Mag een jeugdlid door haar vader gevolgd worden tijdens scoutingactiviteiten?

Een lezer vroeg me:

Ik ben scoutingleider van een groep tussen de 15-18 jaar oud. Eén jeugdlid van 14 wordt door haar vader op het paranoïde af in de gaten gehouden, onder meer met een ‘volg’-app via de smartphone. Naast dat dit voor haar zeer vervelend moet zijn, hebben wij er ook last van want ook wij worden zo gevolgd. Ik heb de vader hierop aangesproken maar deze ziet het probleem niet en wuift onze bezwaren weg. Kunnen wij hier iets aan doen?

Of je je kind mag volgen met een app tijdens al haar dagelijkse zaken, dat voelt als een vérgaande inbreuk op de privacy. Zeker als het kind al 14 is. Helaas kent de wet hier geen harde regels: kinderen hebben recht op privacy, maar de ouders hebben een zorgplicht/opvoedplicht en daarbinnen moet dus een redelijke afweging worden gemaakt.

Het gaat mij nogal ver om iemand van 14 zo indringend te volgen. Als ouder zul je daar toch een forse reden voor moeten hebben. Ik zou dat niet kunnen, maar wie weet.

Lastig is natuurlijk dat alleen het kind zelf het bezwaar kan maken en het aan kan vechten. Maar wie gaat er nu zijn ouders aanklagen? Daarom blijven dit soort dingen vrijwel altijd liggen. Bemiddeling via een vertrouwd familielid of vriend is vaak de enige praktische optie.

(De AVG in stelling brengen heeft niet heel veel zin, omdat het monitoren hier binnen de privésfeer ouder/kind speelt, en de AVG geldt niet bij de particuliere verwerking van persoonsgegevens voor huishoudelijke doeleinden. Nog los van dat je dan een familieding gaat juridiseren, wat zelden leidt tot een oplossing.)

Verder speelt hier de complicatie dat de vader niet alleen het kind zelf volgt, maar ook andere leden van de groep. Dat zal bepaald een onprettig gevoel geven, maar of dat genoeg is om er juridisch wat aan te doen, vraag ik me af.

De monitoring van de groepsleden is in principe bijvangst, die vader zal het -denk ik- niet uitmaken waar die mensen rijden maar hij wil weten waar zijn dochter rijdt. Ik vind het dan een tikje gezocht om te spreken van een verwerking van hun persoonsgegevens. Hij weet bijvoorbeeld al niet wie er in de auto zitten naast zijn dochter.

Zou blijken dat hij méér doet dan de locatie van de smartphone meten, en daardoor daadwerkelijk informatie bijhouden over de groepsleden of hun leider, dan zou ik het zeker wel een onrechtmatige verwerking van hun persoonsgegevens vinden. Dat treedt dan ook buiten de directe particuliere sfeer en dan kun je er op grond van de AVG (of gewoon je grondrecht privacy) zeker een punt van maken.

Arnoud

Best of Rant: kappen met “had je de voorwaarden maar moeten lezen”

Deze week ben ik nog met vakantie. Vorige week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, deze week een selectie uit mijn oude tirades van de afgelopen jaren.

Deze week: Kappen met “had je de voorwaarden maar moeten lezen”

Als je er een beetje op let, dan zie je het dagelijks: advertenties die van alles beloven en dat in piepkleine letters toch weer wat nuanceren. Dat moet gewoon maar eens afgelopen zijn. Extreem voorbeeld, alweer wat ouder maar waargebeurd. Een app met “Vriendenradar: zie live waar je vrienden zijn” die een radarscherm toont met daarop puntjes waaraan een legenda met namen van zelf gekozen vrienden. In de EULA, pagina 18: “Let op: fictieve weergave, laat niet werkelijk zien waar mensen zijn”. Ehh.. wtf.

Kappen met “had je de voorwaarden maar moeten lezen”

Arnoud

Best of Rant: Oh, en iemand wijzen op een vulnerability is dus géén strafbaar feit

Deze week ben ik nog met vakantie. Vorige week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, deze week een selectie uit mijn oude tirades van de afgelopen jaren.

Deze week: Oh, en iemand wijzen op een vulnerability is dus géén strafbaar feit

Kijk. Natuurlijk is het ergens gek dat iemand aan je raam rammelt en dan zegt “joh, weet je dat dat raam van je heel gammel is”. Of ineens in de keuken staat en zegt “jij moet écht een beter slot op je achterdeur nemen hoor, hier zijn trouwens je koekjes, je kelderluik moet ook nodig gepatcht”. In het normale leven gebeuren die dingen niet, afgezien van een enkele buurman die je erop wijst dat je deur open staat. Dit is echter een van die weinige situaties waarin het internet écht anders is dan de echte wereld en vergelijkingen niet opgaan, ook niet met auto’s.

Oh, en iemand wijzen op een vulnerability is dus géén strafbaar feit

Arnoud

Best of Rant: Nee, Google moet zich gewoon ook aan onze wet houden

Deze week ben ik nog met vakantie. Vorige week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, deze week een selectie uit mijn oude tirades van de afgelopen jaren.

Deze week: Tiradeweek: Nee, Google moet zich gewoon ook aan onze wet houden, over mijn ergernis dat elke keer als we in Europa een uitspraak tegen een internetdienst doen, mensen dat maar raar vinden omdat die diensten nou eenmaal bestaan.

Weinig uitspraken van het Hof van Justitie hebben zo veel losgemaakt als het vergeetrechtarrest. Zoekmachines als Google dienen (op grond van de privacywetgeving) zoekresultaten op te schonen wanneer deze over personen irrelevante of verouderde informatie bevatten. Termen als censuur en de opmaat tot boekverbrandingen zijn nog de lichtste kwalificaties die ik hierover heb gelezen van boze commentatoren. Maar eh joehoe is het écht zo veel gevraagd dat een bedrijf zich aan de wet houdt?

Tiradeweek: Nee, Google moet zich gewoon ook aan onze wet houden

Arnoud

Best of Rant: Is het vrijwillig, je privacy opgeven bij online diensten?

Deze week ben ik nog met vakantie. Vorige week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, deze week een selectie uit mijn oude tirades van de afgelopen jaren.

Deze week: Tiradeweek: Is het vrijwillig, je privacy opgeven bij online diensten?, dé grote dooddoener bij internetdiscussies over privacy.

Een mooie dooddoener in elke discussie over online privacy: waarom je druk maken over privacy en privacywetgeving – de mensen vandaag de dag geven toch al hun privacy op door alles op Facebook, Instagram en Twitter te gooien. Dus wat maakt het dan uit, die paar duizend securitycamera’s erbij en het dataminen op basis van bonuskaart, profiel bij je televisiezender en telefoon-MAC-adres terwijl je rondloopt?

Tiradeweek: Is het vrijwillig, je privacy opgeven bij online diensten?

Arnoud

Best of Rant: Nee, je kunt het sociaal contract niet opzeggen

Deze week ben ik nog met vakantie. Vorige week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, deze week een selectie uit mijn oude tirades van de afgelopen jaren.

Deze week: Tiradeweek: Nee, je kunt het sociaal contract niet opzeggen, over een fantastische prutsredenering dat je uit de maatschappij kunt stappen met een speciale juridische formule. Vergeet het maar:

Nee, je kunt het sociaal contract niet opzeggen. Je hebt geen contract met de staat en er is geen mogelijkheid om buiten de wet te gaan staan zonder daar gedoe mee te krijgen. Ik weet dat het een populaire internettheorie is maar zo werkt het dus niet. Het verhaal rond het sociaal contract is een rechtsfilosofische rechtvaardiging van waarom je onder de wet valt. En het is een mooi verhaal, maar uiteindelijk niet relevant: je valt onder de wet omdat je hier woont, punt. Dat je die wet nooit aanvaard of zelfs maar besproken hebt gekregen, is jammer maar uiteindelijk niet van belang.

Tiradeweek: Nee, je kunt het sociaal contract niet opzeggen

Arnoud

Terugblik: Werkelijk niemand heeft trek in de cookiewet

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom deze week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, vanuit het perspectief van 2018.

Deze week: Werkelijk niemand heeft trek in de cookiewet, en nee daar heeft nog steeds niemand trek in.

Er viel niet aan te ontkomen gisteren: de cookiewet is van kracht. Vanaf gisteren is het verboden cookies te plaatsen zonder toestemming (behalve voor “functionele cookies”, maar dat is hooguit 1% van de cookies). En prompt gaat iedereen als kip zonder kop rondrennen alsof ze niet al twee jaar hadden kunnen weten dat dit eraan zat te komen en ze nú acuut failliet gaan omdat het fundamenteel onmogelijk is om aan die wet te voldoen.

Wat ik me nu bedenk, als je voor “cookiewet” “AVG” leest dan klopt het nog steeds min of meer. Het lijkt wel of ondernemers altijd pas op het laatste moment de impact van wetten merken. Oh nee, de cynische blogs deed ik volgende week.

Weinig sites – tot en met de overheid zelf aan toe – lijken daadwerkelijk van plan iets te gaan doen met de cookiewet. Bij Opta.nl krijg je cookies zonder dat daarom gevraagd is, Rijksoverheid.nl idem, en ook de commerciële jongens en meisjes zetten gewoon vrolijk cookies alsof het niets kost. De enige opmerkelijke uitspringer was Fok!.nl, dat je een buitengewoon lompe tussenpagina geef en eist dat je toestemming voor hun cookies geeft. …

Ik ben eerlijk gezegd vooral benieuwd hoe lang ze het volhouden – en of andere sites ze gaan volgen. Want ergens zie ik het nog wel werken bij een communitysite (behalve dan bij nieuwe leden), maar bij een nieuwssite is het commerciële zelfmoord. Vandaar dat Telegraaf.nl niet verder gaat dan een banner aan de bovenkant van de site, overigens met een impliciete toestemming die volgens mij niet geldig is in Nederland. En Nu.nl heeft alleen een opt-outmelding in haar privacy- en cookiebeleid (“Je hebt op dit moment één actief cookie, klik op opt-out om jouw keuze te wijzigen.”).

Nou, dat ging best lang goed – vandaag de dag nog steeds hebben de banners de overhand over de popups en verplichte akkoords. Logisch, want je haalt er het meeste resultaat mee. En aangezien de handhaving van de cookiewet nul is gebleken, is er ook nul reden om dat te veranderen.

Erg jammer dus, deze gefaalde wet. Want het had zo mooi kunnen zijn, ondernemers dwingen na te denken over waarom cookies nou zo’n probleem zijn en hoe je het alternatief had kunnen oplossen. In plaats daarvan gaat iedereen Postbus 51-folders schrijven over wat cookies zijn en wat ermee gebeurt, waar vervolgens geen hond doorheen gaat.

Arnoud

Terugblik: Moet een koop op afstand in originele staat retour?

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom deze week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, vanuit het perspectief van 2018.

Deze week: Moet een koop op afstand in originele staat retour?, met een respectable 200 reacties en nog steeds tienduizenden views per jaar.

Wie iets koopt bij een webwinkel, mag dit binnen zeven werkdagen terugdraaien. De winkelier moet het artikel dan terugnemen, en natuurlijk het geld teruggeven. Dat staat in de Wet Koop op Afstand, art. 7:46d BW. Het idee is dat je het product kunt uitproberen in die zeven werkdagen, om zo te besluiten of het bevalt of niet. Maar daarbij bestaat de kans dat het product (of de verpakking) beschadigd raakt. Mag je het dan nog terugsturen? En zo ja, mag de winkelier dan een deel van het geld houden als vergoeding voor die schade?

Hier is natuurlijk wel een en ander veranderd, sinds de grote update aan het consumentenrecht in 2012. De retourregeling uit de Wet koop op afstand staat nu elders, in artikel 6:230o BW. En die kent een termijn van veertien dagen, geen zeven werkdagen. En voor deze vraag het belangrijkste: de oude wet regelde niet expliciet hoe het zat met beschadiging door uitproberen. De nieuwe wet wel:

De consument is slechts aansprakelijk voor de waardevermindering van de zaak als een behandeling van de zaak verder is gegaan dan noodzakelijk om de aard, de kenmerken en de werking daarvan vast te stellen. De consument is niet aansprakelijk voor waardevermindering van de zaak wanneer de handelaar heeft nagelaten om overeenkomstig 230m lid 1, onderdeel h, informatie over het recht van ontbinding te verstrekken.

Kort gezegd: je mag wettelijk gezien kijken of het product voldoet aan de eisen (“uitproberen”) maar als je meer doet (“gebruiken”) en daardoor ontstaat schade, dan moet je die schade vergoeden. De discussie wat uitproberen is, blijft natuurlijk bestaan.

Ik gooi hem er toch weer eens in: een kopje koffie zetten met een espresso-apparaat via internet, is dat uitproberen of gebruiken?

Arnoud

Terugblik: Een cynisch stukje piratenbaaifrustratie

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom deze week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, vanuit het perspectief van 2018.

Deze week: Een cynisch stukje piratenbaaifrustratie uit 2012, met vele vele reacties en ophef.

Nee, ik had geen zin erover te schrijven, die Pirate Bay vonnissen van vorige week. Juridisch was er weinig eer aan te behalen, en ik werd vooral heel erg cynisch van opschrijven waar we nu staan. Maar ik kreeg na mijn ps-je van vorige week zó veel mails en reacties dat ik toch maar een blogje ben gaan schrijven. En ja, deze is buitengewoon cynisch. …

Wat me vervolgens búitengewoon stoorde, is dat zo ongeveer iedereen weer ging roepen dat die rechters geen verstand hadden van internet, dat dit tegen netneutraliteit was en dat torrentsites geen auteursrechten schenden dus belachelijk dat rechters dit toewijzen. Ehm. Nee. …

Internet besloot daarom dat de contentindustrie dom was, en zoals dat gaat bij techneuten worden domme mensen gewoon gepasseerd. Vervolgens ontstond een jarenlange wedloop tussen contentindustrielobbyisten die met rechtszaken probeerden die diensten uit de lucht te krijgen, en internetslimmeriken die in die vonnissen net zo snel weer gaten schoten. Oh, dus je mag geen centrale server hebben waar je content op zet. Ok, dan doe ik het decentraal met alleen een coördinatieserver. Mag dat ook niet? Dan decentraliseer ik ook de coördinatie en dan zet iemand anders wel een site op met de toegangscodes. Enzovoorts. …

Internet wordt dus langzaam maar zeker gesloopt, en binnen het huidig recht is dat legaal. Daar kun je over razen en tieren wat je wilt, maar het is zo. Die wet moet anders. Ik zie dat alleen niet gebeuren, want het serieuze verhaal over internetdistributie en nieuwe businessmodellen is compleet ondergesneeuwd door knettergekke piraten en schuimbekkende antipiraten. We zullen nu dus eerst door een periode van heftig filteren heen moeten, en ik voorzie wel dat daar echt dingen stuk gaan die compleet legaal en nuttig zijn.

Ik voel mijn bloeddruk alweer stijgen, en dat is natuurlijk op vakantie geen goed idee. Maar hieronder mag u uw gedachten over online auteursrecht de vrije loop laten.

Arnoud

Terugblik: Gaat Getty Images procederen in Nederland?

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom deze week een terugblik op populaire blogs van de afgelopen jaren, vanuit het perspectief van 2018.

Deze week: Gaat Getty Images procederen in Nederland? Met 924 reacties nog steeds de knaller wat betreft aantallen reageerders.

In 2009 blogde ik over de diverse blafbrieven die het stockfotobedrijf rondstuurde naar alles en iedereen dat een foto van haar zou gebruiken. Ik heb er tientallen gezien, met bedragen variërend van enkele honderden tot vele duizenden euro’s. Allemaal verstuurd vanaf het Ierse Getty, en vaak ook nog alleen in het Engels. Maar wie de foto meteen weghaalde en niet in discussie ging, hoorde er niets meer van. Nu lijkt daar verandering in te zijn gekomen. Hoewel Getty Ierland nog steeds brieven stuurt, is nu ook het Nederlandse Van der Steenhoven Advocaten (“Een gerust gevoel”) bezig met het leggen van eisen. En dat wijst er toch wel op dat men wil doorpakken: een Nederlandse advocaat huur je als Iers bedrijf niet in te blaffen maar om te bijten.

Dat bleek dus vies tegen te vallen. Getty haar claims bleken stuk voor stuk gebakken lucht, juridisch geblaf zonder bijten met als enige doel angst aan jagen om te incasseren. Ja, één keer is er tegen de TROS geprocedeerd maar dat was een bijzonder geval. Ik blijf het mooi vinden hoe dat werkt, dat je enorme juridische claims kunt indienen bij mensen en nooit naar de rechter hoeft maar wel de reputatie krijgt van partij voor wie je uit moet kijken. Als er nu iemand is die ik in auteursrechtenland niet meer serieus neem, dan is het Getty Images wel.

Arnoud