Mag je iemand er publiekelijk op wijzen dat hij heel dom privéinformatie publiceert?

| AE 11169 | Privacy, Security, Uitingsvrijheid | 8 reacties

“Zet nooit, maar dan ook helemaal nooit, je boardingpass op Twitter @peterverhaar. En roep al helemaal niet mensen op om het te doen.” Aldus techjournalist Daniel Verlaan op Twitter vorige week. Aanleiding was een actie van bankier Verhaar tegen de ‘klimaatterroristen’ waarbij je door een Tweet met je boardingpass laat zien dat je tegen klimaatverandering bent. Of zoiets. Bepaald handig is die oproep niet: zoals journalist Verlaan liet zien, kun je met de informatie op een boardingpass erg veel doen: “Ik weet nu naast jouw privégegevens ook de namen, e-mailadressen en telefoonnummers van je vrouw en dochter.” Maar mag je dat wel achterhalen, met die informatie?

Natuurlijk is het in principe computervredebreuk om in te loggen met publiek aangetroffen accountgegevens, zoals een boardingkaartnummer en een achternaam. Je dringt dan binnen in een systeem onder de hoedanigheid van de luchtpassagier, en je weet dat je daar niet mag zijn in die hoedanigheid. Dat de gegevens publiek te vinden waren, maakt daarbij niet uit. (Als je ooit denkt “de informatie is publiek dus ik mag X”, dan heb je -als vuistregel- juridisch geen gelijk.)

Punt is natuurlijk dat Verlaan werkt als journalist, en daarbij technologie en met name security als aandachtspunt voor zichzelf geclaimd heeft. Hij bouwde onder meer de site Laat je niet hack maken, die mensen in gewone taal uitlegt wat wel en niet verstandig is bij online security. En als zo’n journalist ziet dat iemand met een profiel als Peter Verhaar publiekelijk oproept om zoiets doms te doen, dan snap ik meteen dat hij dat publiceert. Zoals een twitteraar het vergeleek: “ik ben tegen de bankmaffia, u ook, post dan uw creditcard voor en achter”.

Een journalist mág zoiets ook, in het kader van het aan de kaak stellen van een misstand. Ook als daarbij een strafbaar feit nodig was. Als journalist mag je soms net een klein stapje verder gaan, als dat in het belang is van je publicatie en je geen andere manier hebt om je punt te maken.

De vraag is dus, had Verlaan die noodzaak om in te loggen en die gegevens van vrouw en kind te noteren en (geanonimiseerd) te publiceren? Ik zou zeggen van wel: Verhaar begaat zo’n ernstige en onverantwoorde fout dat daar onmiddellijk een signaal tegen gegeven moet komen. En iemand die zo oliedom is, zal van enkel “dat is niet handig!!1!” van een nerdjournalist (sorry Daniel) niet onder de indruk zijn. Die persoonlijke informatie is dan nodig om direct het signaal te geven, doe dit niet, houd ermee op. Dus ja, dit mocht.

Arnoud

Mag nu.nl ontkennen van klimaatverandering verbieden op haar nujij.nl reactiesite?

| AE 11156 | Uitingsvrijheid | 87 reacties

Het ontkennen van klimaatverandering of de invloed van de mens daarop, is op NUjij niet langer toegestaan. Zo opende Nu.nl vorige week een bericht om haar nieuwe beleid omtrent dit onderwerp toe te lichten. NU.nl heeft een verantwoordelijkheid om bezoekers van betrouwbare informatie te voorzien, zo licht men toe: ook de reacties van haar miljoenen bezoekers vallen daaronder, omdat deze zo groots zichtbaar zijn krijgen ook deze een groot bereik. Nu.nl neemt daarom haar verantwoordelijkheid en verbiedt het verspreiden van deze onwaarheid. Wat me dus vele mails gaf met de vraag of dit censuur is, of Nu.nl dit mag et cetera.

Het flauwe en pedante antwoord is dat dit geen censuur is omdat die juridische jargonterm betekent dat de overheid voorafgaand toezicht op een uiting toepast. Nu.nl is geen overheid en kan dus niets of niemand censureren. Het bedrijf (Sanoma bv) beslist zelf wat er op haar site wordt gepubliceerd, en of ze iets weigeren omdat het klimaatveranderingsontkenning is of omdat het moeilijk leesbaar is, is dan hun eigen keuze. Huisregels mag je zelf verzinnen.

Of toch niet. Want juist bij grote clubs zoals Sanoma/Nu.nl zit je praktisch toch met een probleem: worden daar bepaalde berichte of onderwerpen geweerd, dan verdwijnen ze effectief van de publieke radar. Je kunt natuurlijk wel een eigen site beginnen of op een vaag Amerikaans forum je betoog vervolgen, maar geen hond die dat leest. Je wilt, nee je moet op Nujij zijn om je mening effectief te uiten.

Een discussie die al langer speelt, onder meer toen Volkskrantblog ging sluiten en vele mensen boos waren omdat ze hierdoor hun mening niet meer kwijt konden. Maar je hebt geen recht op meningsuiting bij een ander. In beginsel dan. Heel misschien kan dat anders liggen:

In de Europese Appleby-zaak wilde een groep demonstranten in een winkelcentrum ” ook een semi-openbare ruimte ” haar mening uiten. De (private) eigenaar verbood dit op grond van zijn eigendomsrecht. Het EHRM oordeelde dat dit in beginsel inderdaad toegelaten was. Het eigendomsrecht woog zeer zwaar en kon in beginsel slechts opzij gezet worden wanneer sprake was van “preventing any effectieve exercise of freedom of expression or [if] it can be said that the essence of the right has been destroyed (r.o. 47).”

De Nujij-klimaatveranderingsoorzaaksontkenners zouden dus alleen een punt hebben als je werkelijk nergens anders effectief je mening over dit onderwerp kwijt zou kunnen. Daar valt dus wat voor te zeggen als inderdaad “de reacties op NU.nl miljoenen keren per maand gelezen worden en dus een belangrijk onderdeel van ons informatieaanbod zijn” bij de bekendste nieuwssite van Nederland.

Tegelijk denk ik dat hier ook meespeelt dat dit nauwelijks nog een serieuze discussie te noemen is. De wetenschappelijke consensus is al vrij lang dat klimaatopwarming door de mens veroorzaakt wordt. Dus op dat punt nog willen debatteren over te ja dan te nee, is geen heel sterk rechtens te respecteren belang. Daar krijg je de rechter dan ook een stuk minder snel warm voor dan voor bijvoorbeeld jouw politieke visie over zeg het basisinkomen (stel dat Nu.nl dat zou weren).

Arnoud

Tegenwoordig weet iedereen wél wat ACAB betekent

| AE 11122 | Uitingsvrijheid | 61 reacties

Weet u nog, dat rechters niet mogen googelen? Dat was een zaak uit 2011 waarin de Hoge Raad bepaalde dat een rechtbank niet zomaar in Google mag kijken om te zien hoe bekend een afkorting is, om vervolgens iemand die die afkorting gebruikte te veroordelen. Die afkorting was ACAB, in 2011 redelijk bekend maar ten tijde van de overtreding een stuk minder. De rechtbank had op zijn minst de bevindingen aan de verdediging voor moeten leggen. Maar nu in 2018 is er een nieuw arrest (Hof Amsterdam) waarin googlen wél mag.

In deze zaak ging het om exact dezelfde afkorting. De verdachte zong tijdens een voetbalwedstrijd de tekst “ACAB, ACAB” en keek daarbij naar politieagenten. Deze arresteerden hem voor belediging van een ambtenaar in functie. De verdachte verklaarde niet te weten wat deze term betekende. Dat voelde voor mij ook wat onwaarschijnlijk, en met mij het Gerechtshof.

Het Hof pakt Google erbij, stelt de zoekperiode in op beperkt tot uiterlijk de datum van het delict(!), en constateert dat over de afkorting (en de beledigende betekenis daarvan) zeer veel nieuwsberichten zijn gepubliceerd, zowel door regionale als landelijke media. En dat vind ik dan leuk: die berichten kwamen mede naar aanleiding van die zaak uit 2011 waarin juist werd gezegd dat Googelen niet mag om de bekendheid van een term vast te stellen.

Het Hof concludeert nu dat gezien de landelijke bekendheid van de uitspraak en de term deze nu wel algemeen bekend geacht wordt te zijn. Daarop wordt de man veroordeeld voor belediging. En dat klopt dus – met zo veel bekendheid in pers en online over die uitspraak, kun je vandaag de dag niet meer volhouden dat je dit niet wist. Al helemaal niet in een voetbalcontext, wat mij betreft.

Arnoud (Dat ik in deze blog nergens hoef te zeggen wat ACAB betekende, zegt natuurlijk ook wel wat.)

Van rare websites krijg je rare vergeetrechtzaken

| AE 11078 | Privacy, Uitingsvrijheid | 55 reacties

Een arts die op de vingers is getikt door het tuchtcollege moet verwijderd worden uit de zoekresultaten van zoekmachine Google. Dat meldde Trouw vorige week. Waarmee ze overigens bedoelen dat een bericht over dat vingertikken verborgen moet blijven in de zoekresultaten, niet dat de arts geheel onvindbaar moet worden. De rechtbank Amsterdam had in december… Lees verder

200.000 particuliere beveiligingscamera’s in politiedatabase

| AE 11065 | Regulering, Security, Uitingsvrijheid | 19 reacties

De afgelopen jaren hebben bedrijven en particulieren meer dan 200.000 beveiligingscamera’s in een database van de politie laten registreren, las ik bij Security.nl. Het gaat om de database “Camera in Beeld”, die informatie over beveiligingscamera’s in Nederland bevat. Het register stelt de politie in staat om snel camerabeelden te vorderen van strafbare feiten en andere… Lees verder

Mag een band je uit de zaal weren als je ze aanspreekt op misbruik van je foto’s?

| AE 11047 | Uitingsvrijheid | 43 reacties

Als je een foto van de Zweedse melodicdeathmetalband Arch Enemy maakt, en ze vervolgens aanspreekt op hun ongeautoriseerd gebruik daarvan, dan wordt je verbannen bij hun optredens. Dat maak ik op uit dit verhaal van rockjournalist J. Salmeron. Hij fotografeerde de band en publiceerde de foto online, waarna de band deze overnam en een aan… Lees verder

Mag Wetransfer blaffen naar “veiliger alternatief” Skotty?

| AE 10975 | Uitingsvrijheid | 12 reacties

Eindhovense startup Skotty laat je veilig e-mailen en bestanden delen, las ik bij RTL Z. En iets later op Twitter dat Wetransfer er boos over is: WeTransfer stuurt vanuit het niets met dreigende taal een jurist op me af vanwege dit. Wat raar, mag je dan niet meer zeggen dat jouw dienst een privacyvriendelijker Wetransfer-achtige… Lees verder

Kun je bij de rechter afdwingen dat Twitter iemands account opheft?

| AE 10944 | Ondernemingsvrijheid, Uitingsvrijheid | 18 reacties

Een federatie van 144 moskeeën in Nederland eist dat Twitter het account van Geert Wilders verbiedt. Zijn uitspraken zouden in strijd zijn met de gebruiksvoorwaarden van het platform. Dat meldde RTL maandag. De organisatie overweegt de gang naar de rechter als het medium niet zelf ingrijpt. In het AD lees ik iets meer over de… Lees verder

Kaspersky wint zaak over krantenartikel met hackclaims van ‘Nieuwsuur-expert’

| AE 10724 | Uitingsvrijheid | 3 reacties

Kaspersky heeft van de Nederlandse rechter gelijk gekregen in een kort geding, waarin is bepaald dat De Telegraaf een krantenartikel moet rectificeren. Dat meldde Tweakers gisteren. In dat artikel werd gesteld dat Rian van Rijbroek claimde dat ze het wifinetwerk van het Nederlandse Kaspersky-kantoor was binnengedrongen en allerlei geheime informatie te pakken had gekregen. Dit… Lees verder