Toxbot-verspreider pleegde computervredebreuk en “gemeen gevaar” voor financiële dienstverlening

| AE 2439 | Security | 11 reacties

De uitspraak van het Gerechtshof tegen de Nederlandse hacker die enkele jaren geleden werd veroordeeld voor het verspreiden van het W32.Toxbot-virus om zo een botnet te bouwen, is door de Hoge Raad vernietigd. Dat meldde ISPam.nl gisteren. Het Gerechtshof had de verkeerde toets aangelegd om te bepalen of sprake was van “gemeen gevaar” voor het verlenen van diensten. Maar het binnendringen in een ongepatchte Windows XP Servicepack 0-computer is wel degelijk computervredebreuk, want “[de Hoge Raad] heeft geoordeeld dat elke consumentenversie van het computerbesturingssysteem Windows XP is voorzien van enige beveiliging in de zin van art. 138a, eerste lid aanhef en onder a, (oud) Sr.”

In 2005 rolde de Nationale Recherche een botnet op van meer dan 100.000 gehackte computers dat opgebouwd was uit Toxbotbesmette computer. Het netwerk werd gebruikt als springplank voor computervredebreuk maar ook voor het kapen van Ebay- en Paypalaccounts. Dankzij onder meer een oplettende SARA-systeembeheerder kon een onderzoek gestart worden, waar onder meer uit bleek dat meneer flink de pé in had omdat hij het virus “codbot” wilde noemen en “stomme av’s” hadden gekozen voor “toxbot”. Maar, iets relevanter: dat hij updates van Toxbot verstuurde naar een medeverdachte en dat beiden commando’s gaven aan het botnetwerk dat zij beheerden om nieuwe versies van het virus te verspreiden.

Onder de toenmalige Wet Computercriminaliteit kon slechts sprake zijn van computervredebreuk als een beveiliging werd doorbroken. En dat stond hier ter discussie, omdat Windows van vóór SP2 naar deskundige meningen zo lek als een mandje (zonder onderkant) geacht wordt. Maar dat maakt niet uit. Zodra het slachtoffer van computervredebreuk kan aantonen dat er sprake is van enige reële beveiliging dan is dat voldoende. Omdat Microsoft de optie van administratortoegang van buitenaf bij de introductie van XP bewust geblokkeerd had, en Toxbot toch met adminprivileges kon draaien, was daarmee sprake van doorbreken van een beveiliging.

In haar arrest had het Gerechtshof daarbij geconstateerd

Zoals uit de wetsgeschiedenis blijkt kan daarbij worden gedacht aan het plaatsen van een tekst op het beeldscherm dat toegang voor onbevoegden verboden is. Maar omdat deze woorden een per ongeluk tot stand gekomen toegang niet uitsluiten, bevat voornoemd artikel 138a onder meer ook het aanvullende vereiste dat sprake moet zijn van enige beveiliging, ofwel een kenbare drempel zodat onbevoegden zich niet simpelweg de toegang kunnen verschaffen.

De Hoge Raad stemt daarmee in en voegt daaraan toe:

dat onder het doorbreken van enige beveiliging, zoals bedoeld in art. 138a, eerste lid onder a, (oud) Sr, mede dient te worden verstaan het tegen de wil van de rechthebbende binnendringen in een computer langs een weg die de aanwezige beveiliging niet of onvoldoende afsluit. Daarbij is, anders dan de steller van het middel betoogt, niet van belang of die opening inherent is aan het systeem of is veroorzaakt door andere ‘aanvallers’.

Onder het huidige recht geldt een nóg lagere standaard: je hoeft niet eens een beveiliging te doorbreken, genoeg is “het tegen de wil van de rechthebbende binnendringen in een computer”. (Hoewel in april 2010 binnendringen op een draadloos netwerk niet strafbaar werd geacht.)

Het Gerechtshof had bij de gekaapte Ebay- en Paypalaccounts geoordeeld dat geen sprake was van het veroorzaken van “gemeen gevaar” voor dienstverlening. Dat artikel (ook ingezet bij DDoS-aanvallen) was niet van toepassing volgens het Hof omdat alleen de computers van de eindgebruikers waren verstoord, en niet de servers die de dienst leveren. Zolang die servers gewoon draaien, is er geen “gemeen gevaar”, zeg maar.

Dat onderscheid is echter irrelevant volgens de Hoge Raad. Het gaat er niet om of servers dan wel clients verstoord worden, maar of er sprake is van “gevaar voor een ongestoorde dienstverlening aan een onbestemd doch aanmerkelijk aantal afnemers.” Het gaat erom of van de opzettelijk veroorzaakte stoornis gemeen gevaar te duchten was voor een ongestoorde dienstverlening. En dat kan ik wel billijken: als je een groot deel van de clients weet te compromitteren dan breng je toch de dienstverlening in gevaar, zelfs als de servers ongestoord doordraaien. De dienst wordt op die manier onbetrouwbaar omdat mensen hun vertrouwen erin verliezen – en dat is eigenlijk erger dan dat de servers er om de haverklap uitliggen.

Arnoud

Crimineel computernetwerk ontmanteld, mag dat?

| AE 2287 | Regulering, Security | 51 reacties

infected-pc-waarschuwingsdienst.pngEen speciaal team van de nationale recherche heeft maandag een crimineel computernetwerk platgelegd, meldde nu.nl. Na klachten over het Bredolab-botnet vorig jaar werd een onderzoek ingesteld, waarbij maar liefst 143 command-and-controlservers aangetroffen werden. Deze werden maandag offline gehaald door provider Leaseweb. Het brein achter het botnet zou ook zijn gearresteerd.

Bij Tweakers laat men weten dat men de komende tijd gebruikers wil gaan waarschuwen dat hun pc geïnfecteerd is. En daar is men al mee bezig: klik maar op het plaatje om te zien wat je dan in beeld krijgt (dank aan Com-connect). Je krijgt dus als slachtoffer van dit botnet een redirect naar de server van de nationale recherche, en bent daardoor min of meer verplicht om je PC te gaan opschonen.

Ik vraag me af of dit kan. Het lijkt me niet echt de bedoeling dat de politie bij mensen gaat inbreken immers. Tegelijkertijd lijkt het wel netjes dat de politie je waarschuwt als er iets mis is met je beveiliging en je daardoor slachtoffer van een misdadiger bent geworden. Vroegah kreeg je ook wel eens briefjes door de deur “Tijdens uw afwezigheid stond het keukenraam open” of “Er liggen waardevolle zaken in deze auto, doe dat nou niet”. Zou er daarmee een parallel te trekken zijn?

We kennen in het recht de figuur ‘zaakwaarneming‘. Je mag andermans problemen gaan oplossen als daar een goede reden voor is en die persoon dat niet zelf kan doen. Als je buren op vakantie zijn en de kat zit hongerig alleen thuis, dan mag je de deur forceren en het dier naar een dierenarts of asiel brengen. (En de rekening is dan voor je buren.) Dat is dan geen inbraak maar een gerechtvaardigd binnentreden op grond van zaakwaarneming. Het lijkt me dat als dat mag, je ook virtueel naar binnen mag om te zeggen “hoi u heeft een botnet, doe er wat aan”.

Wie trouwens kan uitleggen waarom dit botnet a) 143 servers had en b) al haar servers bij 1 resellertje had staan, mag het zeggen.

Arnoud