Ius Mentis

Een lezer vroeg me:

Mijn sportschool is onlangs overgestapt op een QR-toegangssysteem, waarbij je alleen via een smartphone-app toegang tot de gym krijgt. Het pasje wat we voorheen gebruikten, werkt niet meer. Mijn sportmaatje maakt geen gebruik van een smartphone en heeft dit ook bij de gym aangegeven. Hun antwoord was dat hij dan alleen nog kan sporten als er personeel is om hem binnen te laten. Maar hij heeft een onbeperkt abonnement waarmee hij in principe 24/7 zou moeten kunnen sporten. Kan dat zomaar?

Biometrie is een discutabele optie, maar deze sportschool kiest voor een persoonsgebonden app. Logisch, want iedereen die sport heeft z’n telefoon bij zich. En een app kun je niet uitlenen. (Nou ja, mijn lezers wel en ik heb geen idee of hier een Trusted Execution Environment achter zit of dat ze vertrouwen op security theatre.)

Inderdaad gaat dat mis als je geen smartphone hebt waar zo’n app op kan. Dan komen we bij de vraag wat er contractueel gebeurt als is gezegd “24/7 sporten” en dan blijkt dat dat alleen kan als je een smartphoneapp gebruikt. Vrijwel zeker stond daar niets over in de algemene voorwaarden, en dan kom je uit bij wat juristen de redelijkheid en billijkheid noemen.

Argumenten waarom dat redelijk is, komen allemaal neer op “pasjes worden uitgeleend” en “kom nou, iedereen heeft een smartphone”. Argumenten waarom het niet redelijk is, zijn even zo cynisch plat te slaan tot “niet iedereen kán of wíl een smartphone gebruiken, en dat is hun goed recht”. Beide kanten hebben een punt, en dus wordt het een weging.

Die weging is minder eenduidig dan je zou denken, en ik denk dat de sportschool hier het sterkere verhaal heeft. Ja, je legt een extra voorwaarde op, maar het alternatief is dat je voor een handvol leden een compleet parallel toegangssysteem in de lucht houdt. Dat kost structureel geld: hardware, onderhoud, een tweede aanvalsoppervlak om te beveiligen, en de administratieve rompslomp van twee systemen naast elkaar. Dat is geen redelijke last om op te leggen aan een ondernemer die juist probeert te moderniseren en fraude tegen te gaan.

Wat de sportschool wél zou moeten doen is netjes communiceren en een fatsoenlijke overgangstermijn bieden. Als het sportmaatje een jaarabonnement heeft afgesloten onder de oude voorwaarden, dan mag hij verwachten dat hij tot het einde van die termijn op een werkbare manier naar binnen kan.

Arnoud

Via Reddit:

Zo ongeveer elke klantenservice heeft een bandje waarin ze aangeven het gesprek op te nemen voor ‘training en kwaliteitsdoeleinden’ en in sommige gevallen wordt zelfs benoemd dat ze het gebruiken om afspraken terug te luisteren. Heb je als consument aan de andere kant van de lijn ook het recht de opname van dit gesprek zelf te ontvangen of ‘in te zien’ achteraf?

Ik zie al drie FG’s aan de zijlijn “inzagerecht” scanderen, want dat is precies ingevoerd voor dit soort redenen. Je hebt het recht op inzage om te verifiëren of je persoonsgegevens juist zijn vastgelegd, nog actueel zijn en dat soort zaken. Alleen als je weet wat er vastligt, kun je fouten daarin corrigeren.

In Nederland is dit al in 2007 bevestigd in de Dexia-uitspraak van de Hoge Raad. Weliswaar ging die over de Wbp, maar dat inzagerecht is materieel gelijk aan dat uit de AVG nu. De kosten om dat te faciliteren, werden als niet-relevant terzijde geveegd. Een transcriptie afdwingen kan dan weer niet; als er alleen een geluidsbestand is, dan is dat dus wat je krijgt.

De wederpartij in deze casus zegt nu dat de opname er niet is. Dat zou kunnen, en dan houdt het op. Meer dan frustrerend kan ik dat niet noemen.

In de comments las ik nog een ander argument: de privacy van de medewerker komt in het gedrang als je ook diens deel van het gesprek overhandigt. In AVG-termen, artikel 15 lid 4, de opname overhandigen doet “afbreuk aan de rechten en vrijheden van anderen.”

Specifiek bij een klantenservicemedewerker die een zakelijk gesprek voert met een klant, vind ik dat een té gezocht argument. Dit is geen absoluut recht, maar een afweging: hoe ernstig is die privacy van de werknemer in het geding, en hoe weegt dat af tegen het recht op inzage. Overweging 63 AVG zegt immers “Die overwegingen mogen echter niet ertoe leiden dat de betrokkene alle informatie wordt onthouden.”

Wegbliepen van de naam van de medewerker, en voor mijn part eventuele persoonlijke ontboezemingen, maar daar houdt het dan ook echt op.

Arnoud