar geluid op te vangen dat als watermerk in voetbaluitzendingen zet, om zo illegale voetbaluitzendingen te detecteren. Hiermee bouwt men een database op van locaties die… Lees verder

Kan Google iets patenteren dat de uitvinder al in het publiek domein had gestopt?

| AE 10659 | Intellectuele rechten | 16 reacties

Internetgigant Google probeert een patent te krijgen op een compressietechniek die asymmetrische numerieke systemen (ANS) heet. Dat is opmerkelijk, zo las ik bij Ars Technica, omdat het in 2014 al bedacht is en door haar uitvinder (Jarek Duda) toen in het publiek domein is geplaatst en al diverse bedrijven (waaronder Facebook, Apple en Google) hier… Lees verder