Moet je bij een rit door België je dashcam registreren bij de overheid?

| AE 11835 | Regulering | 9 reacties

Autobezitters die een dashcam in hun voertuig hebben geïnstalleerd moeten rekening met de privacyregels houden. Dat las ik bij Security.nl vorige week. De Belgische politie voelde zich geroepen automobilisten met dashcam uit te leggen wat de AVG daarover zegt; mij is niet duidelijk waarom gezien ook in België handhaving van die wet niet onder het strafrecht valt en de politie daar dus niet over gaat. Maar opmerkelijk was wel dat je in België je bewakingscamera verplicht moet registreren, en dat dat ook geldt voor dashcams. En naar de letter ook voor Nederlanders die door België rijden met dashcam, wat nog een leuke wordt nu de site waar je de registratie moet doen, alleen werkt voor Belgen met een eID.

Dat het maken van elektronische video-opnamen van mensen onder de AVG valt, is volgens mij geen verrassing. Gelukkig gaat dat specifiek bij dashcams meestal vanzelf goed, omdat je je dan kunt beroepen op de uitzondering voor strikt persoonlijk of huishoudelijk gebruik. Maar, zo merkt de Belgische politie op, als je van plan bent die beelden aan je verzekeraar of advocaat te geven in verband met een aanrijding of iets dergelijks, dan val je buiten die uitzondering en moet je dus gewoon volledig voldoen.

Dáár kijk ik wel een beetje van op, omdat het mij nog steeds huishoudelijk voorkomt dat ik mijn advocaat een procedure laat starten of mijn verzekeraar laat zien dat een ongeval niet mijn schuld was. Helaas is er bar weinig jurisprudentie over deze term. Ja, de Rynes-zaak met die bewakingscamera die ook de openbare weg filmde. Daar was het criterium dat de verwerking buiten de privésfeer van de verantwoordelijke raakte, maar dat helpt niet héél erg. Want is mijn rechtszaak een privéaangelegenheid?

Belangrijker is wel dat in België er een aparte wet is die eist dat je bewakingscamera’s registreert (de Camerawet), en dat -wederom aldus de politie- dashcams daar ook onder vallen. En dat lijkt te kloppen, die wet regelt ook mobiele bewakingscamera’s. Maar daar twijfel ik (oké, ik ben geen Belgisch jurist) over want een bewakingscamera heeft tot doel “de bewaking en het toezicht van [] plaatsen” en dat is niet waar je een dashcam voor inzet. Dat gaat om bewaking van een rijdend voertuig.

Dus daarom zou ik zeggen dat een dashcam er niet onder valt. Dat gezegd hebbende, een agent zit zelden te wachten op spitsvondige juristerij, zeker als die erop neer komt dat zijn baas verkeerde informatie heeft verstrekt. Dan zit je nog wel even bij de zwaantjes. Ik zou het dus niet doen.

Arnoud

Arnoud

Gelden de strenge Ierse regels over dashcams ook bij ons?

| AE 11235 | Ondernemingsvrijheid, Privacy | 11 reacties

Steeds meer mensen nemen een dashcam, en daarom leek het ons goed de regels daarover eens netjes uit te leggen. Aldus mijn parafrase van de nieuwe dashcamregels van de Ierse Autoriteit Persoonsgegevens. Of nou ja, nieuw: het is een invulling van de AVG die in Ierland natuurlijk net zo goed geldt als bij ons. Maar allemachtig wat een stoffig stuk en hoe onwerkbaar hebben ze het opgeschreven. Je zou bijna gaan denken dat je maar beter géén dashcam in je auto moet nemen. Ik ben er nog niet uit of dat de bedoeling is.

De AVG kent natuurlijk heel veel regels, en als je die gaat toepassen op een consument met een auto met daarin een naar buiten gerichte camera met opnamefunctie dan krijg je nogal wat. Informatieplichten: hang maar een duidelijke sticker op je auto. Register van verwerkingen: leg maar een papiertje thuis met waarom je een camera hebt en wat je doet met de beelden. Recht van inzage: op die sticker hoe mensen je kunnen bereiken voor inzageverzoeken. Vergeetrecht. Eh. En ga zo maar door. Oh ja, en als de politie het vraagt dan moet je wel een belangenafweging maken.

Op zich is het allemaal niet zo héél raar, dit krijg je als je regels bedoeld voor grote organisaties loslaat op een privésituatie. Maar het leest wel erg absurd natuurlijk, als je in die regels ook geen momentje ruimte toont voor de unieke situatie of het zeer kleinschalig karakter. Ik ben zeg maar verrast dat je geen PIA moet uitvoeren voor je de dashcam in gebruik mag nemen.

Geldt dat nu ook bij ons? Nou ja, de AVG is een Europese wet dus die regels gelden hier net zo goed. En als je die op dashcams loslaat dan krijg je natuurlijk hetzelfde verhaal, maar dan in het Nederlands.

Helemaal lekker voelt dat niet, zeker niet gezien de praktijk hier dat iedereen er gewoon vrolijk mee rondrijdt en aangifte doet (of verzekeringsclaims indient) wanneer de beelden wat relevants bevatten. Het wil er bij mij dan gewoon niet in dat de AVG dit heeft willen doorkruisen en verbieden (of zo onwerkbaar maken dat het de facto verboden is).

De AVG kent natuurlijk een uitzondering voor strikt persoonlijk of huishoudelijk gebruik. Maar die wordt heel beperkt uitgelegd – de Ieren concluderen vrij eenvoudig dat deze niet opgaat bij een dashcam. Dat baseren ze op een uitspraak uit 2014 van het EU Hof van Justitie, die bij beveiligingscamera’s rond een huis gericht op de openbare weg concludeerde

Voor zover het gebruik van een videobewakingssysteem, zoals dat in het hoofdgeding, de openbare ruimte bestrijkt – zelfs gedeeltelijk – en hierdoor buiten de privésfeer geraakt van degene die door middel van dit systeem gegevens verwerkt, kan het niet worden beschouwd als een activiteit die met uitsluitend „persoonlijke of huishoudelijke doeleinden” wordt verricht (…)

Ik ben er nog steeds niet uit wat dit nu betekent. Bij iedere verwerking van persoonsgegevens kom je in andermans privésfeer, lijkt me zo. Dat is het hele punt van verwerken van andermans persoonsgegevens. Wat is een fundamenteel verschil tussen enerzijds een adresboek van een particulier en anderzijds een bewakingscamera van een particulier? Val ik onder de AVG als ik thuis zit en in de WhatsApp-buurtapp roep wie ik voorbij zie lopen?

Het enige echte argument dat ik kan bedenken, is dat je bij dat cameratoezicht uit die casus structureel andere mensen filmt op een specifieke plek. Dat is wel meer dan je adresboek of “er loopt nu een raar type met bontkraag, kent iemand die” appen naar de buren. Gezien het doel van de AVG zou ik het verdedigbaar vinden dat je dán zegt, nu gaat de wet lopen en ga je het maar eens netjes aanpakken.

Inderdaad, dat is precies het argument waarmee ik al jaren verdedig dat dashcams buiten het strafrecht vallen – de “aangebrachte” camera uit de strafwet is een camera die structureel één plek filmt. En dan zeg ik dus dat een dashcam die rondrijdt buiten de AVG valt, omdat deze niet structureel één plek filmt.

Als je dat niet accepteert, dan is dus ieder verwerken van persoonsgegevens dat je eigen huis(genoten) overstijgt een niet-huishoudelijke/niet-persoonlijke verwerking. Dan blijft er eigenlijk niets over, en ik kan gewoon niet geloven dat de AVG dat bedoeld heeft.

Arnoud

Duitse rechter: dashcam mag niet

| AE 9718 | Security | 36 reacties

Automobilisten mogen in Duitsland geen camera in hun voertuig zetten. Dat meldde de Telegraaf maandag. Een Duitse vrouw kreeg een boete van 150 euro, nadat ze met de dashcam verkregen beelden van een parkeerbotsing had gebruikt als bewijs bij haar aangifte. Nu schijn ik een privacyfetishist te zijn, maar hier zakt toch mijn broek van af.

Duits nieuws helpt een beetje meer duiding te krijgen. Een vrouw had een dashcam in haar auto geplaatst, en liet die ook lopen bij het parkeren. Dit omdat ze al eerder schade had gehad aan haar BMW X1. Toen er ook daadwerkelijk schade was, stapte ze met de beelden naar de politie: mooi bewijs van wie het gedaan had.

Tot haar verrassing werd zij zelf vervolgd: de camera had drie andere auto’s gefilmd en daarmee de persoonlijke levenssfeer van die bestuurders geschonden. Iets preciezer, de Duitse Wet bescherming persoonsgegevens. Het verwerken van alle kentekens van passerende auto’s is onrechtmatig als er geen duidelijke grondslag is, en enkel willen weten wie jouw auto molesteert, is daarvoor niet genoeg volgens de rechtbank München, dat met een glijdendeschaalargument de dashcam onrechtmatig verklaart: het kan niet zo zijn dat straks iedereen elkaar permanent gaat filmen.

Raar. Ja, het klopt dat de openbare weg filmen onder de privacywet valt. Je moet daar een goede reden voor hebben. Maar mij lijkt het vrij evident legitiem dat je filmt wie tegen jouw eigen auto aanbotst. Dat je in de praktijk dan ook andere auto’s filmt, lijkt mij een nauwelijks te vermijden en minimaal risico voor de privacy van derden, zeker als daarbij geen personen in beeld kwamen – zoals bij de Duitse mevrouw het geval was.

In Nederland heb ik er geen twijfel over dat een dashcam legaal is, en dat je pas in de problemen komt bij het publiceren van de beelden. Ja, ook hier geldt natuurlijk dat Europese arrest dat je onder de Wbp moet kunnen rechtvaardigen dat je de weg filmt en daarbij mensen hun gezicht en/of kenteken vastlegt. Maar op de openbare weg gefilmd worden is een bekend en aanvaardbaar deel van het gewone leven, en ik zie niet waarom dat categorisch niet moet kunnen tenzij zwaarwegend nieuwsbelang of zo.

Arnoud

Drones en dashcams krijgen strenge nieuwe privacyregels

| AE 8400 | Security | 27 reacties

Een drone met camera moet een encrypted filesystem hebben, en wie met een dashcam gaat rijden, moet eerst in de buurt gaan flyeren dat hij rondrijdend cameratoezicht gaat toepassen. Dat maak ik op uit de nieuwe Beleidsregels Cameratoezicht die de Autoriteit Persoonsgegevens (het blijft wennen, die naam) vorige week publiceerde. Met deze regels wil de… Lees verder