Mag je met ‘lead forensics’ websitebezoekers opsporen en nabellen?

| AE 7039 | Privacy | 24 reacties

blog-ip-adres.pngEen lezer vroeg me:

Onlang werden wij benaderd door een bedrijf dat “Lead forensics” aanbood. Daarmee kon je heel gedetailleerd (met naam adres en telefoonnummer) zien welke bezoekers er op je site komen, zodat je concreet geïnteresseerden (leads) kon nabellen of mailen als ze direct wat bestelden. Klinkt interessant maar mag dat wel van de privacywet?

Ik had er nog nooit van gehoord, maar Lead Forensics is een dure naam voor het opzoeken van contactgegevens op basis van bezoekersgegevens. Men kan bv. aan een IP-adres zien dat de bezoeker van een bepaald bedrijf afkomstig is, als het bedrijf surft vanaf een IP-range waar de bedrijfsnaam aan gekoppeld is. Vervolgens is het een kwestie van bedrijfsgegevens opvragen bij bijvoorbeeld de Kamer van Koophandel of gewoon de WHOIS en dat tonen.

Uiteraard is een voorwaarde dat de klant afkomstig is van zo’n bedrijfs-IP-adres (Ruud, help, hoe schrijf je dat?). Bij mijn bedrijf is dat niet zo, wij hebben gewoon een generiek UPC IP-adres (upcipadres? argh!) maar bij grote clubs (bv. Philips of Shell) is dat wel zo. Dus daar kan deze technologie nuttige informatie opleveren.

Afijn, dan heb je zo’n IP-adres en dan zoek je de bedrijfsnaam erbij. Daarna gaat men spitten in de KVK of andere openbare bronnen om tot contactgegevens te komen, en dan kun je gaan bellen of mailen om een concreet geïnteresseerde te benaderen met een interessant voorstel. “Dag, ik zag u rondkijken op onze site, met name onze FAQ las u met interesse, en nu heb ik een whitepaper dat alles in één keer beantwoordt, mag ik dat toesturen”. Of zoiets. Ik zou er redelijk van opkijken als ik dat hoorde.

Of dit mag, betwijfel ik. Het combineren is één ding, mensen gaan bellen iets anders. Je mag in Nederland niet ongevraagd mensen commercieel bellen, in ieder geval niet zonder het Bel-me-niet register te raadplegen. Maar dat geldt alleen voor natuurlijke personen, niet voor bedrijven. (Hoewel ik me wel afvraag hoe ver je komt als je een philips.com IP-adres ziet en dan 0900-2021177 gaat bellen om de lead binnen te halen.)

Bedrijven máilen is een groter probleem. Zo’n leadmailtje heeft een duidelijk commercieel oogmerk, en dat stuur je ongevraagd naar een persoon of bedrijf. Dat mag niet van de spamwet (art. 11.7 Telecommunicatiewet) aangezien je geen specifieke toestemming hebt gekregen om dat te doen. Het bezoeken van je website* is niet genoeg om als specifieke toestemming voor reclamemailings te tellen.

(*Off-topic: reclamemailtoestemming is juridisch hetzelfde als cookietoestemming. Iedereen die dus pleit voor “mijn site bezoeken is toestemming voor cookies” pleit dus ook voor “iemands site bezoeken is toestemming voor reclame mailen als men dat in datgrijze balkje erbij zet”.)

Maar oké, als je het enkel gebruikt om te zien welke bedrijven langssurfen en je gaat niemand contacteren, dan is het denk ik legaal. Maar waarom zou je?

Arnoud

Brein wint zaak over naw-gegevens van e-paymentprovider

| AE 2814 | Intellectuele rechten, Ondernemingsvrijheid | 14 reacties

betalen-payment-provider.pngStichting Brein heeft een rechtszaak tegen Techno Design gewonnen, meldde Tweakers gisteren. Techno Design, bij trouwe lezers bekend van de ZoekMP3-zaak, blijkt tegenwoordig een digitale betalingsprovider en leverde diensten aan torrentsite www.greece-forever.info. Brein wilde – en kreeg – de NAW-gegevens plus IP- en bankrekeningnummers van de contractspartij.

OMGWTFBBQ persoonsgegevens privacy verwacht u misschien nu te horen. Nou nee. Het vonnis is juridisch volstrekt in lijn met wat de Hoge Raad in Lycos/Pessers bepaalde: als je identificerende gegevens van iemand hebt, en die iemand handelt onrechtmatig tegenover een derde, dan kan je verplicht zijn die gegevens af te geven aan die derde.

Daar zit wel een privacytoets op, maar die valt in dit geval vrij eenvoudig in het voordeel van Brein uit. De torrentsite is een bedrijf, en bedrijven moeten sowieso van de wet al hun adresgegevens op hun site zetten (art. 3:15d BW). Er is dus geen reden om anoniem te mogen blijven.

De zaak is wel opmerkelijk omdat deze eis van Brein in september de nodige ophef veroorzaakte. Brein had toen gemeld dat ze een paymentprovider hadden overtuigd, maar Techno Design sprak dat tegen. Brein zou tegen de afspraken in publiek zijn gegaan over een vrijwillige afgifte en directeur Dros meende dat Brein “gewoonweg procedures wil voeren en media-aandacht wenst te krijgen”. Volgens Brein lag dat volstrekt anders en was de procedure noodzakelijk.

Op zich ben ik dus totaal niet verrast door deze uitspraak. Je kunt je nog afvragen welke partijen nu nog meer in aanmerking komen voor deze medewerkingsplicht: de domeinnaamhouder natuurlijk ook, en waarschijnlijk ook de accessprovider via wiens netwerk de site wordt beheerd. Maar wie leveren er nog meer relevante diensten?

Wel blijft lastig dat de Lycos/Pessers regels niet eisen dat de rechter er tussen moet gaan zitten. De persoon met de gegevens moet zélf beoordelen of aan de toets is voldaan. Maakt hij die afweging verkeerd, dan handelt hij onrechtmatig en moet hij de schade vergoeden die de derde lijdt door het niet krijgen van de gegevens. In het geval van Techno Design komt dat neer op ” 1.466,81 aan advocaatkosten, maar ik zie het wel gebeuren dat een rechthebbende een concrete schadepost neerlegt.

(Ik weet niet of ik liever een gerechtelijke toets heb elke keer; in theorie is dat perfect natuurlijk maar de rechtbank zit al zo verstopt.)

Arnoud

Ziggo hoeft uploadende gebruiker toch niet te identificeren bij videosite

| AE 2358 | Ondernemingsvrijheid | 31 reacties

Internetprovider Ziggo hoeft bij nader inzien de persoonsgegevens van een illegaal uploadende klant toch niet af te geven aan videosite 123video.nl. In hoger beroep heeft het Gerechtshof het vonnis van november vorig jaar waarin dat werd bepaald, vernietigd. De videosite (die ruzie heeft met Kim Holland over die filmpjes) had dit pas mogen eisen als er echt geen andere manier was om de naam- en adresgegevens van de uploader te achterhalen.

123video had internetprovider Ziggo gedaagd omdat zij zelf was aangeklaagd door Kim Holland vanwege illegaal geüploade filmpjes. Via het IP-adres had men achterhaald dat de uploader destijds van Ziggo gebruik had gemaakt. Men wilde van Ziggo weten wie deze persoon was, zodat men hem “in vrijwaring kon oproepen” oftewel op laten draaien voor die schadeclaim. Formeel biedt de wet geen grond voor zo’n identificatie, maar in het arrest Lycos/Pessers heeft de Hoge Raad toch een mogelijkheid gecreëerd.

De HR stelde daarbij wel een paar strenge eisen, met name dat “aannemelijk is dat er in het concrete geval geen minder ingrijpende mogelijkheid bestaat om de NAW-gegevens te achterhalen”. In latere rechtspraak (bijvoorbeeld de rechtbank in BREIN/UPC) werd die eis heel wat losser geformuleerd:

Ten eerste moet daarvoor voldoende aannemelijk zijn dat sprake is van inbreukmakend (onrechtmatig) handelen van de desbetreffende abonnees en ten tweede dient buiten redelijke twijfel te zijn dat degene(n) van wie de identificerende gegevens ter beschikking worden gesteld ook daadwerkelijk degenen zijn die zich aan dit handelen schuldig zouden hebben gemaakt.

Ook in het 123video-vonnis werd op deze manier geoordeeld (zie rechtsoverweging 4.3). Maar het Gerechtshof fluit de rechtbank nu expliciet terug – die afweging over alternatieve identificatiemogelijkheden is wel degelijk essentieel. Zowel het belang van 123video om te weten wie haar die schadeclaim bezorgde als het belang van Ziggo om de privacy van haar klanten te beschermen is belangrijk, en daarom moet er elke keer een nauwgezette afweging van alle betrokken belangen worden gemaakt.

In dit geval valt de afweging in het nadeel uit van 123video, omdat de site te weinig heeft gedaan om langs andere weg de identiteit van de uploader te achterhalen. Zo had 123video ook de provider van het opgegeven e-mailadres kunnen verzoeken om de gebruiker te identificeren (ja dat zeggen ze écht) en hadden ze ook uit de e-mails met de gebruiker zelf wellicht zijn naam en geboortedatum kunnen achterhalen. Daarmee had een beetje gerechtsdeurwaarder al kunnen vinden waar deze gebruiker woonde, zodat het niet nodig was Ziggo lastig te vallen met een identificatievraag op basis van IP-adres.

Een beetje gekke overweging wel. Is het écht zo veel logischer dat je afgaat op de gebruikersnaam, geboortedatum en e-mailadres bij registratie in plaats van op het IP-adres dat je logde tijdens de upload? En hoe foutgevoelig is het als je op die basis gaat dagvaarden via gespit in de gemeentelijke basisadministratie?

Ik waardeer het dat het Hof de privacy van de gebruiker zwaar laat wegen maar dit lijkt me toch een wat misplaatst moment. Ik had liever een uitspraak gehoord of het wel redelijk is dat je een consument-gebruiker in vrijwaring mag oproepen.

Arnoud

Afgifte persoonsgegevens door providers toegestaan, maar niet zomaar

| AE 822 | Intellectuele rechten, Privacy | Er zijn nog geen reacties

Europese landen mogen geen ongenuanceerde regels hanteren dat internetproviders persoonsgegevens van klanten altijd moeten afgeven bij rechtszaken, zo oordeelde het Europese Hof van Justitie gisteren. Een instantie als BREIN, of iemand die zich beledigd voelt, heeft dus niet per definitie recht op persoonsgegevens van een klant. Zij zal moeten aantonen dat afgifte gezien de specifieke… Lees verder

Moeten providers hun klanten (kunnen) identificeren?

| AE 431 | Ondernemingsvrijheid | Er zijn nog geen reacties

“Het einde van anonimiteit op internet!” Arnout Veenman is geschrokken van Tim Kuik’s opmerkingen over anonieme klanten van internetproviders. Die verklaarde eerder dat providers aansprakelijk zijn wanneer ze geen of onvolledige adresgegevens van hun klanten kunnen afgeven. Veenman: Stel dat Tim Kuik nou gelijk heeft, dan zouden YouTube, ISPam.nl, RapidShare en elke andere website waar… Lees verder