De Guangzhou Internet Court heeft recent geoordeeld dat de uitvoer van een AI inbreuk op auteursrecht kan zijn, las ik in de Global Times. De rechthebbende had ontdekt dat als je vroeg om plaatjes van zijn werk – Ultraman – je dan plaatjes kreeg die auteursrechtelijk gezien inbreukmakend waren. De AI-dienst is daarvoor aansprakelijk, zo bepaalde de rechter.
Helaas is de naam van de AI-plaatjesdienst niet te vinden, maar de eiser is de rechthebbende op de Japanse Ultraman franchise, en die had dus zelf ontdekt dat vragen om plaatjes van dat werk (zie plaatje, klik voor groter) je de ‘echte’ Ultraman kreeg.
Niet heel raar zou je zeggen: je vraagt om X en je krijgt X, dat voelt de bedoeling van een computersysteem. Maar specifiek als X onder iemands auteursrecht (of merk) valt, is dit een tikje problematisch. Auteursrechtelijk gezien mag je ook niet een illustrator vragen om zo’n afbeelding te maken, immers.
Uniek is het niet: in januari verscheen een artikel in de New York Times waarbij men ‘ontdekte’ dat als je vraagt om “popular movie screencap Joker” je een afbeelding van Batman-personage The Joker krijgt die erg sterk lijkt op de wijd en zijd gepubliceerde foto van Joaquin Phoenix in die rol. Maar dit is wel de eerste keer dat een rechtbank dit ook als inbreuk ziet.
De rechtbank in Guangzhou oordeelde d dat de afbeelding inbreukmakend was, omdat deze duidelijke overeenstemming had met het beschermde personage van Ultraman. Iets verrassender was de bevinding dat de aanbieder van de dienst hiervoor aansprakelijk was. (Er moet een slordige €1200 aan schadevergoeding worden betaald.)
Het lijkt erop dat de reden vooral was het niet adequaat waarschuwen en optreden tegen inbreuken:
[T]he judgment specified that since users lack clear awareness of the potential copyright infringement risks to others, especially copyright owners, providers of generative AI services should remind users through service agreements. The court also ordered AI service providers to establish a complaint-reporting mechanism to assist rights holders in protecting their copyrights.Een dergelijke uitspraak zou ook naar Europees recht logisch kunnen zijn. Goed verdedigbaar is dat zo’n generatieve AI-dienst valt onder wat de Digital Services Act een “platformdienst” noemt, met bijbehorende bescherming voor aansprakelijkheid. Die moeten echter wel adequate notice&action mechanismes hebben om klachten te ontvangen en af te handelen, en de voorwaarden van de dienst moeten duidelijk en in detail gemotiveerd aangeven wat er wel en niet mag en welke sanctie er bij overtreding kan volgen.
Arnoud

Een lezer vroeg me:






