Bloggen, astroturfen en oneerlijke handelspraktijken

Met al die vergelijkingssites, sociale netwerken en webwinkels met productrecenties wordt het wel heel verleidelijk voor sommige bedrijven om zelf ook wat positieve opmerkingen over hun bedrijf of product achter te laten. Het liefst natuurlijk zogenaamd afkomstig van een eerlijke consument (“ik doe dit eigenlijk nooit, maar dit product was toch zo goed…”). Of, wat tegenwoordig steeds vaker gebeurt, een paar nepblogs aanmaken waar het product of bedrijf dan de hemel in geprezen kan worden. Dat noemen ze in de VS astroturfen en het gaat dankzij Europa verboden worden, schrijft The Register.

De basis is de Europese Richtlijn oneerlijke handelspraktijken. Het Nederlandse wetsvoorstel (TK 30 928) om dit te verwerken ligt nog bij de Tweede Kamer, maar ook bij ons staat daarin:

De volgende handelspraktijken zijn onder alle omstandigheden misleidend: … op bedrieglijke wijze beweren of de indruk wekken dat de handelaar niet optreedt ten behoeve van zijn handel, bedrijf, ambacht of beroep of zich op bedrieglijke wijze voordoen als consument;

En een blog beginnen onder een valse naam om marketing voor je product te doen, lijkt mij inderdaad je “op bedrieglijke wijze voordoen als consument”. Hetzelfde geldt voor het achterlaten van productrecenties op consumentensites.

De rest van de zwarte lijst is trouwens ook erg interessant. Trucs als elke week opheffingsuitverkoop, een superaanbieding die binnen 5 minuten is uitverkocht “maar we hebben nog wel een andere”, piramidespelen en onduidelijk als zodanig herkenbare advertorials worden ook verboden. Zie de folder van de EU.

Arnoud

Beledigen en bedreigen via MSN ook strafbaar

Net als op straat is beledigen en bedreigen via het chat-programma MSN strafbaar, meldt De Stentor. Onlangs legde de rechtbank hiervoor een boete van 750 euro op aan een chatter die via msn een donkere, homoseksuele Amsterdammer beledigde en doodwenste.

Franklin Hill (32) uit Amsterdam meldde zich in de vroege morgen van 18 juli 2006 aan op msn. De hem onbekende ‘Marleen’ nodigde hem uit voor een gesprek. Toen hij die aanvaarde, scholden ‘Marleen’ en drie anderen hem uit voor ‘kankerhond, vieze flikker en zwarte’ en ze bedreigden hem met de dood. Hill meldde zich na een paar minuten weer af, maar sloeg het gesprek op en leverde de spullen in bij de politie.

De tekst van de chatsessie is via de Volkskrant beschikbaar.

Weet iemand waar dit vonnis te vinden is? Rechtspraak.nl lijkt het niet te hebben.

Via Geenstijl.

Arnoud

De directie stelt zich niet aansprakelijk voor inbreuk op auteursrecht

Een digitale variant van het bordje “de directie stelt zich niet aansprakelijk“. Holland.com, De officiële site voor toerisme en recreatie in Nederland, vermeldt in haar Terms Of Use:

7. Holland.com accepts much of its content from various third party sources and therefore cannot verify its legality in adhering to applicable copyright laws.
Algemene voorwaarden zijn leuk, maar alleen om dingen te regelen tussen jou en je deelnemers. Deze opmerking is echter gericht aan rechthebbenden wier materiaal zonder toestemming wordt geplaatst op die site. En die hebben daar niets mee te maken.

Een professionele partij kan zich er niet zo gemakkelijk vanaf maken. Die heeft een onderzoeksplicht en moet dus controleren of alle rechten inderdaad wel afgekocht dan wel op een andere manier geregeld zijn. Doen ze dat niet, dan draaien ze voor de inbreuk op.

In LJN BB5582 bijvoorbeeld kreeg de gedaagde foto’s van haar toeleveranciers, die zij dan op haar site plaatste. Hoe controleerde men de rechten?

Als zij [series foto’s toegestuurd krijgt] krijgt gaat zij ervan uit dat het om algemene modellen gaat of dat de auteursrechten zijn geregeld, aldus [gedaagde]. Dit betekent dat [gedaagde] helemaal niets doet om te voorkomen dat zij inbreuk maakt op eventuele rechten van derden, zelfs als het gaat om zo grote aantallen als in deze zaak. De rechtbank is van oordeel dat de inbreuk daarom verwijtbaar is.

Precies hetzelfde gebeurde in de Galeries.nl zaak:

[gedaagde] is als uitgever van boeken en als exploitant van één of meer websites op het gebied van kunst een professionele exploitant van auteursrechtelijk beschermd werk. Zij had bedacht moeten zijn op het feit dat op de foto auteursrecht rustte … Dat de foto door een derde (Pulchri) aan [gedaagde] is toegestuurd en dat [gedaagde] daardoor naar zij stelt op het verkeerde been is gezet, staat in de verhouding tussen [gedaagde] en Eiser niet aan toerekening van de schade aan [gedaagde] in de weg.

Betekent dit nu dat bijvoorbeeld Flickr een lawsuit waiting to happen is? Niet helemaal. Flickr is een dienstverlener: zij biedt ruimte aan mensen om hun foto’s te publiceren. Dienstverleners zijn niet aansprakelijk voor gehost materiaal. Pas als de auteursrechthebbende ze er op wijst, en ze halen het dan niet weg, worden ze aansprakelijk.

U herinnert zich misschien nog profielensite CU2 die vrijuit ging omdat ze meteen in hadden gegrepen na een klacht:

Naar het oordeel van de kantonrechter is niet gebleken dat CU2 zich schuldig heeft gemaakt aan een onrechtmatige gedraging, of onrechtmatig nalaten, jegens [eiseres], omdat CU2 onmiddellijk na de melding van [eiseres], inhoudende dat de op haar auteursrecht inbreuk makende afbeelding op de website van CU2 was gezien, deze (link) heeft verwijderd. Gesteld noch gebleken is dat CU2 al langer op de hoogte was, of had kunnen zijn, van de plaatsing van de afbeelding van het schilderij van [eiseres] op de website [website 2], laat staan van het onrechtmatige karakter van die plaatsing.

Maar let wel: zodra de provider zelf selecteert wat er wordt gepubliceerd, vallen ze buiten deze regeling. Zie bijvoorbeeld het Go2Web vonnis:

De foto waar deze procedure om draait is (ook) te zien geweest op de startpagina van de door Go2Web.nl geëxploiteerde site. Een startpagina kan niet aangemerkt worden als onderdeel van ledenpagina’s waarop leden foto’s en dergelijke kunnen plaatsen en ook daadwerkelijk plaatsen. Dat zo zijnde moet de conclusie zijn dat Go2Web.nl zelf de bewuste foto openbaar gemaakt heeft. Met betrekking tot de pagina’s voor en door leden ligt de situatie anders. Ten aanzien van die pagina’s fasciliteert Go2Web.nl enkel en heeft zij met de inhoud ervan niets te maken.

Holland.com is in zoverre wel verstandig dat ze in hun algemene voorwaarden van leden eisen dat deze verklaren dat hun bijdragen allemaal eigen werk zijn en geen inbreuk maken op rechten van derden. En nog veel verstandiger: dat zij alle schade zullen vergoeden die Holland.com kan lijden wanneer die verklaring onjuist blijkt.

Arnoud

Nieuw op Iusmentis: Misbruik van een draadloos (Wifi) netwerk (in Beveiliging > Draadloos internetten @ iusmentis.com)

Draadloze netwerken zijn eenvoudiger te misbruiken dan traditionele, bedrade netwerken. Via wardriving is een draadloos 802.11 (“Wifi”) netwerk eenvoudig op te sporen, en als het netwerk onvoldoende beveiligd is, kan iedereen er gebruik van maken. De beheerder kan hierdoor schade lijden. Kan hij deze vergoed krijgen?

In deze paper gaat jurist Jaap Timmer in op het thuisgebruik van Wi-Fi en de gevaren die verbonden zijn aan draadloze netwerken waardoor misbruik van computersystemen kan ontstaan. Misbruik van het draadloze netwerk en eventueel daardoor van het computersysteem van een particulier veronderstelt dat er sprake is van schadelijk gedrag. Schadelijk gedrag veronderstelt op haar beurt weer “schade” en “slachtoffers”. Als deze veronderstellingen met betrekking tot misbruik van een draadloos netwerk blijken te kloppen, rijzen de vragen welke schade deze vormen veroorzaken en of de slachtoffers die computermisbruik ondervinden, op enigerlei wijze hun schade vergoed kunnen krijgen.

In de eerste plaats doet de vraag zich voor of op de dader een civielrechtelijke verplichting rust om de veroorzaakte schade te vergoeden. Een dergelijke verplichting bestaat op grond van artikel 6:162 BW voor de pleger van een onrechtmatige daad die schade heeft veroorzaakt. Om de dader daadwerkelijk te kunnen aanspreken, moet het slachtoffer over voldoende identificerende gegevens van de dader beschikken. Dit is zeker in het geval van computermisbruik door misbruik van een draadloos netwerk erg lastig.

Als de dader al aansprakelijk gesteld kan worden, is er dan nog plaats voor eigen schuld aan de zijde van het slachtoffer die heeft nagelaten gebruik te maken van bepaalde beveiligingsmogelijkheden door bijvoorbeeld encryptie? Wellicht zijn er nog alternatieve wegen om tot vergoeding van de schade te komen en misschien is het onder omstandigheden mogelijk de Internet Service Provider (ISP) voor de schade aansprakelijk te stellen.

Lees verder in Misbruik van een draadloos (Wifi) netwerk (in Beveiliging > Draadloos internetten @ iusmentis.com).

Arnoud

Nieuw op Iusmentis: Aansprakelijk voor hyperlinks (in Aansprakelijkheid @ iusmentis.com)

Een hyperlink is legaal, behalve wanneer de plaatser weet of redelijkerwijs moet weten dat de link naar een onrechtmatige publicatie wijst.

De hyperlink of URL is de basis van het internet. Links zijn ongeveer de enige manier om alle informatie te vinden die op internet staat. In de meeste gevallen zijn hyperlinks vergelijkbaar met een bronvermelding: waar komt bepaalde informatie vandaan, of waar is meer over een onderwerp te lezen. Dat is volstrekt legaal. Vandaar dat hyperlinks normaal legaal zijn.

Soms zijn hyperlinks echter niet legaal (“onrechtmatig”). Een link kan wijzen naar bijvoorbeeld een publicatie die auteursrecht schendt, of naar een tekst die smaad of laster bevat. Wie dat weet, of redelijkerwijs moet weten, kan aansprakelijk worden gesteld als hij er toch naar linkt.

Bij zoekmachines en linksites (startpagina’s, linkverzamelingen en dergelijke) ligt dit iets anders. Een zoekmachine of linksite die niet filtert, is pas aansprakelijk als hij gewezen wordt op het onrechtmatige karakter. Wie wel filtert, valt onder de hoofdregel van de vorige alinea.

Lees verder in Aansprakelijk voor hyperlinks (in Aansprakelijkheid @ iusmentis.com).

(En ja hij staat er al een paar weken maar ik was vergeten hem aan te kondigen)

Arnoud

VisitorVille toont bezoekers websites in game-layout

Dit is wel een hele mooie manier om te laten zien dat IP-adressen persoonsgegevens zijn: een visualisatie in Simcity-stijl van de logfile van je website. Door VisitorVille.

Via Digitaal Inlichtingenwerk Zeeuwse Bibliotheek, dat nog uitlegt:

Er verschijnt een voorstelling van een stad als in Sim City, waarbij de gebouwen alle afzonderlijke pagina’s vertegenwoordigen, de rondrijdende bussen de zoekmachines en alle avatars de bezoekers van dat moment.

De Google-bus is wel een hele grote dan.

Arnoud

Publiceren IP-adres van gebruikers forum

Nog maar eens een lezersvraag:

Bij een forum waar ik regelmatig post, wordt het IP-adres van elk bericht bij dat bericht getoond. Nou snap ik dat ze IP-adressen bijhouden in verband met mogelijk misbruik, maar mogen ze het adres zo aan iedere andere bezoeker laten zien?

Een IP-adres is, samen met een datum en tijd van gebruik van dat adres, te herleiden tot een persoon. Je hebt daar de hulp van een provider bij nodig, maar het kan. Daarom is een IP-adres een persoonsgegeven.

Forumbeheerders houden wel vaker bij elk bericht bij vanaf welk IP-adres het geplaatst is, en natuurlijk ook wanneer. Dat is volgens de Wet Bescherming Persoonsgegevens een verwerking van persoonsgegevens. En verwerking mag alleen als je dit vooraf aanmeldt bij het College Bescherming Persoonsgegevens.

Specifiek voor dit soort verwerkingen is er een vrijstelling: de controle op en het beveiligen van de computersystemen of computerprogramma’s, en ook verwerking voor het beheer van de systemen of programma’s” hoeft niet te worden aangemeld. Forums hoeven hun logfiles dus niet aan te melden bij het CBP.

Publicatie van het IP-adres is ook een verwerking. Die mag alleen als “de betrokkene zijn ondubbelzinnige toestemming heeft verleend voor de gegevensverwerking”. Het zal dus expliciet in het reglement moeten staan, en liefst ook nog een keertje apart bij het formulier waar je je reactie kunt typen.

Waar heel veel forums (en Wikipedia trouwens ook) de fout in gaan, is dat de wet eist dat je de gegevens na zes maanden verwijdert. Ik ken geen forum waar IP-adressen na zes maanden onzichtbaar worden.

Arnoud

De auteursrechtelijk beschermde blafbrief

Blafbrieven zijn boos klinkende brieven van advocatenkantoren waarin in dure juridische taal iets met de strekking van “u doet iets en wij willen dat u daarmee ophoudt” wordt geroepen, liefst met de nodige algemene dreigementen zoals “wij behouden ons alle opties voor, inclusief de gang naar de rechter”. Natuurlijk mag een advocaat wel dreigen, maar dan moet er wel iets aan de hand zijn. Een blafbrief is puur bedoeld als intimidatie naar een juridische leek.

Als tegenreactie op dat soort acties hebben veel internetters tegenwoordig de hobby om blafbrieven integraal op internet te zetten. Tussen je lezers zit vast wel iemand met juridische kennis die er dan een paar mooie gaten in kan schieten. En als die brief naar meerdere mensen is gestuurd, valt dat nu op en dan kan er misschien een collectieve tegenactie worden gestart.

Zo ook de Amerikaanse club Public Citizen. Deze had wat onaardigs gezegd over de infomercials van DirectBuy, waarop de huisadvocaat reageerde met, inderdaad, een blafbrief. En wat staat daar nu onderaan:

Please be aware that this letter is copyrighted by our law firm, and you are not authorized to republish this in any manner. Use of this letter in a posting, in full or in part, will subject you to further legal causes of action.

Dit komt wel vaker voor, meldt Techdirt. Door te roepen dat er auteursrecht op de brief rust, hoopt men te voorkomen dat de ontvanger deze publiceert, zodat de zaak geen ongewenste aandacht krijgt.

Nu kan een mooi geschreven stuk juridisch proza best beschermd zijn door het auteursrecht, maar dit is toch niet bepaald waar auteursrecht voor bedoeld is. Verkoopt de advocaat normaal licenties op deze teksten? Welke Cedar-afdeling moet ik hebben voor de rechten van juridische tekstschrijvers?

Nog even afgezien van het Amerikaanse recht op fair use, het mogen hergebruiken van een werk voor een legitiem doel zoals kritiek. Dat gaat hier zeker op, meldt William Patry, Google’s Copyright Counsel. De advocaat heeft dus geen poot om op te staan.

Via Slashdot en Ars Technica.

Arnoud

Wie deze grappig vindt, is een nerd

Zoals altijd briljant maar wel voor een gespecialiseerd publiek: de nieuwe xkcd van Randall Munroe.

En nee, een dergelijke voornaam krijg je in Nederland er niet door voor je kind. Maar het is wel het probleem van de instantie met de databank als de spelling van je naam niet in hun systeem past, of erger nog daar gekke dingen doet.

Arnoud

Nederlandse ISP’s voor Indiase rechter wegens smaad?

De internetproviders XS4ALL en Antenna zijn in India voor de rechter gedaagd, meldt o.a. Planet. De uitlatingen in kwestie zijn gedaan door de actiegroepen Schone Kleren Kampagne (SKK) en de Landelijke India Werkgroep. Antenna is een internetprovider voor maatschappelijke organisaties, en maakt gebruik van het netwerk van XS4All.

In Nederland maakt zo’n zaak geen kans; providers zijn niet aansprakelijk voor smadelijke uitlatingen gedaan door gebruikers. Ook niet strafrechtelijk. Tenminste, als de uitlating evident smaad is en de provider die weghaalt bij klachten. Kennelijk heeft India deze vrijwaring nooit in haar wet opgenomen.

ISPam wijst nog op een aanverwant punt:

XS4ALL weet niet zo goed wat ze met de situatie aanmoeten en maakt zich vooral zorgen over de vraag of de rechtszaak gevolgen kan hebben voor haar directie. Door het Indiase Metropolitan Magistrate Court of Bangalore is namelijk een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen alle gedaagden, dat mogelijk gisteren is omgezet in een internationaal opsporingsbevel.

Smaad is een strafbaar feit, en voor strafbare feiten begaan in het buitenland kun je onder omstandigheden worden uitgeleverd. Alleen zijn de eisen daarvoor (in de Uitleveringswet) wel streng.

Ten eerste moet er een uitleveringsverdrag zijn met het land in kwestie. Dat is er volgens Uitlevering.nl met India, al heeft de Verdragenbank daar geen gegevens over.

Ten tweede moet het feit zowel hier als in India strafbaar zijn, en met meer dan een jaar cel als mogelijke straf ook nog. Nu is smaad bij ons ook strafbaar, maar de maximumstraf is zes maanden (art. 261 Wetboek van Strafrecht). Dus daar houdt het al meteen op.

Verder zijn er nog eisen als: de persoon mag niet al in Nederland voor hetzelfde feit veroordeeld zijn geweest en het feit mag niet in Nederland al verjaard zijn. En als laatste mogen Nederlanders alleen worden uitgeleverd als het land belooft dat hij zijn eventuele straf in Nederland mag uitzitten.

Al met al een rare kwestie, waar ook al Kamervragen over gesteld zijn.

Arnoud