Nee, je kunt geen geld vragen voor het overnemen van populaire tweets

| AE 13310 | Ondernemingsvrijheid, Uitingsvrijheid | 11 reacties

mohamedhassan / Pixabay

Elon Musk heeft zijn banken beloofd Twitter winstgevend te maken, onder meer door geld te vragen voor overname van populaire tweets. Dat meldde Reuters onlangs. Voor de overname en beursverwijdering heeft Musk 44 miljard dollar nodig, waarbij een aantal banken voor de financiering zorgt. Deze eisen dan een businessplan, en deel van de visie daarover van Musk is dus zoeken naar nieuwe verdienmodellen. Zoals het verkopen van tweets, niet als NFT maar royalties op grond van auteursrecht, als ik het goed lees. Gaat niet werken. Maar of dat voor Musk relevant is, ik weet het niet.

Ik blijf me verbazen over de voorgenomen overname. En niet omdat je met dit geld de wereldhonger een fors eind terug zou kunnen dringen, maar omdat het gewoon totaal niet past bij het beeld dat ik van Elon Musk heb. Slimme ondernemer, gehaaid zakenman, visionair – ja, die zie ik, maar “voorvechter van complete vrijheid van meningsuiting” of “gedreven in het monetizeren van internetdiensten”, nee niet echt.

Twitter is natuurlijk zijn favoriete tool, ik ken niemand die zo behendig, groot en scherp is in op de rand spelen van wat er kan en mag in het medium. En als je dan het gevoel hebt dat de beheerders je speeltje verpesten én je hebt meer geld dan wie ook, dan is het wel een aardige edgelord stap om te zeggen dat je het gaat kopen. Maar ik had niet verwacht dat het ook zo ver zou komen. Juridisch zijn er nog wat hobbels, maar die worden vanzelf gladgestreken, ik zie die deal wel rondkomen.

Verkopen van Tweets, nee dat gaat hem niet worden. Je kunt eenvoudigweg geen geld vragen voor het overnemen van zo’n kort stukje tekst. Op zich zit er wel auteursrecht op een tweet, weliswaar zijn die 280 tekens en dat is vrij kort, maar juist daardoor zijn mensen vaak behoorlijk creatief in wat ze erin stoppen. Ik durf wel te zeggen dat de modale tweet auteursrechtelijk beschermd is. Maar je zit eenvoudigweg met het citaatrecht – mensen mógen belangwekkende tweets overnemen, om ze aan te kondigen, erop te reageren, ze met anderen te delen (“kijk wat Musk nou weer zegt”) en ga zo maar door. Daar kan geen contract verandering in brengen.

Mogelijk zijn dit allemaal losse flodders, pardon visionaire ideeën en gaan we vanzelf merken wat Musk van plan is. Het is straks écht zijn speeltje, en als hij dat verliesgevend wil draaien zonder enig verdienmodel dan is dat zijn goed recht. Ruzie met de bank zal vast wel weer goed komen.

Arnoud

Kun je met een bekend popdeuntje voorkomen dat je op Youtube komt?

| AE 13284 | Intellectuele rechten, Uitingsvrijheid | 18 reacties

Rollstein / Pixabay

Een politieagent in het Amerikaanse Santa Ana, California, erkent openlijk dat hij popmuziek uit de politiewagen-speakers laat komen als hij politiewerk verricht, las ik bij Jalopnik. Dit om te voorkomen dat burgers het filmen en op Youtube zetten – die muziek wordt immers gedetecteerd door het Youtube ContentID systeem en daarna wordt de video geweigerd. Dat riep vragen op (dank, tipgever): Als er echt iets te zien is op de video, gaat de nieuwswaarde dan niet boven het auteursrecht? En zou de agent in Nederland niet moeten betalen aan Buma voor openbaarmaking?

Deze praktijk is niet nieuw, al enkele jaren zijn er berichten van agenten die proberen het ContentID systeem in te zetten om video’s van hun werk tegen te houden. ContentID is een neutraal filtersysteem, dat muziek van de grote maatschappijen herkent en de upload dan weigert:

Video’s die naar YouTube worden geüpload, worden vergeleken met een database met bestanden die contenteigenaren aan ons hebben verzonden.Auteursrechteigenaren besluiten wat er gebeurt wanneer videocontent op YouTube overeenkomt met een werk waarop zij het recht hebben. Als er een overeenkomst wordt gevonden, krijgt de video een Content ID-claim.
Regelmatig lezen we over problemen met Content-ID, vrijwel altijd gaat dat dan over onterechte matches (vals positieven) of over gevallen waarin bijvoorbeeld een parodie of ondergeschikt gebruik speelt. Dit is dus weer zo’n geval: ja, de muziek staat in de video. Nee, dat is geen inbreuk op het auteursrecht.

Het gaat namelijk bij die video’s om het aan de kaak stellen van misstanden bij de politie (geweld bij arrestaties, met name), iets dat in de VS nogal een probleem is. Die muziek heeft daar op zich niets mee te maken, maar is hooguit achtergrond of toevallig aanwezig te noemen. Alleen dat al zou het fair use moeten maken. En daar komt bij dat de Amerikaanse agent de muziek opzettelijk inzet om het automatische filter te triggeren, iets dat je juridisch misbruik van bevoegdheid of iets dergelijks zou noemen.

Het lastige is alleen: die muziekrechthebbenden hebben niets te maken met dat maatschappelijk debat (of met de omstandigheden van de video) dus voelen zich niet geroepen om hier wat tegen te doen. De filters blijven dus gewoon werken. Dit aanvechten is vaak een lastig proces voor mensen die dit online zetten, wat natuurlijk nog lastiger is als je (of een vriend/familielid) ondertussen gearresteerd is of de gevangenis in gaat voor wat er op de video te zien was.

Arnoud

EU-sancties tegen Russische staatsmedia RT en Sputnik van kracht

| AE 13201 | Regulering, Uitingsvrijheid | 24 reacties

mohamedhassan / Pixabay

De Europese Commissie verbiedt per direct de toegang in de EU tot de zenders van het Russische RT en het persbureau Sputnik. Dat meldde RTL Nieuws afgelopen woensdag. De gestrafte media zijn volgens de EU ‘instrumenten van het Kremlin’ om Russische propaganda in de oorlog tegen Oekraïne te verspreiden. De wettelijke maatregel geldt voor de transmissie en distributie via satelliet, kabel, onlinevideokanalen en zowel nieuwe als bestaande apps. Uniek volgens mij, zo’n Europese maatregel om twee specifieke media uit de lucht te krijgen. Maar welke juridische basis heeft het?

De formele basis is makkelijk te vinden: Verordening 2022/350, met superspoed aangenomen en per direct van kracht. De verordening bevat een wijziging van de Verordening uit 2014 met anti-Rusland maatregelen vanwege diens “illegale inlijving van de Krim en Sebastopol”. De wijziging komt neer op één toevoeging:

Het is exploitanten verboden inhoud die door de in bijlage XV vermelde rechtspersonen, entiteiten of lichamen wordt verstrekt, uit te zenden of de uitzending van die inhoud mogelijk te maken, te faciliteren of anderszins daartoe bij te dragen, onder andere door transmissie of distributie, ongeacht het middel, bijvoorbeeld via kabel, satelliet, IP-TV, internetproviders, internetplatforms of applicaties voor het delen van video’s, ongeacht of deze nieuw of voorgeïnstalleerd zijn.
(Lid 2 beveelt schorsing van uitzendlicenties, niet relevant omdat op de Nederlandse kabel geen RT of Sputnik te ontvangen is.)

Dit is uniek bij mijn weten: nog nooit heeft de Europese wetgever een specifieke informatiebron op deze formele manier verboden in Europa. En het is een breed verbod ook, niemand mag behulpzaam zijn bij de toegang tot deze bronnen. Geen kabelzenders, maar ook geen internetproviders en “applicaties voor het delen van video’s” waarmee denk ik Youtube bedoeld wordt. Dat is nogal wat, en geen wonder dat een hoop mensen nu toch hun censuurgezicht trekken.

Er zijn heel weinig precedenten, dat maakt het lastig in te schatten waar de EU staat. Maar wat er is, is weinig hoopvol voor de advocaat die hier (als dat mag van de Orde) bezwaar tegen gaat maken. De meest relevante uitspraak is uit 1999 toen het Europese Hof voor de Rechten van de Mens Turkije veroordeelde. In die zaak werden een wetenschapper en een uitgever strafrechtelijk veroordeeld vanwege publicatie van “propaganda”, namelijk een publicatie over de Koerdische onafhankelijkheidswens. Die zou ingaan tegen het beginsel van de ondeelbaarheid van de Turkse staat en dus staatsondermijnende propaganda zijn.

Het Hof erkende dat er voor de veroordeling een wettelijke grondslag was (net als hier) en die wet als doel had de bescherming van de nationale veiligheid en de territoriale integriteit (net als hier). Maar een verbod moet echt een uiterste middel zijn, immers ook meningen die dienen om te shockeren, beledigen en aanstoot geven zijn legale vrijheid van meningsuiting. Het Hof vond de veroordeling te ver gaan, met name omdat de straffen erg zwaar waren en er geen sprake was van oproep tot geweld of zelfs maar het steunen van de Koerden.

Er zijn er meer, ook over de Armeense genocide, allemaal dezelfde strekking: een breed verbod met als doel het tegengaan van ‘propaganda’ kan eigenlijk niet. Ook onwelgevallige meningen moeten kunnen, ook als men de staatsopvatting tegenspreekt of zelfs een gehate partij steunt die zich wil afscheiden.

Nou kun je natuurlijk wat RT zegt ook “maar een mening” noemen, maar volgens mij is er ondertussen overtuigend bewijs genoeg dat het bij RT niet alleen gaat om een andere politieke stellingname. Zoals het US Department of State het zegt:

RT and Sputnik are key state-funded and directed global messengers within this ecosystem, using the guise of conventional international media outlets to provide disinformation and propaganda support for the Kremlin’s foreign policy objectives. RT and Sputnik also interact with other pillars of the ecosystem by amplifying content from Kremlin and Kremlin-aligned proxy sites (some of which are connected to Russian intelligence), weaponizing social media, and promoting cyber-enabled disinformation.
Dat is voor mij wel andere koek dan de bestaande jurisprudentie, waarbij ook de term “propaganda” wordt gebruikt door de overheid maar wel tegen meer oprecht onderzoekend of reflecterende publicaties. In ieder geval niet waarbij de publicisten door een vreemde mogendheid werden gefinancierd met het doel om het land te beïnvloeden. Dat maakt RT en Sputnik echt wel uniek, en ook gevaarlijk. Zoals de EU het formuleert in de Verordening, overweging 6:
De Russische Federatie voert een systematische internationale campagne waarbij de media worden gemanipuleerd en feiten verdraaid om haar strategie van destabilisering van haar buurlanden, en van de Unie en de idstaten van de Unie te ondersteunen. De propaganda richt zich met name herhaaldelijk en consequent op Europese politieke partijen, met name tijdens de verkiezingsperioden, alsook tegen het maatschappelijk middenveld, asielzoekers, Russische – etnische minderheden, genderminderheden, en de werking van democratische instellingen in de Unie en haar lidstaten.
En ondertussen staat ook echt wel vast dat van zo’n campagne sprake is. Dat maakt zware maatregelen zoals een verbod eerder gerechtvaardigd. Hierbij weegt voor mij dan mee dat er weinig andere middelen zijn; ze bij de bron verbieden of ingrijpen gaat niet, ze zitten immers in Rusland. Eigen tegeninformatie publiceren is geen doen, flooding the zone with shit is vele malen makkelijker dan alles netjes debunken. Ook is belangrijk dat er geen strafmaatregelen volgen tegen de journalisten of uitgevers (zoals in die jurisprudentie dus wel gebeurde), er zitten geen boetes of celstraf in de lucht.

Daarmee is het voor mij wel duidelijk: dit verbod zal standhouden, gezien de unieke situatie en positie van deze twee partijen. (Ik zie dus weinig in een glijdende-schaalargument dat straks iedereen alleen nog maar de EU-propaganda mag nakauwen, want deze regels gáán niet over iedereen, en de jurisprudentie is duidelijk dat dat ook onmogelijk is.)

Arnoud

Online gebiedsverbod voor man die opriep tot rellen Utrecht

| AE 13048 | Uitingsvrijheid | 7 reacties

De persoon die ervan wordt verdacht dat hij op sociale media opriep om vanavond te gaan rellen in Utrecht, heeft een ‘online gebiedsverbod’ gekregen. Dat meldde de gemeente in een persbericht eind november. En een kleine week later reageert advocaat Anis Boumanjal: “zo’n online verbod gaat heel ver en haar jurisdictie te buiten, als je… Lees verder

Mag ik drones boven mijn grond met een drone blaster uit de lucht halen?

| AE 12997 | Uitingsvrijheid | 11 reacties

Een lezer vroeg me: Mag ik drones die herhaaldelijk boven, voor en achter mij zijn uit de lucht schieten met een drone blaster? Ik hoor steeds vaker dat mensen overlast ervaren in de vorm van drones die boven hun privéterrein vliegen, vaak inclusief zichtbare cameralens waardoor het erg indringend kan voelen: een spionagedrone net buiten… Lees verder

Mag de Correspondent Mark Rutte deepfaken voor een klimaatalarm?

| AE 13003 | Uitingsvrijheid | 20 reacties

Het journalistieke platform De Correspondent heeft vandaag een deepfake-filmpje van demissionair premier Mark Rutte geplaatst, las ik bij het Algemeen Dagblad. In de neptoespraak, die amper van echt te onderscheiden is, luidt Rutte de noodklok over de klimaatveranderingen en kondigt hij aan verregaand beleid door te voeren. “Een toespraak waarvan we vinden dat de premier… Lees verder

Mag het OM Telegram-groepen van complotdenkers laten blokkeren?

| AE 12959 | Regulering, Uitingsvrijheid | 12 reacties

Het Openbaar Ministerie heeft twee kanalen van complotdenkers op chatapp Telegram laten blokkeren, las ik bij de NOS. Daar werden onder andere complottheorieën gedeeld over satanisch-rituele kindermoorden, door de blokkade kunnen er geen nieuwe berichten worden geplaatst. Het is voor zover bekend voor het eerst dat justitie met succes Telegram-groepen heeft laten blokkeren. En dat… Lees verder

Nee, geheimhouding bij ethical bug reporting is niet bindend

| AE 12954 | Security, Uitingsvrijheid | 13 reacties

De researcher die een ernstige bug bij messaging dienst Telegram meldde, heeft afstand gedaan van de $1000 beloning omdat er geheimhouding aan gekoppeld was, las ik bij Ars Technica. Als verantwoordelijk security-onderzoeker had Dmitrii (geen achternaam) deze netjes gemeld. Telegram moedigt dat ook aan, en je kunt zelfs een bug bounty krijgen. Maar het was nog moeilijk genoeg om… Lees verder

LinkedIn moet account van Tweede Kamerlid Van Haga terugplaatsen

| AE 12952 | Ondernemingsvrijheid, Uitingsvrijheid | 13 reacties

LinkedIn moet het verwijderde profiel van Tweede Kamerlid Wybren van Haga van de rechter binnen drie werkdagen terugplaatsen, meldde de NOS gisteren. Negen specifieke verwijderde berichten hoeven niet te worden teruggezet, en Linkedin hoeft haar handelen niet te rectificeren. Het is voor zover ik weet de eerste keer dat een sociaal medium door de Nederlandse… Lees verder

Waarom heeft een social media dienst een reglement nodig om mensen te mogen bannen?

| AE 12856 | Ondernemingsvrijheid, Uitingsvrijheid | 22 reacties

Een lezer vroeg me: Toevallig vond ik een vonnis waarin Youtube vrijgesproken wordt vanwege hun weghalen van een antivax video met een interview met Tweede Kamerlid Wybren van Haga. De video’s werden van YouTube verwijderd omdat deze in strijd zouden zijn met het Covid-beleid van het platform. Omdat dit conform beleid was gegaan, mocht Youtube dit… Lees verder