Mag je je Fortnite-personages de Carlton dance laten doen?

| AE 11038 | Intellectuele rechten | 18 reacties

De Amerikaanse acteur Alfonso Ribeiro, bekend van de jaren 90-sitcom The Fresh Prince of Bel-Air, heeft een rechtszaak aangespannen tegen Epic Games, de bedenker van de populaire videogame Fortnite. Dat las ik bij RTL Nieuws. Het zogenoemde ‘Fresh emote’-dansje is volgens Ribeiro een 1-op-1-kopie van zijn beroemde ‘Carlton dance‘ uit de serie. Deze spelpersonages voeren het dansje uit als een emote, een soort personalisatie waarmee je personage zich kan onderscheiden van andere spelers. Natuurlijk is het ergens wat flauw om zomaar zo’n iconisch element te imiteren, maar juridisch gezien blijf ik toch met de vraag zitten: welk recht wordt hier overtreden?

De advocaat van de acteur roept van schending van intellectueel eigendom, voor mij altijd een veeg teken dat men eigenlijk geen poot heeft om op te staan. IE bestaat namelijk niet. Ja, als rechtsgebied waar menig jurist in afstudeert, maar niet als een vorm van bezit. Het is juridisch betekenisloos om te zeggen dat iets je “intellectueel eigendom” is.

Wat je dan denk ik bedoelt is dat je een merk, auteursrecht, databankrecht, octrooi of iets dergelijks hebt op dat iets. Maar als je dat bedoelt, zeg dat dan, want dan kunnen we toetsen of je dat recht werkelijk bezit. Een merkrecht is op nummer op te zoeken in de daartoe opgezette databanken, bijvoorbeeld. Patenten kunnen we er ook bij pakken om te zien hoe breed te zijn.

Ik vermoed dat de inzet het auteursrecht oftewel copyright zal zijn. Het idee is dan dat het dansje een creatieve uiting is bedacht door Ribeiro. Voor auteursrecht is wel vereist dat je een ‘werk’ produceert, iets dat voor auteursrecht in aanmerking komt. Een grappige naam is bijvoorbeeld in principe te kort voor auteursrecht, dat is geen werk (daar is het merkenrecht voor).

De Auteurswet noemt in artikel 10 de “choreografische werken en pantomimes” als voorbeelden van auteursrechtelijk te beschermen werken. Hoewel de Carlton dance kort is, zie ik hem wel als een herkenbaar afgebakend werk, dat duidelijk een kop en staart heeft. Ik zou dat dansje dus wel een beschermde dans noemen.

Voor mij zou het verweer eerder een vorm van citeren (fair use) of parodie moeten zijn. Het gebruik in de game zou je dan een soort van knipoog noemen naar het werk van Banks, aanhaken op iets dat maatschappelijk algemeen bekend is. Men maakt er ook bepaald geen geheim van dat het dansje van Banks op de korrel is genomen. Ik zou dat dus een parodie noemen, een grappig bedoelde verwijzing naar een maatschappelijk fenomeen. Daarmee heeft meneer Ribeiro weliswaar het auteursrecht, maar is dit geen inbreuk.

Arnoud

Mag Flickr mijn foto’s gijzelen om een betaald abonnement af te dwingen?

| AE 11042 | Intellectuele rechten, Ondernemingsvrijheid | 15 reacties

Een lezer vroeg me:

Al jaren maak ik met veel plezier gebruik van Flickr als fotodienst. Gratis, en natuurlijk willen ze me graag van alles verkopen maar nu maken ze het wel heel bont: als ik niet op 1 februari een betaald account heb genomen, dan gaan ze mijn oude foto’s wissen! Kan dat zomaar, ik heb toch ook rechten als fotograaf en beheerder van dat account?

Ja dat kan zomaar en nee je hebt geen rechten. Welkom in de diensteneconomie.

Flickr heeft onlangs aangekondigd haar voorwaarden aan te passen. Vanaf 8 januari mogen gratis accounts nog maar 1000 foto’s bevatten, wie er meer wil publiceren met de fotodienst moet een Pro account nemen. En mensen die vanuit het verleden al meer dan 1000 foto’s hebben op een gratis account, gaan langzaam maar zeker vanaf 4 februari deze kwijtraken:

February 4, 2019: Any items over the 1,000-upload limit will be at risk of deletion, starting with the oldest of the items. Photos licensed through Creative Commons before November 1, 2018 will not be deleted, even for accounts over the 1,000 limit.

Dat voelt nogal een dwangmiddel om je een betaald account aan te smeren. En dat is het natuurlijk ook, Flickr wil geen gratis gebruikers meer met duizenden foto’s. Bepaald onvriendelijk, en ik weet van mensen die om die reden ook aan het weggaan zijn (al is het downloaden van je duizenden foto’s wel even werk).

Maar het is legaal, wat Flickr doet. Onvriendelijk, agressief misschien – maar legaal. Flickr is immers juridisch gezien een dienstverlener, iemand die de hele dag met je foto-albums rondloopt. Als die iemand geen zin meer heeft om dat gratis te doen, dan heb je pech en is ‘ie weg. Dat is wat hier gebeurt. Dienstovereenkomsten voor lange termijn mogen worden herzien of opgezegd, tenzij de voorwaarden héél duidelijk zeggen van niet. Flickr herziet dus de maxima voor haar gratis accounts, en staat daarbij in haar recht.

Als fotograaf met een gratis account heb je dus een probleem. Snel die foto’s downloaden, voor ze weg zijn. En nee, ook met een beroep op je auteursrecht kom je hier niet uit. Met dat recht kun je anderen verbieden je foto’s te publiceren of kopiëren, maar niet afdwingen dat iemand je foto’s online houdt.

Arnoud

Je kunt als zzp’er eindelijk je btw nummer (oftewel je bsn) van je site halen

| AE 11045 | Ondernemingsvrijheid, Regulering | 19 reacties

De Autoriteit Persoonsgegevens heeft de minister van Financiën een verbod opgelegd waardoor de Belastingdienst vanaf 1 januari 2020 niet langer het burgerservicenummer mag gebruiken in het btw-identificatienummer van zzp’ers. Dat meldde Tweakers onlangs. De eis was vele zelfstandig ondernemers een doorn in het oog, omdat het btw-nummer verplicht vermeld moet worden op facturen – maar ook op je webshop en andere verkoopkanalen. Daarmee komt je bsn wel érg bloot te liggen. Waarom dit jarenlang desondanks zo werd vastgehouden door de Belastingdienst, is me altijd een raadsel gebleken. Maar het zou nu eindelijk opgelost moeten zijn.

Het burgerservicenummer of bsn is door de overheid ingevoerd om administratie (met name fiscale zaken) rond burgers te kunnen regelen. Omdat dit nummer zo belangrijk is, zijn er strenge regels over gebruik van dat nummer gesteld, die kort samen te vatten zijn als “je mag er niets mee, tenzij een wet specifiek en uitdrukkelijk zegt van wel”. Dit was eigenlijk altijd al zo onder de Wbp, en is nu onder de AVG precies hetzelfde gehandhaafd.

Al diezelfde tijd heeft de Belastingdienst zzp’ers een btw nummer gegeven dat bestond uit hun bsn gevolgd door ‘B01’. Dat was denk ik handig voor ze, omdat dan alle zakelijke inkomsten die via btw-aanslagen binnen kwamen, gekoppeld kon worden aan hun privé aangifte die onder het bsn bekend staat. Of zoiets. Ik heb eigenlijk nooit een officiële reden kunnen vinden. En nee, “zo werkt de ICT bij ons” is natuurlijk geen reden.

Dit was een probleem omdat andere wetgeving zzp’ers verplicht tot publicatie van hun btw nummer (en dus hun bsn), onder meer op hun website. Het btw nummer van de ondernemer is in veel situaties verplicht bekend te maken informatie bij aanbod van producten of diensten op afstand. Kort gezegd, tenzij je site alleen een reclamefolder is met een contactformulier moest je btw nummer in het colofon staan. Bepaald niet handig dus.

Eindelijk heeft de AP hier een eind aan gemaakt: er is geen fatsoenlijke reden om deze koppeling te hanteren, dus de Belastingdienst moet zzp’ers nu gewoon een nieuw btw nummer geven waar hun bsn niet in zit. Om technische redenen (“zo werkt de ICT bij ons”, kuch kuch) kan dit pas in 2020 van kracht worden. Wie het kan uitleggen, ik hoor het graag.

Diverse mensen mailden me met de vraag of ze nu toch nog een jaar dat bsn online moeten houden. Ik aarzel daarover. Eigenlijk vind ik het te gek voor woorden dat deze verplichting nog blijft gelden terwijl zo evident vaststaat dat daarmee de wet wordt overtreden. Het zou werkelijk idioot zijn als een webwinkelier of online dienstverlener een boete krijgt omdat hij zijn btw nummer niet vermeldt omdat zijn bsn daarin zit, gezien deze uitspraak van de Autoriteit Persoonsgegevens.

Maar theoretisch gezien overtreed je de wet, want de wetgeving die het btw nummer eist, houdt geen rekening met deze situatie. Dus het kan in theorie leiden tot boetes. Ik ken uit het verleden echter geen boetebesluiten van bv. de ACM over enkel het niet vermelden van je btw nummer op je site. Ik zou dus zelf geneigd zijn te zeggen: doe het niet als je je er niet prettig bij voelt, en trek hard aan de bel als je van wie dan ook te horen krijgt dat je de wet overtreedt.

Arnoud

Wat is internetrecht nu eigenlijk, poging 3735928559

| AE 11026 | Informatiemaatschappij | 14 reacties

Wat is internetrecht nu eigenlijk, die vraag blijft me bezighouden sinds ik erover blog. De simpele definitie was altijd “het recht dat over internet (of ICT) gaat”. Maar die voldoet denk ik anno 2019 niet meer. Alles heeft wel op een of andere manier met internet te maken, dus dan zou alles internetrecht zijn. Het… Lees verder

Twee verdachten aangehouden voor contactloos zakkenrollen op festival

| AE 11029 | Regulering | 24 reacties

Twee personen zijn zaterdag aangehouden op verdenking van contactloos zakkenrollen op een festival in Deventer, las ik bij Nu.nl. De politie van de stad had dat eerder op Facebook gemeld. Deze vorm van diefstal houdt in dat je met speciale apparatuur rondloopt en die tegen broekzakken van anderen houdt om zo kleine bedragen af te… Lees verder

Is een Linkedin-opschoonbeding in je arbeidscontract rechtsgeldig?

| AE 11024 | Ondernemingsvrijheid | 14 reacties

Via Twitter kreeg ik de vraag hoe rechtsgeldig Linkedin-opschoonbedingen zijn. De vraagsteller had een specifieke clausule daarover in de arbeidsovereenkomst van een kennis gezien, en twijfelde of dat wel mocht. De clausule stond naast een ‘gewoon’ relatiebeding, dus dat inspireerde mij om te zeggen “een privé usb-stick met zakelijke gegevens moet je ook wissen”, wat… Lees verder

Mag Taylor Swift met gezichtsherkenning mensen weren van haar concerten?

| AE 11022 | Privacy, Security | 17 reacties

Popartiest Taylor Swift gebruikt gezichtsherkenning tegen stalkers die naar haar concerten gaan, meldden diverse media. Een camera was verborgen in een zuil waar men highlights van het concert kon terugkijken. Deze scande gezichten van geïnteresseerden en een extern bedrijf vergeleek ze automatisch met bekende gezichten. Voor zover bekend werd er niemand gevonden. Maar het roept… Lees verder

Welke informatie moet ik geven bij standaard opgenomen zakelijke gesprekken?

| AE 11018 | Privacy | 15 reacties

Een lezer vroeg me: Als bedrijf nemen wij al onze gesprekken (zowel inbound als outbound) standaard op, althans vanaf de verkoop- en klantenservice afdelingen. Mobieltjes van medewerkers en de gewone bureautelefoons natuurlijk niet. Maar hoe zit het nu met de informatieplichten, wat moeten wij in het gesprek verstrekken aan mensen die bellen of die wij… Lees verder

Australisch parlement stemt in met omstreden ‘anti-encryptiewet’

| AE 11020 | Regulering | 18 reacties

De Australische senaat heeft donderdag ingestemd met de omstreden wet die techbedrijven zoals Apple en Facebook verplicht om mee te werken bij het ongedaan maken van encryptie bij het onderscheppen van communicatie. Dat meldde Tweakers vorige week. De wet is omstreden omdat in het Angelsaksische rechtsgebied het doorbreken van encryptie door opsporingsdiensten als controversieel geldt,… Lees verder