Mag een school de controle over leerling-iPads overnemen?

| AE 7792 | Innovatie | 43 reacties

school-kind-ipad-leren-onderwijs-privacy-appEen lezer vroeg me:

Op de middelbare school van mijn zoon worden iPads in veel lessen gebruikt. Wij hebben er zelf een gekocht, maar nu eist de school dat hij een beheerprogramma (Zuludesk) installeert zodat de school kan nagaan wat er in de les gebeurt en of hij bijvoorbeeld andere sites bezoekt of anderen zou pesten via de chat. Ik vertrouw mijn zoon en wil dit niet toestaan, dit gaat me te ver. Wat kan ik doen?

De school mag lesmateriaal voorschrijven, en op zich zou ik niet weten waarom dat wel voor potloden en niet voor iPads zou mogen gelden. En als men lesmateriaal voorschrijft, dan mogen er ook regels aan het gebruik daarvan worden gesteld. Ik moest en zou vroeger een 2H én een HB potlood kopen, met een 3H kon je naar huis. Oh en een gum van een materiaalsoort die ik vergeten ben, met verbod er wat dan ook op te schrijven of tekenen.

Regels over wat er op de voorgeschreven iPad mag staan, zijn dus in beginsel legitiem. Echter, deze regels zullen snel óók aan de privacy van de leerling raken en dan wordt het ingewikkelder. Dat mag niet zomaar, ook niet met een “wij willen fraude tegengaan”- of “is nodig voor security”-rechtvaardiging. Privacy is een grondrecht, en wie daaraan wil tornen moet een zware onderbouwing laten zien: is dit objectief gezien écht noodzakelijk, en is er geen enkele andere manier om dit te doen?

De school mag regels stellen over gedrag op school en in de les. Die regels mogen ook worden gehandhaafd, mits men maar proportioneel handelt. Elke leerling permanent een drone boven het hoofd om te weten waar ze zijn, is dus bijvoorbeeld niet toegestaan, maar een telefoon innemen als iemand tijdens de les aan het appen is, mag wel. Ook vanuit deze insteek over gedrag mogen er niet zomaar regels worden gesteld die de privacy van de leerling schenden, om dezelfde reden.

Het beheren/controleren van deze pads moet dus niet verder gaan dan nodig voor de goede orde in de les. Leerlingen blokkeren binnen de les-app zou ik geen probleem vinden. Even snuffelen of ze rare foto’s op de pad hebben kan echt niet. Buiten schooltijd sites blokkeren zou ik ook over de schreef vinden.

Update (11:31) John Pals van Zuludesk meldt me:

Ik ben de eigenaar van Zulu Education Products BV en wij zijn de ontwikkelaars van ZuluDesk. Deze ouder schetst het beeld alsof het mogelijk is met ZuluDesk om bijvoorbeeld chatlogs te zien. Dit is absoluut niet mogelijk met ZuluDesk, dmv een MDM als ZuluDesk is het enkel mogelijk om “commando’s” naar een iPad te versturen. Zo is het mogelijk om de camera uit te schakelen, of om de leerling vast te zetten in een bepaalde app. Het is echter absoluut onmogelijk om data van de iPad te halen, zoals foto’s, documenten of überhaupt het scherm te zien van de iPad.

Gezien deze update lijkt de uitleg van de school dus op zijn minst onvolledig. Wellicht wil men nog wat anders dan Zuludesk ook installeren?

In ieder geval, een akkoordverklaring van de ouders lost dit niet op. De kinderen hebben al een onderwijsovereenkomst, en die mag niet eenzijdig worden gewijzigd. Men mag wel nieuwe dingen aanbieden, maar als daar akkoord wordt gevraagd dan moet dat kunnen worden geweigerd (denk aan al dan niet toestaan dat men op schoolreis naar buitenland gaat, men mag dat weigeren).

Natuurlijk, je kunt zeggen “de school moet gewoon geen iPad voorschrijven” of “totaal niet noodzakelijk want leerlingen kunnen ook met een atlas en schrift werken in plaats van een geografie-app” maar dat is me wat al te makkelijk. Dit soort leermiddelen voegt echt wel wat toe, en de vraag zou dus moeten zijn hoe je dat accommodeert en niet of het ook zonder kan.

Arnoud

Mag een school mobieltjes van leerlingen verbieden?

| AE 7761 | Regulering | 27 reacties

telefoon-smartphone-kinderen-schoolEen lezer vroeg me:

Bij mijn school mag je geen mobiele telefoon hebben onder schooltijd. Die moet meteen bij binnenkomst in je kluisje, en pas als je naar huis gaat mag je hem weer aan hebben. De sanctie is dat je hem een week helemaal kwijt bent. Mag de school dat zo bepalen?

Een school is bevoegd om regels te stellen om de goede gang van zaken op de school te bewaren, en om daar sancties op te stellen bij overtreding. Zij mag zelf bepalen wat die sancties zijn, zolang ze maar redelijk en proportioneel zijn. Wel moeten de sancties en hun grondslagen (wanneer krijg je welke straf) in het onderwijsreglement zijn geregeld. Een leraar mag dus niet ter plekke bedenken “jij kauwt kauwgum onder de les, lever je telefoon maar in tot 4 uur”.

Regelmatig lees ik dat mensen denken dat sancties zoals inbeslagname van spullen niet zouden mogen omdat dat in strijd is met het eigendomsrecht op die spullen of iets dergelijks. Dat is onjuist. Sanctie is sanctie. Een school mag je ook van je vrijheid beroven als sanctie – nablijven. En het is om diezelfde reden ook onjuist dat alleen de politie dingen in beslag mag nemen.

De vraag is dus, wat is de overtreding en waarom is het langdurig innemen van een telefoon gepast als sanctie bij die overtreding? Daar is geen algemene regel voor.

In 2012 blogde ik ook over dit onderwerp, met een paar uitspraken van de Onderwijscommissie. Sindsdien heb ik geen nieuwe uitspraken over het onderwerp kunnen vinden, noch van de Onderwijscommissie noch van de rechter. Het lijkt er dus op dat we het moeten doen met uitspraken uit 2008 als

De samenleving is van dien aard dat door de Commissie aan de telefonische bereikbaarheid van de vo-leerling bij het verlaten van de school na zijn laatste uur een doorslaggevend belang wordt toegekend.

Oftewel: in beginsel mag een telefoon niet langer dan de schooldag van inbeslagname worden ingehouden. Net zoals je een leerling niet een nachtje mag laten nablijven. Een leerling mag je wel diverse dagen nablijven aanzeggen, dus je zou kunnen zeggen, die telefoon mag je voor straf nu de komende vijf dagen elke dag inleveren zodra je op school komt.

De vraagsteller heeft het niet direct over sancties – de school zegt gewoon, geen telefoon tijdens de schooluren. Dat is op zich ook een orde-regel die een school kan opleggen. Alleen, om nu telefoonbezit categorisch te verbieden gedurende alle schooluren, dus ook de pauze? Dat gaat me wel erg ver. Ja natuurlijk, je kunt ook praten met je medeleerlingen en andere schoolplein/kantine-dingen doen in plaats van allemaal gebogen over dat schermpje te zitten. Maar is dat niet een heel erg achterhoedegevecht ondertussen? Als ruim 90% van de jongeren een telefoon (met internet) heeft, moet je dan nog wel regels stellen die ze het gebruik daarvan ontzegt?

Arnoud

Schoolcomputer slaat alarm bij zoekopdracht ‘jihad’

| AE 7767 | Privacy | 21 reacties

keyboardLeerlingen die via de schoolcomputer zoeken naar of spreken over de jihad, kunnen in de toekomst een bezoekje verwachten van de vertrouwenspersoon. Dat las ik bij het AD gisteren. De krant typte een persbericht over van stichting Importunus dat software maakt die netwerkverkeer op ongewenste trefwoorden (“stomme school, ik ga naar Syrie meevechten in de jihad #yodo”) scant en dan een screenshot doorgeeft. Men wil daar een trefwoordenbestand maken dat over de jihad gaat, in plaats van alleen pest-trefwoorden of gescheld denk ik dan. Maar het roept bij mij meteen de vraag op: eh, wacht, wàt?

Systemen die op school netwerkverkeer of computers scannen op ongewenste dingen, bestaan al veel langer. Op zich is het niet raar dat een school pestgedrag en ander ongewenst gedrag wil monitoren, net zoals men wil monitoren wat de kinderen uitvreten op het schoolplein of achter het fietsenhok. Maar er zit natuurlijk wel een verschil tussen een leraar die even zijn hoofd naar buiten steekt en een stuk software dat elke conversatie checkt en bij een match op ‘poep’ een vertrouwenspersoon mailt.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat het Cbp hier wat van vindt (bij BNR):

Als uiteindelijk het idee is voor een soort massaal volgsysteem voor kinderen – scholieren, onschuldige kinderen – dan gaat het om een zo massale inbreuk op de persoonlijke levenssfeer als ik het zwaar mag zeggen (…). Dan moet echt de allereerste vraag zijn: is dit, in dit verband en in deze context, nu echt nodig en kan dat nou niet anders?

(Meelezende juristen herkennen hier de wettelijke criteria ‘proportionaliteit’ en ‘subsidiariteit’.) Wat me dan gelijk verbaast, is dat de hier geciteerde Cbp-vicevoorzitter klinkt alsof dit de eerste keer is dat netwerkverkeer van leerlingen wordt gemonitord. Dit is echt niet nieuw, menig school doet dit al jaren. Stukje zorgplicht naar de ouders toe, zeg maar. Dus waarom is dit nu zo’n hype, dat je ‘yodo’ en ‘jihad’ kunt toevoegen aan die woordenlijst?

Meer algemeen: waarom is het géén hype dat leerlingen massaal worden gevolgd en gemonitord bij hun computergebruik?

Arnoud

Mag een school-app persoonsgegevens van kinderen naar derden sturen?

| AE 7205 | Intellectuele rechten, Privacy | 15 reacties

Digitaal lesmateriaal is iets totaal anders dan gewoon maar een boek op de computer: de software observeert en categoriseert al doende elk kind dat met zulk digitaal lesmateriaal werkt. Dat schreef Karin Spaink vorige week naar aanleiding van een Kamerbrief over allerlei apps en tools die persoonsgegevens van leerlingen bijhouden. Dat roept meteen een belangrijke… Lees verder

Mijn universiteit verplicht me te Facebooken!

| AE 7110 | Privacy | 69 reacties

Een lezer vroeg me: Ik studeer in Amsterdam en voor een van onze vakken publiceert de docent essentiële informatie alleen in een Facebookgroep waar iedereen dus lid van moet worden. Ik heb geen Facebook want hun privacybeleid bevalt me niets (zacht uitgedrukt). Kan mijn docent me toch verplichten hieraan mee te werken? In theorie lijkt… Lees verder

Mag een school een leerling schorsen wegens installeren van illegale iPadsoftware?

| AE 7058 | Security | 34 reacties

Een lezer vroeg me: De vwo-school van mijn zoon heeft iedereen een iPad in bruikleen gegeven. Handig als mijn zoon is, heeft hij er allerlei eigen software op gezet en daarbij kennelijk ‘gehackt’. Hij gebruikt een Chinese appstore en dat mag niet volgens de school. Hij moet nu de iPad binnen 24 uur in originele… Lees verder

Tablets met onderwijs-apps in strijd met privacywet

| AE 7014 | Privacy | 15 reacties

Een organisatie die tablets met onderwijs-apps verhuurt aan scholen, heeft de privacywetgeving geschonden, las ik bij Tweakers. Men gebruikte namelijk persoonsgegevens van scholieren voor onder meer het vergelijken met alle andere kinderen die de Snappet-tablets gebruiken. En dat mag niet: het is de school en niet de tabletverhuurder die bepaalt wat er met dergelijke persoonsgegevens… Lees verder

Mijn school neust rond op mijn server, mag dat?

| AE 6595 | Ondernemingsvrijheid, Security | 22 reacties

Een lezer vroeg me: Laatst zat ik op een schoolcomputer te internetten en ondertussen op mijn eigen server wat te doen (via ssh ingelogd). Ineens kreeg ik computerproblemen omdat een vriendje me een “grappige site” toe had gestuurd. Ik kwam er niet meer uit en moest de systeembeheerders erbij halen. Die gingen echter ook rondneuzen… Lees verder

Van school gestuurd vanwege een DDoS-aanval, kan dat?

| AE 6270 | Security | 23 reacties

Kun je van school worden gestuurd als je een DDoS-aanval hebt uitgevoerd? Een minderjarige leerling op een ROC zag zich met die sanctie geconfronteerd nadat zijn school stevig onder dienstontzeggingsvuur was gekomen. En dat ondanks zijn medewerking aan het onderzoek en het feit dat hij alleen maar geïnteresseerd was in hoe goed de school hiertegen… Lees verder

Gastpost: Mag de school zomaar foto’s van mijn kind op Facebook plaatsen?

| AE 5754 | Privacy, Uitingsvrijheid | 60 reacties

Deze en volgende week ben ik met vakantie. Daarom vandaag een gastpost van blogger Nathalie Gloudemans-Voogd. Foto’s van mijn kind op Facebook: ik ben er zelf terughoudend mee. De crèche waar mijn baby sinds kort naar toe gaat gelukkig ook. Maar ik heb meerdere vaders en moeders in mijn tijdslijn en zie tot mijn verbazing… Lees verder