Politie en FBI geven elkaar toegang tot databank met vingerafdrukken

| AE 10967 | Privacy, Regulering | 38 reacties

De Nederlandse politie krijgt toegang tot databanken met daarin vingerafdrukken van miljoenen Amerikanen, las ik bij Tweakers. Omgekeerd kan de FBI de Nederlandse strafdatabank met vingerafdrukken van 1,3 miljoen veroordeelden en verdachten benaderen. Zo moeten beide politiediensten makkelijker vingerafdrukken kunnen matchen aan bekende daders (of verdachten) uit eerdere onderzoeken. Een nogal opmerkelijke stap, die veel vragen opriep bij lezers, maar ik moet zelf zeggen dat ik het niet meteen de grootste inbreuk van 2018 vindt. Nee, een vingerafdrukdatabank, dát is eng.

Voor de duidelijkheid: de bedoeling is nadrukkelijk niet dat het gehele vingerafdrukbestand met naam en rugnummer als zipfile naar de VS gaat. De organisatorische opzet komt erop neer dat de FBI een vingerafdruk van een person of interest heeft, ze die opsturen naar onze politie die kijkt of er een match is. Het antwoord gaat als “nee” dan wel “ja” terug, in het geval “ja” voorzien van een willekeurig gekozen identificatienummer. Dat nummer neemt de FBI dan op in een ouderwets rechtshulpverzoek “graag ontvangen wij wat u weet over deze persoon”.

Door deze dubbele slag voorkom je dat er al te makkelijk gespit wordt zonder dat het opvalt. Er wordt niets verstrekt zonder rechtshulpverzoek, iets dat al tijden de procedure is. En zo’n verzoek wordt alleen toegewezen bij ernstige misdrijven. Het enige nieuwe is dus feitelijk dat je voorheen als FBI iets van een naam moest hebben om aan te geven wie je zocht, en dat je nu op basis van een vingerafdruk kunt aangeven wie je waarschijnlijk bedoelt. Dat is op zich wel een mooie privacyconstructie.

Zo ongeveer de enige vorm van misbruik die ik kan bedenken, is dat je met een vingerafdruk van een betrekkelijk onschuldige nu kunt gaan vissen in de FBI databank (of de FBI bij ons) of er in die databank iets bekend is. Je zou als FBI dan dus bijvoorbeeld irritante toeristen (die met vingerafdruk zich moeten registreren bij bezoek aan de VS) kunnen matchen, en als er een “ja, 481” terugkomt dan gooi je ze het land uit omdat ze op het inreisformulier hebben gezegd “nooit met Justitie in aanraking geweest”. Maar in die situatie heb je de namen ook al, dus of dat nu veel toevoegt?

Enger vind ik de opmerkingen in Trouw dat men bij de politie liever een nationale vingerafdrukdatabase zou hebben (gekoppeld aan het paspoort) waar alle Nederlanders in moeten zitten. Dat idee is al in 2011 afgeschoten, “Een ingrijpend besluit, waar we wekelijks ongemak van ondervinden” aldus de initiatiefnemers van dit databankdelen. De redenen voor afschaffen waren technische problemen, zoals twijfel over de veiligheid van de opslag maar ook onbetrouwbare matching.

Met name dat laatste zou voor mij genoeg reden zijn dit niet te willen: ik schrik te lezen dat bij vingerafdrukken 1 op 10.000 gevallen vals positieven geven. Bij een databank met zelfs maar 1,3 miljoen mensen heb je dus 130 matches voor elke vingerafdruk, bij een databank met 17 miljoen Nederlanders zijn dat er dan 1.700. Hoe kun je daar überhaupt nog in zoeken als politie? Waar filter je dan op, zonder bias te introduceren zoals “nu iedereen met een zwaar strafblad, en de 5 die overblijven maar even ophalen”? Hoe meer ik er over nadenk, hoe enger ik dat vind.

Arnoud

Google moet wél buitenlandse e-mails overdragen aan de FBI

| AE 9261 | Intellectuele rechten, Privacy | 19 reacties

Een Amerikaanse rechter heeft bepaald dat Google ook e-mails die op servers buiten de VS zijn opgeslagen moet overdragen aan de FBI in een zaak over binnenlandse fraude. Dat meldde Nu.nl onlangs. Deze beslissing staat lijnrecht tegenover de hogerberoepszaak van Microsoft dat géén berichten opgeslagen in het buitenland hoefde af te geven aan de Amerikaanse justitie. Daarmee is vooral de kans levensgroot geworden dat dit naar de Supreme Court gaat, dat zo een definitieve uitspraak moet gaan doen over of Amerikaanse cloudbedrijven nog zaken mogen doen met Europese klanten.

De zaak begon relatief simpel: de FBI had twee warrants bij Google neergelegd om e-mails te vorderen van verdachten in twee strafzaken. De verdachten woonden in de VS, de strafzaken waren in de VS begaan en de andere partijen bij de mails waren ook allemaal Amerikaans. Om technische redenen bleek Google een deel van de maildata toch buiten de VS te hebben opgeslagen, en met een beroep op het Microsoft-precedent van vorig jaar weigerden ze daar dan ook inzage in te geven.

De rechter die de warrant had afgegeven, bepaalt nu dat ook die buitenlandse data gewoon afgegeven moet worden. Het Microsoft-precedent lag anders. Daar was de data in beheer bij een Ierse dochter. Als je daar als Europees burger zaken mee doet, dan sta je wel héél raar te kijken als de FBI je data meeneemt. Dat raakt dan aan je privacyverwachting, en de regels over warrants zijn uiteindelijk geschreven om de privacy van de burger te beschermen.

Hier lag dat anders: als je als Amerikaan met een Amerikaan mailt via de Amerikaanse dienst Gmail, dan wéét je dat de FBI jurisdictie heeft en zo nodig je mails kan opvorderen met een warrant. Dat er dan toevallig op de achtergrond af en toe een blokje van je data in het buitenland staat, maakt dan niet meer uit. Voor hetzelfde geld was die morgen weer terug in de VS en dan hadden we deze hele discussie niet gehad. Dus niks privacyverwachting.

Op zich een begrijpelijke uitkomst, maar het creëert wel weer een hoop onzekerheid over waar we nu staan met de Europese cloud. Want zou het ook zo uitpakken als een van de partijen Europees was? Dat is alweer een stapje verder richting het mogen opvragen van ieders data.

In ieder geval, we hebben nu twee tegengestelde uitspraken over data in het buitenland. En de kans is daarmee levensgroot dat de zaak naar de Supreme Court gaat voor een definitieve beslissing. Of dat goed nieuws is, kun je je afvragen: de Supreme Court is niet perse positief over privacy van buitenlanders. Daar staat tegenover dat zolang er 8 rechters in zitten (in plaats van de gebruikelijke 9) de kans op een ‘hung court’ groot is, en dan blijft het precedent van Microsoft in stand. Dát zou erg waardevol nieuws zijn, want alleen met zo’n uitspraak kan de cloud in stand blijven.

Arnoud

De cloud is (even) gered, Microsoft hoeft geen Europese klantgegevens af te geven

| AE 8793 | Privacy, Regulering | 12 reacties

simpsons-cloud-diefstal-data-fotoMicrosoft hoeft e-mails die opgeslagen zijn bij zijn datacenters in Ierland niet over te dragen aan de Amerikaanse rechter. Dat las ik bij Tweakers. In het langverwachte hoger beroep bepaalde het gerechtshof dat de Amerikaanse Justitie geen grond heeft om een Amerikaans moederbedrijf te dwingen data op te halen bij haar niet-Amerikaanse dochters. Daarmee is de cloud even gered, maar ik twijfel er geen seconde aan dat dit naar de Supreme Court gaat.

In 2014 bepaalde de Amerikaanse rechter dat Microsoft Inc. (de Amerikaanse moeder) gehouden kon worden om gegevens van een klant van haar Ierse dochtermaatschappij af te geven als de FBI dat wilde. De wettelijke basis hiervoor (de Stored Communications Act, niet de Patriot Act, mijn excuses voor de verwarring) was twee eeuwen jurisprudentie die zegt dat een Amerikaan die iets heeft dat moet komen brengen als de rechter daarom vraagt. Ook al ligt het iets in kwestie in een ander land. En als je die doctrine loslaat op e-mail dan moet Microsoft Inc de data dus maar gaan halen in Ierland. Of haar dochter bevelen dit te doen, wat ze juridisch kan aangezien dochterbedrijven moeten doen wat hun moederbedrijven zeggen.

Het Hof heeft een fundamentele reden om deze redenering af te wijzen:

When, in 1986, Congress passed the Stored Communications Act as part of the broader Electronic Communications Privacy Act, its aim was to protect user privacy in the context of new technology that required a user’s interaction with a service provider. Neither explicitly nor implicitly does the statute envision the application of its warrant provisions overseas. Three decades ago, international boundaries were not so routinely crossed as they are today, when service providers rely on worldwide networks of hardware to satisfy users’ 21st–century demands for access and speed and their related, evolving expectations of privacy.

Als een wet alleen gemaakt is om gegevens bij Amerikaanse bedrijven op te vragen, dan moet je vanuit rechtszekerheid er vanuit kunnen gaan dat die wat alleen daarvoor gebruikt zal worden. De wet heeft dus geen bevoegdheid geschapen om bij digitale gegevens zo’n wereldwijd ga-maar-halenbevel af te geven. Misschien dat het vandaag de dag handig was geweest als dat er stond, maar wetten worden niet opgerekt vanuit wat vandaag handig is. Zeker strafrecht niet.

De deur staat hiermee nog op een klein kiertje: als het Congres deze wet wijzigt zodat er wél staat dat het mag, dan moet het natuurlijk. Maar het Congres heeft wel wat anders aan z’n hoofd, en je weet als politicus nu al dat je álle ICT-bedrijven over je heen krijgt als je dat gaat proberen. Die kans acht ik niet heel groot.

Waarschijnlijker lijkt me dat de Supreme Court er nog wat over gaat zeggen. Voor Justitie is dit een nogal vervelende uitspraak, dus die zullen zeker proberen een fundamentele uitspraak van het hoogste Hof te krijgen. Dus het blijft nog even spannend. Spannender in ieder geval dan Privacy Shield – ja, leuk lapje tegen het bloeden maar dat houdt écht geen stand als, pardon wanneer de zaak weer bij het Hof van Justitie komt.

Arnoud

Apple moet encryptie-loper maken van Amerikaanse rechter

| AE 8442 | Innovatie, Regulering | 63 reacties

In een rechtszaak waarin FBI eist dat Apple helpt om een iPhone te ontgrendelen, heeft de Amerikaanse overheid een klinkende overwinning behaald. Apple moet speciale software ontwikkelen om het iPhone-kraken te ondersteunen. Dat meldde Webwereld vorige week. De software is aangepaste firmware met als doel een bruteforceaanval op het wachtwoord mogelijk te maken. De FBI… Lees verder