Mogen wij de hele dag gefilmd om de kwaliteit van onze beveiligingscamera’s te demonstreren?

| AE 13335 | Ondernemingsvrijheid | 4 reacties

edwardbrownca / Pixabay

Een lezer vroeg me:

Mijn werkgever verkoopt beveiligingscamera’s en andere apparatuur. De showroom is dan ook natuurlijk zowel binnen als buiten voorzien van een enorme hoeveelheid camera’s die de klanten binnen kunnen bedienen vanaf schermen. Deze camera’s filmen dus ons terwijl we werken: de parkeerplaats, de ingangen, de showroom, het magazijn, de laad/losruimte en zelfs onze kantine. In de kantine worden wij wel geblurd, maar de klant kan dit “om te kijken hoe dat werkt” het blurren aan en uitzetten. Omdat terugkijken van oude beelden niet kan, stelt mijn werkgever dat dit mag gezien de aard van het werk. Klopt dat, juridisch gezien?
Eh, nou ja, eh, hoe zal ik dat zeggen: nee.

Ik snap de behoefte om beveiligingscamera’s te demonstreren aan klanten, en het is logisch dat je dat wilt doen op ‘echte’ situaties zoals een parkeerterrein of een magazijn. Kijken hoe ver je in kunt zoomen, een mooi breed gebied voor de pan/tilt/zoom functionaliteit, misschien zelfs kentekenherkenning of even demonstreren hoe je een gebied uit kunt blurren. Alleen, dat zul je echt met een demonstratie-omgeving moeten doen en niet met personeel dat gedwongen in beeld komt.

De inzet van camera’s op het werk is zeer problematisch precies omdat je mensen dwingt om in beeld te komen, en in situaties als deze is dat zelfs de hele dag. Daarbij valt dan ook nog eens de privacy weg in ruimtes waarin je je niet bespied hoeft te wanen, zoals de kantine. Dat is op geen enkele manier acceptabel te maken, zeker niet voor “demonstratie-doeleinden”.

Het argument van terugkijken is een halfbegrepen verhaal over de toepasselijkheid van de AVG bij niet-geautomatiseerde verwerkingen. De AVG is bij zulke verwerkingen namelijk alleen van toepassing als de persoonsgegevens in een bestand staan of bestemd zijn daarin opgenomen te worden.

In een grijs verleden had je camera-installaties die zonder automatisering werkten, zeg maar de analoge camera met draad naar een scherm waar je live meekeek. Die verwerking was dan niet geautomatiseerd, en de beelden gingen ook geen bestand in want er werd niets opgenomen. Daarom viel dat buiten de AVG, of nou ja Wbp dan want dit is natuurlijk alweer een hele tijd geleden: wie heeft er tegenwoordig nog zo’n volledig analoge camera-opstelling?

Zodra er ergens namelijk geautomatiseerd beelden worden verwerkt, val je wél gewoon in de AVG. En dat is al het geval als de camera digitale middelen aan boord heeft, wat dus elke camera is die tegenwoordig in de verkoop gaat. Het maakt dan niet uit of de beelden een bestand in gaan, ook bij ‘losse’ geautomatiseerde verwerkingen zonder bestand val je voor de volle 100% onder de AVG.

Het kan een argument zijn binnen een gerechtvaardigd-belang redenering dat je de beelden niet opslaat. Live meekijken door een mens is minder erg dan alles opslaan en achteraf kunnen terugkijken. Maar het is zeker niet genoeg om te rechtvaardigen dat je een camera ophangt.

Arnoud

Mag de vereniging van eigenaren stemmen over inzet van camera’s van bewoners?

| AE 13010 | Privacy | 25 reacties

StockSnap / Pixabay

Maandag op de Rijdende Rechter:

De familie Schreurs ontdekt vlak na hun verhuizing een lekkage in hun gang. Ze willen dat de VVE onderzoek laat doen naar de oorzaak. Maar meerdere onderzoeken en twee en een half jaar verder is de oplossing nog niet gevonden. Intussen loopt de spanning op. De familie Schreurs voelt zich niet gehoord door de VVE en de VVE vindt dat ze alles hebben gedaan wat ze konden. Ze staan hierin lijnrecht tegenover elkaar. De lekkage is niet het enige pijnpunt in het complex. De overburen van de familie Schreurs hebben diverse camera’s opgehangen en ze willen dat de VVE de buren houdt aan het opgelegde verbod.
Kort en goed: een bewoner had een deurbelcamera opgehangen die de hele hal op die verdieping filmde, en kon deze vanaf zijn vakantieadres uitkijken. Daarnaast hingen er maar liefst drie camera’s in de berging, met uitzicht op de parkeerplaats van de auto van die bewoner. Dit naar aanleiding van incidenten waarbij tegen de deur geschopt zou zijn en de auto bekrast. Een begrijpelijke reactie, maar andere bewoners zitten er natuurlijk niet op te wachten om steeds gefilmd te worden.

Nou is er al enige duidelijkheid over cameratoezicht door de VvE: dat mag, mits goed gemotiveerd, goed beveiligd en goed geïnformeerd naar de leden. Ook mag alleen de openbare ruimte in het pand (hal, liften, trappenhuis, parkeerplaatsen etc) gefilmd worden. Maar hoe het zit met bewoners die zélf cameratoezicht houden, dat is lastiger.

De hoofdregel is volgens mij gewoon dezelfde als die voor huisbewoners: je mag alleen je eigen grond of pand filmen. Is de openbare weg onvermijdelijk (je voordeur kijkt uit op de stoep, je oprit grenst opzij aan de weg) dan mag je dat filmen maar zo beperkt mogelijk, dus inclusief softwarematig afschermen van de openbare ruimte waar dat kan. In een appartementencomplex een deurbel met camera ophangen kan dus, als je wilt weten wie er voor de deur staat. Maar niet zodanig dat de hele hal continu bekeken kan worden, want dan film je meer dan je eigen bezoek. (Je kunt je afvragen of het überhaupt nodig is, want bezoek moet beneden bij de voordeur aanbellen zodat je weet wie er komt. Maar als er veel passanten in het complex zijn, wellicht wel.)

De uitspraak van Mr Reid bevatte een interessante overweging: het is “voorbehouden aan de ALV om te beslissen of een dergelijk vergaande inbreuk op de privacy is toegestaan”. Het bestuur werd dus aangeraden zo snel mogelijk een ALV te organiseren waarop het punt “mogen leden camera’s op de hal/parkeerplaats richten” aan de orde zou komen. Dit is een slimme oplossing om draagvlak te creëren: als de ALV zegt dat het niet mag, dan is daarna handhaving eenvoudig mogelijk. En wil de ALV het wel, wellicht binnen zekere grenzen, dan is er kennelijk consensus en zou het dus geen problemen meer moeten geven. En omdat het gaat om camera’s die de gemeenschappelijke ruimte filmen, is de VvE bevoegd er regels over te stellen.

Het wil echter niet zeggen dat wanneer de VvE zegt “het mag”, het dus automatisch ook mag. Je moet nog steeds een grondslag hebben, een eigen rechtvaardiging waarom. Enkel “ik wil mijn auto niet bekrast hebben en het huishoudelijk reglement zegt dat camera’s niet verboden zijn” is nogal mager. Dus ik hoop dat de VvE zo verstandig is om een paar “indien noodzakelijk” of “als er geen andere opties zijn” in hun cameraclausule op te nemen.

Arnoud

 

Nee, er is geen officiële bewaartermijn voor beveiligingscamerabeelden

| AE 12793 | Privacy, Regulering | 21 reacties

De Nederlandse politie heeft bijna 280.000 camera’s opgenomen in de Camera In Beeld-database. Dat meldde Tweakers onlangs. De meeste zijn van bedrijven, zo’n 15% is van particulieren. De database is handig als start voor opsporing: je weet precies waar je met je vordering afgifte camerabeelden moet zijn als agent (er is geen live toegang op afstand natuurlijk). En dan het ergerlijke stukje: “Publieke camerabeelden worden gemiddeld langer bewaard dan wettelijk toegestaan.” Dit is niet waar en ik wou dat men ophield dit te zeggen.

De motivatie is dan dat zowel politie als Autoriteit Persoonsgegevens ergens mompelen dat 28 dagen de maximale bewaartermijn is:

Het valt op dat de bewaartijd van beelden van de publieke camera’s langer is dan die van particuliere camera’s en mogelijk zelfs de wet overtreedt. Particulieren en bedrijven bewaren camerabeelden gemiddeld 21 dagen. Bij beelden van de overheid gaat het om 38 dagen. Dat is langer dan toegestaan. De politie verwijst zelf naar zijn eigen regels, waarin staat dat camerabeelden maximaal 28 dagen mogen worden bewaard. Ook de Autoriteit Persoonsgegevens noemt een maximale bewaartermijn van vier weken voor camerabeelden ‘van de politie’.
Alleen, volgens mij hebben politie en AP het over bewaartermijnen van overheids-camera’s, zoals die een gemeente op zou hangen voor toezicht in de openbare ruimte. In deze database zitten vooral particuliere camera’s (van burgers, zowel bedrijven als personen dus) en dat is juridisch iets heel anders. Die particulieren moeten zich aan de AVG houden, althans als de camera ook de openbare weg filmt. En in de AVG staat géén 28 dagen, daar staat alleen “niet langer dan nodig”.

Oftewel: het hele punt is dat wie een camera ophangt die meer dan eigen terrein filmt, zélf moet gaan bedenken hoe lang zhij de beelden bewaart. Dat moet gemotiveerd en gedocumenteerd (op zijn minst in je privacyverklaring). Er is geen vuistregel of basistermijn.

Heel, heel lang geleden was er een Wet bescherming persoonsgegevens. Die vermeldde ergens dat camerabeelden maximaal 28 dagen bewaard mochten worden. Dat was alleen in de context van de registratieplicht, in die tijd moest je je camera aanmelden bij de AP anders mocht deze er niet hangen. Maar wie de beelden binnen 28 dagen wiste, hoefte de camera niet te melden. Om mij nog steeds volstrekt onverklaarbare redenen zijn hele hordes mensen dit vrijstellingsbesluit gaan lezen als een toestemming om beelden 28 dagen te bewaren. En deze waanzinnige mythe leeft nog steeds door, ik zie ook in publicaties van overigens respectabele juristen anno 2021 doodserieus nog dat vrijstellingsbesluit als bron genoemd voor een bewaartermijn.

Het enige relevante juridische document is deze publicatie van de European Data Protection Board, de samenwerkende toezichthouders. Deze werkt het AVG-kader voor cameratoezicht nader uit, en vermeldt op pagina 28:

Taking into consideration the principles of Article 5 (1) (c) and (e) GDPR, namely data minimization and storage limitation, the personal data should in most cases (e.g. for the purpose of detecting vandalism) be erased, ideally automatically, after a few days. The longer the storage period set (especially when beyond 72 hours), the more argumentation for the legitimacy of the purpose and the necessity of storage has to be provided. If the controller uses video surveillance not only for monitoring its premises but also intends to store the data, the controller must assure that the storage is actually necessary in order to achieve the purpose. If so, the storage period needs to be clearly defined and individually set for each particular purpose.
De kern is dus: je beelden moeten zo snel mogelijk weg, en het liefst automatisch. En dat “zo snel mogelijk” druk je eerder uit in uren dan in dagen. Als jij iets anders wil, leg maar uit waarom jij in jouw situatie met die beelden voor jouw doeleinden meer nodig hebt. En dan willen we geen dooddoeners horen dat security-randvoorwaarden dit vereisen, dat je ISO auditor in het model 28 dagen had staan (ik citeer een vraagsteller) of dat je wellicht na enkele weken oude beelden wil terugkijken om incidenten te correleren.

Oké, dat was even erg cynisch allemaal. Laat ik het eens positief doen. Hier zijn een aantal voorbeelden van motivaties voor bewaartermijnen, met het verzoek aan jullie om aanvullende tekstvoorstellen te doen!

  • Bij dit woonhuis gebruiken wij camera’s om huis, erf en bewoners te beschermen en (pogingen tot) diefstal, braak en dergelijke vast te leggen. Wij kunnen dan aangifte doen of via de verzekeraar claims indienen. De beelden bewaren wij 72 uur omdat we niet meteen alles zullen opmerken. Periodes van vakantie rekenen we hierin niet mee.
  • Onze winkel is met camera’s beveiligd en we filmen ook de winkelruit in verband met ramkraken en inbraken. De beelden worden aan het einde van elke werkdag vernietigd.
  • Op deze camperstalling wordt met cameratoezicht gewaakt over de geplaatste caravans en campers. Omdat het terrein niet dagelijks door mensen gecontroleerd wordt, worden camerabeelden bewaard tot het einde van de betreffende huurperiode. Camerabeelden waar ook de openbare weg in beeld is, worden wekelijks uitgekeken en vernietigd tenzij incidenten zichtbaar zijn.
In het bijzonder ben ik op zoek naar een voorbeeld van een ‘gewoon’ bedrijf dat camerabeelden 28 dagen mag bewaren. Omdat je normaliter incidenten sneller opmerkt dan dat (de bekraste auto, de inbraak, de vechtpartij bij de personeelsingang) zie ik het niet. De angst voor een stakeout door georganiseerde criminelen die dan eens in de week komt posten om de geldloper te bespringen zodra ze het patroon door hebben voelt een vrij specifiek risico?

Arnoud

 

Is cameratoezicht nu ineens verboden in Duitsland?

| AE 12460 | Ondernemingsvrijheid, Privacy | 1 reactie

Een lezer vroeg me: Ik las dat een Duitse winkel een boete van 10 miljoen heeft gekregen omdat ze videotoezicht inzetten. Maar hoezo is dat nou ineens boetewaardig, elk bedrijf heeft toch videotoezicht tegenwoordig? Het ging om magazijnen en verkoopruimtes, niet echt plekken waar je privacy hebt toch? Zeker twee jaar lang werd het personeel… Lees verder

Moet je bij een rit door België je dashcam registreren bij de overheid?

| AE 11835 | Regulering | 9 reacties

Autobezitters die een dashcam in hun voertuig hebben geïnstalleerd moeten rekening met de privacyregels houden. Dat las ik bij Security.nl vorige week. De Belgische politie voelde zich geroepen automobilisten met dashcam uit te leggen wat de AVG daarover zegt; mij is niet duidelijk waarom gezien ook in België handhaving van die wet niet onder het… Lees verder

Voor de laatste keer: de openbare weg filmen met je securitycamera mag als dat nodig is

| AE 11672 | Privacy, Uitingsvrijheid | 11 reacties

De hoeveelheid beveiligingscamera’s in Nederland groeit gestaag, vooral ook onder particulieren. Dat meldde Nu.nl, dat er meteen aan toevoegde dat hier een privacyrisico aan zit: zo’n 86,6 procent van de 211.308 camera’s van particulieren en bedrijven is deels op de openbare weg gericht. De cijfers zijn van VPNGids, dat via de Wob deze informatie van… Lees verder

Mogen verse ouders de kraamverzorger in de gaten houden met de babycam?

| AE 11465 | Privacy | 35 reacties

Een lezer vroeg me: Wij zijn een kraamzorgbureau met drie vaste verzorgenden. Recent kwam een van onze medewerkers bij een nieuwe cliënt thuis, die vertelde dat er diverse camera’s hingen om de baby te kunnen zien én, ik citeer, “om te zien wat de kraamverzorgende op een dag doet.” Dat voelde zeer onprettig dus zij… Lees verder

Je mag de openbare weg filmen als dat nodig is voor je beveiliging

| AE 11407 | Informatiemaatschappij, Privacy | 22 reacties

Een lezer vroeg me: Onze buren hebben sinds vorig jaar een camera in voor- en achtertuin. Als je voor hun tuin staat op de stoep, dan wordt alles opgenomen wat je doet of zegt. Zij zeggen dat ze dat doen vanwege overlastgevende mensen in de buurt (hondenpoep, vuilnis op straat) maar ik voel me er… Lees verder

200.000 particuliere beveiligingscamera’s in politiedatabase

| AE 11065 | Regulering, Security, Uitingsvrijheid | 19 reacties

De afgelopen jaren hebben bedrijven en particulieren meer dan 200.000 beveiligingscamera’s in een database van de politie laten registreren, las ik bij Security.nl. Het gaat om de database “Camera in Beeld”, die informatie over beveiligingscamera’s in Nederland bevat. Het register stelt de politie in staat om snel camerabeelden te vorderen van strafbare feiten en andere… Lees verder

Politie test koppelen cameradata tegen dieven in Roermond

| AE 10843 | Informatiemaatschappij | 41 reacties

De politie en de TU Eindhoven testen een systeem om data uit verschillende bronnen, met name camera’s, te koppelen en te analyseren, om winkeldieven uit Oost-Europa in een vroeg stadium te herkennen. Dat meldde Tweakers afgelopen maandag. De camera’s zijn die uit de anpr-nummerplaatherkenning, gekoppeld aan een database die de politie heeft over voertuigen die… Lees verder