Data recovery op een tweedehands computer

ambulance-recovery.jpgEen lezer mailde me:

Onlangs kocht ik een tweedehands PC in een computerzaak. Omdat ik had gehoord dat daar vaak nog persoonlijke gegevens op staan, dacht ik, ik laat eens wat recovery software los. En ja hoor, stapels privemails, persoonlijke bestanden en zelfs een complete belastingaangifte! Ik heb het gelijk gewist (met speciale software die alle sectoren drie keer overschrijft) maar vroeg me nu wel af of ik strafbaar gehandeld heb.

Op tweedehands laptops of harde schijven blijkt steeds vaker data achter te blijven. Security.nl heeft in maart twee studenten onderzoek laten doen. Zij vonden allerlei persoonlijke informatie, zoals incasso machtigingen, medische gegevens, belastingdocumenten, bedrijfsinformatie, C.V.’s, een dagboek, sollicitatiebrieven, inkooporders, faxen, e-mails, porno en veel privé-foto’s en filmpjes. In een ander geval werd zelfs de handleiding voor een SCUD-raket aangetroffen op een tweedehands harde schijf.

De tweedehands computer is van jou, dus die mag je binnenstebuiten keren, onderzoeken en leegpluizen op elke manier die je goeddunkt. Het is dus niet strafbaar om te kijken of er nog data van de vorige eigenaar is achtergebleven.

Wat wel strafbaar kan zijn, is het publiceren of gebruiken van die data. Je schendt dan vaak iemands privacy, omdat je moet weten dat die data privé is en niet voor publicatie bestemd. (En dan heb ik het nog niet eens over opzettelijk misbruik zoals de vorige eigenaar chanteren of bedreigen.)

Natuurlijk kan het -zoals bij dat Security.nl-onderzoek- journalistiek relevant zijn om te melden dat je zulke data gevonden hebt. Maar het lijkt me niet dat je daarbij ook de materialen zelf moet laten zien. Wat voegt dat toe boven de mededeling dat je die data gezien hebt?

Arnoud

Massale laptopcontroles Schiphol leveren niets op

koffer-bagage-douane.pngDe Marechaussee op Schiphol heeft vorig jaar meer dan duizend maal gecontroleerd op digitale gegevensdragers, meldde nu.nl afgelopen vrijdag. Vorig jaar begon men met een proef voor het doorzoeken van digitale gegevensdragers van reizigers, met als voornaamste doel het afschrikken van mensen die digitale kinderporno Nederland in zouden willen smokkelen. De juridische basis was en is behoorlijk onduidelijk.

Journalist Brenno “Bigwobber” de Winter kreeg via de Wet Openbaarheid van Bestuur inzage in de werkwijze van de Marechaussee. Succes hadden de onderzoeken niet: geen enkele keer is iemand vervolgd naar aanleiding van zo’n onderzoek, ondanks dat 900 GSM’s, 62 harde schijven en een kleine honderd andere zaken digitaal onderzocht werden.

De aankondiging van vorig jaar zette me een beetje op het verkeerde been: ik dacht eerst dat het over de douane ging, die zeer brede doorzoekingsbevoegdheden heeft, gebaseerd op art. 1:24 Algemene Douanewet. Maar het is de Koninklijke Marechaussee, die (hoewel onderdeel van Defensie), gewoon onder de Politiewet valt en dus net als politieagenten alleen dingen kan doorzoeken op grond van het Wetboek van Strafvordering. En dan moet er toch echt sprake zijn van een verdachte (art. 27 Strafvordering) voordat zaken als inbeslagnemen of doorzoeken van goederen mogelijk worden.

Helemaal opmerkelijk vond ik wat een woordvoerder van de Marechaussee tegen Security.nl meldde:

Als we bij de inbeslaggenomen goederen gegevensdragers aantreffen die beveiligd zijn met codes of wachtwoorden hoeft de verdachte, wat u terecht al vraagt, niet mee te werken door die codes of wachtwoorden te geven”, erkent de woordvoerder van de marechaussee. Of weigeraars langer worden vastgehouden is onduidelijk, het lot van de gegevensdrager lijkt wel bezegeld. “De gegevensdrager kan wel verder worden onderzocht, met of zonder medewerking van de eigenaar/houder.”

Hier spreekt men van ‘verdachte’, wat op zichzelf al opmerkelijk is want de doorzoekingen gebeuren zonder nadere aanleiding. De criteria zijn gebaseerd op de omstandigheden – alleenstaande mannen van middelbare leeftijd die naar Thailand reizen bijvoorbeeld worden sneller geselecteerd dan getrouwde vrouwen van 65.

Maar het lijkt er zelfs op dat men gegevensdragers in beslag neemt als de eigenaar weigert deze te ontsleutelen. Dat gaat m.i. gewoon tegen de wet in: een verdachte mag niet worden gevraagd om gegevens te ontsleutelen. En dan mag er ook geen sanctie worden gekoppeld aan de weigering om die gegevens te ontsleutelen.

Arnoud

Mag reverse engineering bij EULA verboden worden?

multimeter2.jpgEen lezer vroeg zich af:

Is het rechtsgeldig in Nederland om in een EULA reverse engineering van een softwarepakketgeheel te verbieden, ook voor toepassingen als het maken van interoperable software?

Reverse engineering, in goed Nederlands decompilatie, is volgens artikel 6 van de Software-richtlijn een handeling die geen inbreuk op het auteursrecht oplevert.

Desondanks zie je regelmatig in EULAs een tekst als “reverse engineering is forbidden”, maar dat heeft geen juridische waarde. Artikel 9 lid 1 van diezelfde Richtlijn bepaalt dat “elk contractueel beding dat strijdig is met artikel 6” nietig is. Oftewel, de rechthebbende kan zich op zo’n beding niet beroepen, en doet hij het toch dan hoef je alleen maar naar deze artikelen uit de richtlijn te verwijzen.

Een goed geschreven EULA of softwarelicentie bevat dan ook een tekst als “reverse engineering is verboden voor zover dat juridisch toegestaan is”. Niet alle vormen van reverse engineering zijn namelijk toegestaan onder de Richtlijn. Alleen die vormen waarmee je compatibiliteit met zelfgeschreven software wilt bewerkstelligen, of waarmee je alleen de achterliggende ideeën, concepten en principes achterhaalt zijn legaal. Met name is het niet legaal om de informatie te gebruiken om een kloon van de software te maken.

Arnoud

Habbo-meubi’s wegnemen is diefstal (en computervredebreuk)

Met andermans (geraden of afgetroggeld) wachtwoord inloggen op Habbo Hotel is computervredebreuk. En haal je dan die ander zijn meubels naar je eigen account, dan pleeg je heel ouderwets diefstal. Dat bepaalde de rechtbank Amsterdam gisteren in twee grotendeels eensluidende vonnissen (LJN BH9789 en LJN BH9791, via Boek9.nl).

Dit is de Habbo-zaak waarover ik in november 2007(!) berichtte. Twee (veertienjarige) verdachten hadden wachtwoorden van Habbo-gebruikers bemachtigd en vervolgens de meubi’s die bij die accounts hoorden naar hun eigen kamer overgezet. En dat kwalificeert de rechtbank als computervredebreuk (het achterhalen en gebruiken van de wachtwoorden) en diefstal (het overzetten van de virtuele goederen).

De wachtwoorden werden achterhaald middels een fake-site (phishing) waarbij het slachtoffer dacht bij Hotmail in te loggen. Vervolgens werden die Hotmail-inloggegevens gebruikt om de mailbox van de slachtoffers in te zien. Handig, want daar was in de tussentijd net het “u was uw wachtwoord vergeten”-mailtje binnengekomen. En zo kwamen ze dan bij Habbo terecht. Het vonnis noemt nog keyloggers, maar ik zie even niet waar dat is gebruikt. “Hij heeft daartoe zelfs een speciaal programma gedownload waarmee hij op professionele wijze aan de inloggegevens van een ander kon komen” maar een fake-site is toch geen programma?

Vervolgens had men “met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening” de virtuele meubelen uit deze speelwereld weggenomen uit de macht van de eigenaar. En dat is, zoals ook in het Runescape-vonnis van afgelopen oktober werd bepaald, een standaard gevalletje diefstal.

Het verweer dat het er bij Habbo toch om gaat “om zoveel mogelijk meubels te verzamelen”, wordt verworpen. Veel meubels verzamelen ok, maar dat rechtvaardigt niet dat je andermans meubels afneemt door hun wachtwoorden te raden. Dit heeft “niets meer te maken met de spelregels van het Habbohotel” zoals de rechtbank het terecht formuleert.

Kortom, weinig verrassend wat mij betreft maar wel goed dat deze lijn wordt aangehouden. Want: “Het internet dient daarom gevrijwaard te blijven van het zogenaamde ‘hacken’.” zoals de rechtbank fijntjes opmerkt.

Arnoud

Werkstraf voor computervredebreuk bij Activision en Valve

lolhaxed-maddoxx-klein.pngIn 2006 brak een Nederlander in bij de computernetwerken van onder andere Activision en maakte daar een kopie van het computerspel “Enemy Territory: Quake Wars“, dat toen nog in ontwikkeling was. Ook zou hij op de systemen van Valve zijn binnengedrongen Voor deze computervredebreuk kreeg de 21-jarige Maastrichtenaar zes maanden voorwaardelijk en een werkstraf van 240 uur, meldde Security.nl gisteren.

De zaak is opvallend, omdat de inbreker (MaddoxX) zelf op internet meldde dat hij dit gedaan had. En dat woog de rechter mee in het vonnis: “Verdachte heeft deze schade nog vergroot door aan het plegen van deze strafbare feiten uitvoerig ruchtbaarheid te geven via het internet.”

Verder werden de bedrijven opgeroepen om T-shirts en gadgets op te sturen, alles onder het dreigement dat hij vertrouwelijke klantgegevens (zoals creditcarddetails) zou publiceren wanneer zij niet aan zijn eisen zouden voldoen. In fraai rechtbankproza: “met het oogmerk om zichzelf en (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordelen door bedreiging met openbaring van een geheim [bedrijf 4] heeft gedwongen tot de afgifte van een of meer T-shirts en gadgets, in elk geval van enig goed.”

Alles bij elkaar vind ik de straf nogal laag gezien de feiten. In augustus 2007 kreeg een andere “gamehacker” (TM Bright) nog 12 maanden cel, waarvan acht voorwaardelijk, plus 50 uur taakstraf.

Bij Fok! doen ze nogal laatdunkend over de technische kant van de zaak. Ik ben daar nog niet helemaal uit: het vonnis noemt toch een aantal technisch complexe trucs:

  • gebruikmakend van kwetsbaarheden in genoemde geautomatiseerde werken(o.a. in de PHP bulletin-board software op de website van [bedrijf 2] d.m.v. van een SQL-injectie) en van valse hoedanigheden en van inloggegevens (tot onder meer een FTP-server) van een of meer medewerker(s) van [bedrijf 1] en [bedrijf 3]
  • <li>gebruikmakend van kwestbaarheden in genoemde geautomatiseerde werk (te weten o.a. een bug in een php-script op de sign-up pagina van [bedrijf 4] cybercafé systeem) en (vervolgens) gebruikmakend van een broncode en vertrouwelijke inloggegevens het systeem server van bovengenoemde [bedrijf 4] binnen te dringen</li></ul>
    

    Of valt dit toch onder het kopje “scriptkiddie”?

    Arnoud

Gratis internet in de trein hacken, mag dat?

ns-kpn-onlineindetrein-binnendringen.pngDe draadloze internettoegang, die momenteel als proef gratis wordt aangeboden in de trein tussen Groningen en Leeuwarden, blijkt slecht beveiligd te zijn, las ik bij Tweakers. De verbindingen zijn standaard niet versleuteld, waardoor iedereen mee kan lezen met het netwerkverkeer. Ook blijkt de router gewoon de fabriekswachtwoorden te gebruiken. Dit ontdekte NOS Headlines dat “met de internettrein” reisde.

Dankzij dit aftappen wist de NOS ook het wachtwoord van een e-mailaccount te achterhalen, waarna men op het account inlogde en de eigenaar benaderde. Bij Security.nl werd al gemeld dat dit computervredebreuk zou zijn. Bij het aftappen van de verbindingen wordt het juridisch interessanter. Hoewel het “opzettelijk en wederrechtelijk opnemen of aftappen van gegevens die niet voor hem bestemd zijn” strafbaar is (art. 139c Strafrecht), is er een uitzondering voor “door middel van een radio-ontvangapparaat ontvangen gegevens”. Op grond van de informatievrijheid (art. 10 EVRM) is het namelijk toegestaan om radiosignalen op te vangen en te gebruiken, zolang je daarbij geen ‘bijzondere inspanning’ hoeft te verrichten.

De NOS heeft dus computervredebreuk gepleegd toen men op dat e-mailaccount inlogde. Haar rechtvaardiging zal zijn dat sprake was van nieuwsgaring: men wilde aantonen dat draadloos internet in de trein veel onveiliger was dan mensen dachten. Het plegen van misdrijven in het kader van vrije nieuwsgaring is een dubieuze kwestie. Zoals ik al bij de hack van staatssecretaris Jack de Vries schreef, ook journalisten mogen de wet niet breken, zelfs niet om aan te tonen dat sprake is van een misstand. (Hier was het strikt gesproken een derde die voor de camera liet zien hoe hij het systeem hackte.)

Er moet wel een bijzonder zwaar nieuwsbelang zitten aan zo’n wetsovertreding wil je ermee weg kunnen komen. Bij de hack van Jack kon ik die niet bedenken, en ook hier heb ik er moeite mee. Draadloos internet is onveilig want mensen kunnen meelezen. Is dat nieuws? Voor mij niet echt, maar voor veel gebruikers waarschijnlijk wel – zoals blijkt uit de ophef over dit stukje. Het stond trouwens wel keurig in de voorwaarden maar ja, wie leest die nou?

Trouwens, het nut van aparte internetvoorzieningen in de trein snap ik nog steeds niet. Er is toch HSDPA dat landelijke dekking zou moeten leveren? Zorg er dan liever voor dat die dekking ook echt landelijk is, want onder ‘landelijk’ versta ik ook “buiten de ring A10” en dus ook “op het spoor tussen Best en Geldermalsen”. Oh ja, en hang stopcontacten in alle treinen. Wat jullie?

Arnoud

iPhone jailbreaken, mag dat nou toch?

iphone-unlock-jailbreak.pngMag je je iPhone nou wel of niet unlocken? Over die vraag is veel speculatie, maar Apple heeft zich er altijd over in stilzwijgen gehuld. Althans, tot vorig jaar december toen Apple een commentaar op de DMCA indiende bij het US Copyright Office. De oplettende lezers bij de EFF spotten daarin deze opmerking:

Current jailbreak techniques now in widespread use utilize unauthorized modifications to the copyrighted bootloader and OS, resulting in infringement of the copyrights in those programs. … Jailbreaking () involves infringing uses of the bootloader and OS, the copyrighted works that are protected by the TPMs being circumvented. Unauthorized derivative versions of the bootloader and OS have been created. Copies of those infringing works have been stored on web sites, and infringing reproductions of those works are created each time they are downloaded through Pwnage Tool and loaded onto the iPhone.

Op zich heeft Apple daar een punt. Bij jailbreaks moet de firmware aangepast worden. Hiervoor moet je deze uit de iPhone vissen, door een tooltje halen en in aangepaste vorm terugzetten. Ik begrijp niet helemaal waar Apple de stelling op baseert dat mensen die firmware op internet zet, maar het lijkt me duidelijk dat dat niet toegestaan is. Andermans software verspreiden vereist een licentie, en die is er niet voor software.

Maar mag je voor jezelf de firmware uit apparaten aanpassen? De EFF vindt van wel, en kwam met dit briljante argument:

But the courts have long recognized that copying software while reverse engineering is a fair use when done for purposes of fostering interoperability with independently created software, a body of law that Apple conveniently fails to mention.

Een recht dat wij in Nederland kennen in artikel 45m Auteurswet. Het maken van een kopie van een stuk software en het “vertalen van de codevorm daarvan” (ik vermoed dat men compileren bedoelt) is toegestaan als

deze handelingen onmisbaar zijn om de informatie te verkrijgen die nodig is om de interoperabiliteit van een onafhankelijk vervaardigd computerprogramma met andere computerprogramma’s tot stand te brengen

In de Richtlijn waar dit wetsartikel uit komt, staat dat “deze uitzondering onder meer ten doel heeft het mogelijk te maken alle componenten van een computersysteem, ook die van verschillende fabrikanten, aan elkaar te koppelen, zodat die systemen samen kunnen functioneren”.

En laat dat nou precies het doel zijn van jailbreaken: applicaties te laten werken op het OS van Apple, ook als ze niet door Apple zijn goedgekeurd.

Slim gevonden, nietwaar?

Arnoud<br/> Foto via Crunchgear.

Juridische vragen over beveiliging bij Security.nl

security-nl-logo-column.pngSinds kort schrijf ik bij Security.nl een wekelijkse serie waarin ik juridische vragen over beveiliging beantwoord. En om de creativiteit te stimuleren, had ik bedacht dat ik elk kwartaal de meest creatieve vraag ga uitkiezen. De inzender daarvan krijgt mijn boek De wet op internet.

De vragen tot nu toe:

Hebben jullie nog creatieve beveiligingsvragen?

Arnoud

Informatieplichten over beveiliging voor providers

opta-logo.jpgInternetproviders en met name aanbieders van mobiel internet dienen volgens telecomwaakhond OPTA hun klanten beter te informeren over de gevaren op het web, meldde Nu.nl eergisteren. De OPTA, die ook toezicht uitoefent over internetaanbieders, heeft beleidsregels uitgegeven over de informatieplichten van internetaanbieders. Op grond van art. 11.3 Telecommunicatiewet is de OPTA bevoegd deze regels op te leggen en met boetes naleving af te dwingen.

De OPTA noemt in de beleidsregels (die als niet-kopieerbare PDF aangeboden worden, argh!) informatie over deze onderwerpen als minimum:

  • Het binnenkrijgen van spam, phishing-mails, spyware en andere malware.
  • <li>Het ongewenst door anderen laten gebruiken van een (draadloze) internetverbinding of van de eigen computer.</li>
    
    <li>Het bereikbaar zijn(!) van ongewenste websites.</li>
    
    <li>Het laten kapen van de eigen computer zodat daarmee spam, phishingmails of malware verstuurd kan worden (door deelname aan een botnet).</li>
    

De informatie moet duidelijk, ondubbelzinnig, actueel en relevant zijn. Een tekst als “Om veilig te internetten zou u een virusscanner moeten installeren” is bijvoorbeeld onvoldoende volgens de OPTA, omdat je daarmee mensen niet informeert over de risico’s als je die niet installeert. “Onveilig” is niet duidelijk genoeg.

Providers moeten een aparte pagina op hun website maken waarin ze deze informatie opnemen. Deze moet met één klik vanaf de homepage of landing page te bereiken zijn waar men het abonnement kan afsluiten.

De OPTA is al sinds 2007 bezig met het formuleren van passende regels. Dat gaf nog aardig wat ophef onder de ISP-community. Het zou bemoeizucht van de OPTA zijn of zelfs “gezochte werkgelegenheid“. Dit omdat “de maatregelen zodanig standaard zijn, dat ze allang door elke welopererende ISP in Nederland genomen zijn”, aldus Simon Hania van (destijds) XS4All.

Wat vinden jullie van deze regels? Heeft het nut om ISP’s te verplichten hierover informatie te verschaffen? Of wat zou men beter kunnen doen?

Je kunt je bijvoorbeeld afvragen of het nu juist de ISP’s moeten zijn die deze informatie gaan verspreiden. Zelf zou ik verder meer zien in verplichte maatregelen om deze beveiligingsrisico’s tegen te gaan. Internetrechtexpert Gerrit-Jan Zwenne (Leiden, Bird & Bird) zegt bijvoorbeeld terecht:

Ook als ik wordt geinformeerd over de risico’s van spam en botnets, blijf ik daarvan last hebben. Om echt iets te doen aan internetveiligheid moet meer gebeuren. Ik maak mij sterk dat OPTA heel wel in staat is om aanbieders te verplichten botnets op te sporen en te verwijderen. En als het moet zou OPTA dat ook zelf kunnen doen.

Denk aan scanners die bergen uitgaande spam of phishingmails detecteren en dan de betreffende poort sluiten of het internetverkeer van die computer beperken. Volgens mij werkt dat beter dan een folder met “pas op met het openen van bijlagen bij e-mail”.

Arnoud

De verkoop van opgevoerde kabelmodems

In de VS is een man aangeklaagd wegens het verkopen van gekraakte docsis-kabelmodems van Motorola, meldde Tweakers dinsdag. De man verkocht kabelmodems die voorzien waren van gemanipuleerde firmware, waardoor gebruikers de maximale upload- en downloadsnelheid vrijelijk konden instellen of een mac-adres konden klonen. Wired wist dat dit illegaal was, maar een echt duidelijke grond zag ik niet. Zou het in Nederland mogen?

Het meest relevante artikel lijkt me het verbod op het kraken van betaaldiensten (art. 326c Strafrecht): wie “met het oogmerk daarvoor niet volledig te betalen” gebruik maakt van een telecommunicatiedienst, pleegt een misdrijf. Daarvoor moet je wel een technische ingreep plegen of valse signalen genereren – en dat doe je met zo’n opgevoerd modem. Wie middelen voor die technische ingreep ter verspreiding aanbiedt, kan tot twee jaar cel krijgen.

Hoewel dit artikel voor betaaltelevisie is geschreven, zou het ook best kunnen opgaan bij internet via de kabel. Alleen: dan moet er wel per megabyte worden afgerekend, en niet zoals bij de meeste providers een vast bedrag per maand. Want zolang je je abonnementsgeld betaalt, is niet voldaan aan het “niet volledig betalen” uit het wetsartikel.

Computervredebreuk dan? Je zou kunnen zeggen dat je binnendringt in het modem. Maar dat gaat niet op: het is een zelf gekocht modem. En ook bij een modem in bruikleen (de Nederlandse situatie) lijkt het me niet wederrechtelijk om het apparaat aan te passen, zolang het maar in originele staat terugkomt.

Binnendringen in het kabelnetwerk dan? Dat is geen computervredebreuk in de zin van de wet, je kunt alleen binnendringen in een geautomatiseerd werk oftewel een computer. En om nou te zeggen dat je binnendringt op de router bij de kabelboer gaat misschien ook weer wat ver.

Wel lijkt het me dat je hiermee wanprestatie pleegt: je doet iets dat tegen de afspraak met de provider is. En op die grond mag de provider je abonnement opzeggen. Vaak staat in algemene voorwaarden expliciet dat je alleen hun apparatuur mag gebruiken en deze niet mag modificeren. Maar zelfs als het er niet staat, lijkt me dit toch zodanig onredelijk dat de provider je nog steeds mag afsluiten.

Arnoud