Ik wil mijn VVV-bon terug van Bol.com!

bol-com-cadeaubon.pngEen lezer wees me (dank!) op een topic bij Tweakers, waarin iemand beschrijft hoe hij een mediaspeler wilde kopen bij Bol.com en wilde betalen met VVV-bonnen. Dat kan op zich niet, maar je kunt wél die bonnen inwisselen voor Bol.com cadeaubonnen en dan dáármee je aankoop doen. Maar nu komt het: de mediaspeler was niet meer leverbaar, Bol.com annuleerde de koop maar gaf niet de VVV-bonnen terug. Mag dat?

Wanneer een koop wordt geannuleerd omdat het bestelde niet leverbaar is, is formeel sprake van “ontbinding”. Dit is een juridische term die betekent dat alle reeds verrichte prestaties moeten worden teruggedraaid, voor zover dat haalbaar is. Een aanbetaling moet dus terugbetaald, en wanneer met een cadeaubon is betaald dan moet die kadobon worden teruggegeven.

Hier is echter de complicatie dat de koper niet de Bol.com bon terug wil, maar de VVV-bon die hij eerder had ingewisseld om die bon te krijgen. Dat is formeel een losse overeenkomst, waarbij Bol.com in feite de VVV-bon ‘koopt’ en daarvoor een eigen cadeaubon teruggeeft. Die eigen cadeaubon is voor allerlei transacties inzetbaar, en de koper kiest pas later welke.

Natuurlijk is de praktijk vaak zo dat je de VVV-bon alleen maar ‘verkoopt’ om met de teruggekregen Bol.com meteen een bestelling te plaatsen. Alleen, het blijven twee losse transacties. Ik zie geen grond in de wet waarmee een link is te leggen tussen twee van dergelijke transacties. Dat iets vaak in combinatie gebeurt, maakt de combinatie nog niet wettelijk gezien een gegeven.

In sommige gevallen biedt de wet wél een gelegenheid om twee losse overeenkomsten tegelijk te ontbinden. Zo is bij koop op afstand bepaald (art. 7:46e BW) dat je een kredietovereenkomst bij een koop op afstand mag annuleren als je die koop annuleert. Zelfs als het krediet bij een derde werd afgenomen (mits de verkoper dat dan faciliteerde natuurlijk). Maar een vergelijkbaar artikel is er niet voor cadeaubonnen.

Arnoud

Mag Google Analytics nog onder de cookiewet?

analytics-cookie.pngWeinig onderwerpen waar ik zó over platgemaild werd als de vraag “Mag Google Analytics nog als de cookiewet in werking treedt”. Analytics is een handige tool voor webmasters maar het perfide Google maakt er meteen ook gebruikersprofielen mee – én plaatst cookies. Wij hadden ooit een oplossing gevonden voor het profileren (anonimiseer het IP-adres) maar dat levert geen oplossing voor de cookiewet. Ik heb er uitgebreid over zitten peinzen en dacht eerst dat het wel moest kunnen, maar ik loop steeds vast op de tekst van de wet.

Je kunt, aldus Google, met Analytics werken zonder dat deze persoonlijke gegevens opslaat. Allereerst zeg ik daar meteen bij dat Google een geheel eigen definitie heeft van “persoonlijke gegevens”, kort door de bocht moet je naam en je adres erbij staan anders vinden zij het niet persoonlijk. Dat gaat lijnrecht in tegen de Europese privacyregels, die het al “persoonlijk” vinden als je er twee personen mee kunt onderscheiden, ongeacht of je weet welke personen het zijn. Het getal 461 is dus een persoonsgegeven – voor mij, want dat identificeert een klant in mijn klantenbestand (hoi Erik).

Maar zelfs als de Analyticsdata die wordt verzameld compleet geaggregeerd wordt en totaal niet naar individuele users te herleiden is (ok ok maar stél), dan nog helpt ze dat helemaal niets. Want cookie zetten is toestemming vragen, punt. First party, third party, persoonsgebonden of niet; compleet irrelevant. Behalve dus als het cookie strikt noodzakelijk is voor het goed functioneren/leveren van een dienst. De wet wil met één zin zowel cookies als dialers, toolbars en dergelijke meuk afdekken. Vandaar de brede bewoordingen. Een toolbar trackt op zichzelf niets (kan wel) maar het installeren van een toolbar vereist toestemming. En een cookie dus ook.

De standaardvoorbeelden van toestemmingsloze cookies zijn de houd-me-ingelogdcookies en de webwinkelwagentjescookies. Zonder die cookies moet je continu je wachtwoord invullen of kun je niet fatsoenlijk een serie producten in één keer bestellen, dus dat moet gewoon kunnen. Maar iedere meelezende techneut zal nu uitroepen “nou, noodzakelijk, noodzakelijk, dat kan prima op een andere manier hoor”. Maar omdat het de bedoeling is dat dergelijke cookies zonder toestemming gezet moeten worden, mag je “strikt noodzakelijk” dus lezen als “net zo noodzakelijk als een webwinkelwagentjescookie”. Leuk hè, rechten?

Hoe noodzakelijk is een cookie voor Google Analytics? Niet zó noodzakelijk, vond de minister in de Eerste Kamer:

Het gebruik van analytic cookies kan waardevol zijn voor de aanbieder van een dienst van de informatiemaatschappij, maar staat over het algemeen in minder direct verband met het kunnen leveren van de door de gebruiker gevraagde dienst. Dit zal met andere woorden minder snel onder de uitzondering vallen, maar dat zal per geval beoordeeld moeten worden.

Hm. Minder snel. Dus het zóu kunnen.

… voor diensten waarbij wordt ingelogd op een persoonlijk account, kan het noodzakelijk zijn om met gebruik van cookies te controleren of er niet met deze accounts wordt gefraudeerd.

Ook hier: nee, hij bedoelt niet “noodzakelijk” als in “geen andere technische oplossing is mogelijk”. (En nee ik weet ook niet hoe ik met een cookie -clientside info- kan controleren of een client fraudeert.) Waar het om gaat is of het cookie het belang van de gebruiker dient en dan ook alléén diens belang. Bij een houd-me-ingelogd-cookie of een rot-op-met-je-enquête-cookie is dat duidelijk. Maar bij Analytics? Wat heeft de bezoeker aan Analytics?

Iets later:

Wanneer van het gebruik van analytics cookies in een bepaald geval gezegd kan worden dat dit noodzakelijk is voor het goed kunnen functioneren van de door de gebruiker bezochte site, valt dit gebruik van analytics cookies onder de uitzondering in het derde lid van artikel 11.7a.

Soms voel ik me net een oude Griek die het orakel van Delphi moet duiden. Wanneer is aan de uitzondering voldaan? Nou, als aan de eis genoemd in de uitzondering is voldaan dan gaat de uitzondering op. Eh. Ja.

Goed. Welk nut heeft Analytics voor de eindgebruiker? Wat ik van Google lees, gaat alleen over de voordelen van de webmaster. Die krijgt mooie plaatjes met statistieken en kan op allerlei niveaus draaitabellen, filters en meerdere dimensies visualiseren. En ja, dat is leuk maar als eindgebruiker merk je niet of Analytics aan of uit staat. Het Analyticscookie draagt op geen enkele manier bij aan de dienst die de gebruiker afneemt en is ook niet in diens belang.

Ik ontkom dus niet aan de conclusie dat je voor Google Analytics écht toestemming nodig hebt onder de cookiewet. Ja, ook als je de IP-adressen anonimiseert en ook als je geen Adsense draait. Dat dat niet gaat werken, moge duidelijk zijn – maar wishful thinking of roepen dat je er geen last van hebt, is geen juridisch argument.

Arnoud

Heb je recht op geld terug als de krant niet te downloaden is?

fd.jpgOp Twitter zag ik een gevalletje slechte webcare van het Financieele Dagblad. Bas van de Haterd had een digitale weekendkrant gekocht maar kon die niet downloaden. Vervolgens wilde hij zijn geld terug, maar dat kon niet, want – en ik citeer ongelogen – “Via pc was de krant bijv. wel beschikbaar”. Ehm. Doet dat er toe?

Het artikel was gekocht via de iPad app van het FD, dus niet als abonnement. Of er voorwaarden zitten aan die app weet ik niet, maar ik verwed er een jaarabonnement onder dat die voorwaarden in zo’n scrolvenster komen en dus niet eenvoudig op te slaan zijn. Daarmee zijn ze dus níet rechtsgeldig en hoeven we niet te kijken wat daar in staat ook. (Los daarvan kan ik op de site geen voorwaarden vinden die gaan om aankopen-via-de-app.)

Een digitale download is als zodanig niet geregeld in de wet, behalve bij de Wet koop op afstand waarin staat dat je ‘m niet mag annuleren als hij na download niet bevalt. Maar precies vanwege dat stukje uit die wet oordeelde de Hoge Raad onlangs dat je (standaard-)software kunt kopen, en dat dus ook de regels over conformiteit en herstel daarop van toepassing zijn. Je zou dus – maar dit is een beetje een stretch – kunnen zeggen dat óók digitale standaardproducten zoals een digitale krant een “product” zijn dat je kunt kopen. En dus heb je recht op een digitale krant conform de verwachtingen.

Een stretch, en ik weet niet eens of het nodig is. Want als ik via een iPad app iets bestel, dan moet er wel een download naar mijn iPad starten. Dat is elementair contractenrecht: je moet doen wat je hebt toegezegd, anders wanprestatie.

Maar, zoals de webcare zegt, je kunt ‘m wel downloaden via je PC. Dus er is een download besteld en een download(mogelijkheid) geboden. Niks wanprestatie dus. Pak gewoon even je PC. Dat is hoogst discutabel: als ik op een iPad iets bestel dan verwacht ik iets op mijn iPad. Of mag ik niet meer verwachten dan “een” digitale download? Dus zolang er maar een platform is waarop het werkt, moet u daar maar gaan downloaden? Dat lijkt me niet redelijk. Wie een iPad heeft, verwacht dat het werkt op de iPad. Dat is dan deel van de overeenkomst.

Bas meldde in een followup dat het FD hem alsnog zijn geld gaat teruggeven. Gelukkig, want voor het bedrag van de download gaat niemand procederen. En dit soort dingen zijn buitengewoon ergerlijk. Koop je eens een keer wat legaal, gaat het op een vage manier mis en krijg je te horen dat je het over een paar dagen nog een keer mag proberen.

Arnoud

Marktplaats niet aansprakelijk voor illegale handel

marktplaats-triptrap.pngDe klassieker over aansprakelijkheid van tussenpersonen bij internetrechtjuristen is Stokke/Marktplaats. Op de virtuele, eh, marktplaats worden nogal eens namaakartikelen verkocht, waaronder de Tripp Trapp stoelen van Stokke. Stokke maakte daartegen bezwaar, handel in namaak is immers schending van hun auteurs- en merkrechten. En als Marktplaats niet al zelf aansprakelijk is, dan moet ze toch zeker filteren en de NAW-gegevens van de plaatsers afgeven. Inderdaad, precies dezelfde discussie als bij Pirate Bay. Hoewel, niet helemaal – het percentage illegale handel is bij Marktplaats ietsje kleiner dan bij de piratengekkies. En daarom is de uitspraak ook anders.

Het arrest begint met vast te stellen dat Marktplaats een tussenpersoon is in de zin van de wet, en dus in principe niet aansprakelijk voor wat mensen aan inhoud daar plaatsen. Pas als ze daadwerkelijk weet van onrechtmatige handelingen (bv. via een tip van een derde) moeten ze iets doen. En doen ze iets, dan zijn ze niet aansprakelijk voor eventuele schade.

Logisch. In het Europese Oreal/Ebay-arrest werd bepaald dat een tussenpersoon (eBay) niet aansprakelijk is voor inhoud van gebruikers, ook niet als ze meer doet dan alleen kale hosting. Je mag faciliteiten bieden die gebruik van de dienst vergemakkelijken, of de inhoud aantrekkelijker presenteren. Uitleggen hoe je een slimme advertentie maakt of automatische suggesties presenteren voor te gebruiken trefwoorden is dus geen probleem. Pas als je inhoudelijk bezig gaat met wat mensen willen doen, bijvoorbeeld mee onderhandelen naar de klanten toe, zou je buiten de beschermde positie vallen.

Marktplaats doet niet méér dan een neutraal platform bieden. Goed, dat platform is helemaal geoptimaliseerd voor het verkopen van producten, maar dat maakt dus niet uit. Uit niets blijkt dat ze in het bijzonder illegale producten willen laten verkopen, en dat is echt wat er nodig is om buiten de bescherming voor tussenpersonen te vallen.

Natuurlijk moet Marktplaats wel optreden bij (onmiskenbaar juiste) klachten – notice/takedown. En dat doet ze. Stokke had zelfs een speciaal antinamaakbedrijf, React, ingeschakeld. Voor zo’n 5000 euro per jaar klagen die over elke nepadvertentie, waarbij ze een speciale interface hebben gekregen om eenvoudig advertenties te selecteren en een weghaalverzoek in te dienen. Zo kon het bedrijf via een aparte weg sneller ingrijpen dan normaal.

“Wij doen notice en takedown” werkte bij Mininova niet als argument, maar dat had vooral te maken met de percentages. Waarbij torrentsites 90% van het aanbod verwijst naar illegaal online gezet materiaal, is het juist bij Marktplaats in 90-95% van de gevallen legaal aanbod. Het is immers geen merkinbreuk om je tweedehands Tripp Trapp stoel te verkopen en daarbij de merknaam te noemen. Of om je advertentie te voorzien van dat trefwoord om een alternatief te presenteren. Of zelfs om als particulier één keertje een namaakstoel te verkopen – het is pas merkinbreuk als je bedrijfsmatig namaak verkoopt.

Daarna kwam de discussie of Marktplaats moest gaan filteren, net zoals bij internetproviders die discussie speelt bij auteursrechten. Bij Marktplaats lijkt dat iets makkelijker: je kunt screenen op trefwoorden, deep packet inspection is niet echt nodig. En juridisch kan het. Want ook als tussenpersoon die niet aansprakelijk is, kun je een filterplicht op je krijgen. Maar zo’n filterplicht moet wel proportioneel zijn: niet verder gaan dan nodig voor het doel. Dat is hier niet het geval, zo’n filter zou veel te bot zijn of veel te duur. Bovendien is er dat React-systeem waarmee eigenlijk alle inbreukmakende advertenties wel verwijderd worden. Dus waarom dan ook nog een filter?

Een opmerkelijk argument vind ik nog wel dat het Hof herhaaldelijk constateert dat Marktplaats duurder uit zou zijn met filteren of na een eigen beoordeling weghalen dan Stokke. Stokke huurt immers React in, en Marktplaats zou het zelf moeten doen (maar mist de expertise). Plus, als Marktplaats het voor Stokke gaat doen dan komen ook andere rechthebbenden eisen dat Marktplaats voor hun rechten opkomt. Dat snap ik niet helemaal. Natuurlijk, in eerste instantie is het duurder maar Marktplaats kan de kosten uitsmeren over álle gebruikers. Plus, zij kan ook React inhuren en zo de expertise krijgen die ze nodig heeft. Dit leest een beetje als een doelredenering.

Over de NAW-gegevens had Stokke nog geëist dat Marktplaats die zou gaan verzamelen en vervolgens afgeven bij Stokke als de advertentie inbreuk maakte. Dus niet geven wat je hebt, maar verplicht vragen aan je klanten en dan afgeven. Zo ver wil het Hof niet gaan. We weten dat afgifte soms moet (Lycos/Pessers) maar een plicht om te verzámelen is nog wel een stapje verder. Bovendien heeft dit voor Stokke weinig praktisch nut. Een advertentie die meteen weg is, dankzij React, richt geen schade aan. Hooguit zou je mensen nog willen aanspreken en ze een stevige onthoudingsverklaring met boetebeding laten tekenen, maar kom op – het gaat hier om particulieren die één keertje een stoel verkopen.

Uiteindelijk komt het dus zoals altijd neer op een afweging van alle belangen en omstandigheden. Wie zich neutraal opstelt en zich duidelijk vooral op legaal handelen richt, kan aanspraak maken op bescherming tegen aansprakelijkheid voor het restant aan illegale zaken. Wie structureel en systematisch werkt met (links naar) illegaal aanbod, valt erbuiten. Logisch wel. Het doet niets af aan de cynische piratenbaaifrustratie die ik heb maar ik heb nu wél weer een sprankje hoop dat gewone sites die gebruikers dingen laten plaatsen, niet met Brein-jurisprudentie offline worden gemept.

Arnoud

Uw bestelknop mag op de schop

betaalplicht.pngEen lezer wees me op een Duitse blog over een nieuwe wet die eerlijker zaken doen op internet moet bevorderen. Meer specifiek ging het over een reactie daaronder:

Ein Einkauf in ausländischen Shops ist für deutsche Verbraucher damit zuküntig eigentlich nicht mehr rechtsicher möglich.

Oftewel: zodra die Duitse wet er door is, kunnen Duitsers niet meer bij buitenlandse webwinkels kopen. Eh, wacht, wat?

Deze Duitse wet is de vertaling van de nieuwe Europese Consumentenrechtenrichtlijn 2011/83/EU waarover ik eerder blogde. De Duitse blog en de reactie gaan over artikel 8, waarin dit staat:

De handelaar ziet erop toe dat de consument bij het plaatsen van zijn bestelling, uitdrukkelijk erkent dat de bestelling een betalingsverplichting inhoudt. Indien het plaatsen van een be­stelling inhoudt dat een knop of een soortgelijke functie moet worden aangeklikt, wordt de knop of soortgelijke functie op een goed leesbare wijze aangemerkt met alleen de woorden “bestel­ling met betalingsverplichting” of een overeenkomstige ondubbelzinnige formulering waaruit blijkt dat het plaatsen van de bestelling een verplichting inhoudt om de handelaar te betalen. Indien aan de bepalingen van deze alinea niet is voldaan is de consument niet door de overeenkomst of de bestelling gebon­den.

Kort samengevat: enkel en alléén als op de bestelknop staat “bestelling met betalingsverplichting” of iets dergelijks, heb je een contract gesloten. In alle andere gevallen niet. Dus 99% van de huidige “bestel”-knoppen moet worden aangepast.

En ja, dat gaan wij ook krijgen want ook Nederland moet dit in hun wet opnemen. Zo’n knop als u hier rechtsboven ziet, is dus wettelijk verplicht en wel per 13 december 2013 want dan moet onze wet dit ingevoerd hebben. (Nu hebben wij niet bepaald een goed track record bij deze deadlines, maar toch.)

Maar goed, waarom kunnen Duitsers in de tussentijd niet meer bij ons bestellen?

Algemeen is het zo dat voor een consument in land X de wet van land X geldt bij een aankoop elders in Europa. De reageerder trekt hieruit de conclusie dat áls de Duitse wet er door komt, een Duitse consument dus pas bestellingen bij buitenlandse webwinkels kan plaatsen als die zo’n knop hebben. Want volgens het Duits recht uit dat voorstel is “Bestelling afronden” of “Nu order plaatsen” niet (meer) genoeg. Er staat immers niet bij “met betalingsverplichting”.

Het gaat hier om dwingend recht, dus de consument kan niet zelf zeggen “ik snap dat ik moet betalen dus ik verklaar mezelf akkoord ondanks dat het niet bij de knop staat dat ik moet betalen”. Er moet en er zal “met betalingsverplichting” onder de knop staan, anders is er geen contract gesloten.

Meelezende webdesigners en grafisch ontwerpers: uw uitdaging voor vandaag is een bestelknop ontwerpen die voldoet aan de Europese wet en er tóch aantrekkelijk uitziet. 🙂

Arnoud

Wat is dit voor gekke brief van de recherche?

brnon.pngEen lezer wees me op een apart forumdraadje, waarin de poster schreef over een rare brief van de Bovenregionale Recherche Noord- en Oost Nederland:

Bij de Bovenregionale Recherche Noord- en Oost Nederland is informatie binnen gekomen. Uit deze informatie blijkt dat met een op uw naam gesteld IP-adres handelingen zijn verricht op internetomgevingen waarbinnen het mogelijk was om in een zogenoemde chat-omgeving met anderen te communiceren over kinderpornografie en seksueel kindermisbruik. Daarnaast was tevens de mogelijkheid aanwezig om binnen deze internet omgeving te beschikken over kinderpornografisch beeldmateriaal.

Ehm, wat moet je dáár nou weer mee. Mijn eerste gedachte is: nep, oplichter met vage bedoelingen. Maar de brief verzoekt nergens om betaling of registratie of wat dan ook. Meer dan “scan uw PC eens” en “we houden u in de gaten” zit er niet in. En dat BRNON bestaat echt, en is nog best wel digitaal actief ook.

Belangrijker: de ontvanger van de brief is gaan bellen met de recherche, en die hebben hem gemeld dat zij dit inderdaad hebben verstuurd. Men had een log uit 2009 gevonden met meneers IP-adres erin en vond daarom het versturen van die brief gepast. Op zich kan dat, als iemand niet verdacht is maar wél in de kijker komt dan mag men hem toch even aanspreken.

Mogelijk is die log (zoals een ander daar speculeert) gevonden bij een inbeslagname of digitaal onderzoek, en zijn de toen gelogde IP-adressen gematcht met de huidige eigenaren daarvan. Dat zou wel een beetje dom zijn, want er is in het algemeen geen enkele relatie tussen een gebeurtenis in 2009 en de huidige eigenaar van dat IP-adres.

Is er via de Wet bewaarplicht gematcht met gegevens van toen? Lijkt me sterk, die wet gaat namelijk een jaar terug en dit was uit 2009. Dus graven in NAW-logs uit 2009 van de provider zie ik niet gebeuren. Maar een andere verklaring kan ik niet bedenken. Jullie wel?

De vraagsteller zou een verzoek om inzage in zijn politiedossier kunnen doen, met een beroep op de Wet politiegegevens (de tegenhanger van de Wet bescherming persoonsgegevens als het gaat om politiedossiers). Misschien komen er dan meer stukken naar boven waarmee de aanleiding te reconstrueren is.

Arnoud

Afgifte van persoonsgegevens bij oplichting

Regelmatig krijg ik vragen als de volgende:

Ik ben opgelicht op internet. Via een forum vond ik lotgenoten die met dezelfde persoon te maken hebben gehad, en wij hebben gezamenlijk geprobeerd de oplichter op te sporen. Uiteindelijk komen we uit bij het IP-adres van de oplichter, en nu willen we hem aanklagen om ons geld terug te krijgen. De provider wil de NAW-gegevens niet afgeven, omdat zij zeggen dat dit tegen de privacywet is. Maar zij zijn dit toch verplicht op grond van het Lycos/Pessers-arrest?

Inderdaad is het te kort door de bocht om te zeggen dat je als provider nóóit persoonsgegevens mag afgeven aan particuliere partijen. De Hoge Raad heeft immers bepaald dat dit wél moet wanneer (via een vierstappentoets) blijkt dat kort gezegd het belang van de eiser duidelijk bewezen is en zwaarder weegt dan de privacy.

Op grond van deze regels werd Google in 2008 verplicht de persoonsgegevens van een gebruiker af te geven aan een bedrijf waarvan bedrijfsgeheimen zouden zijn gestolen. Deze zouden zijn geforward naar een Gmail-account, en het bedrijf wilde weten wie daar achter zat. In november 2009 moest Ziggo onthullen welke gebruiker illegaal filmpjes had geupload naar 123video.nl. Dit omdat Kim Holland de videosite hierover had gedaagd. Dit vonnis werd eind 2010 in hoger beroep vernietigd omdat de rechtbank te snel de eis had toegewezen, maar het Hof bevestigde het principe dat private partijen persoonsgegevens mogen opeisen.

De belangrijkste eis, en meteen bij oplichting de meest problematische, is nagaan of de claim van de klager voldoende aannemelijk is. Bij auteursrechtschendingen is dat nog wel te doen; een rechthebbende kan het originele werk laten zien in hoog formaat bijvoorbeeld.

Bij oplichting is dat ontzettend lastig. Lang niet altijd is werkelijk sprake van oplichting. Of men heeft het verkeerde IP-adres gevonden. En wat dan? Hoe kan de provider inschatten wie er gelijk heeft?

Belangrijker: niets van het bewijs dat de klager aan kan dragen, is door de provider te verifiëren. Bij auteursrechten kun je nog eens op een website kijken van een fotograaf, of bellen met de filmmaatschappij. Bij smaad kun je de uiting zelf lezen en je afvragen of dat smadelijk is. Maar bij een e-mailcorrespondentie en de melding “en toen reageerde hij niet meer” kun je eenvoudigweg niets.

Gewoon afgaan op het woord van de klager is niet verstandig. Het komt vaak voor dat mensen anderen valselijk beschuldigen om zo maar gegevens van die anderen te krijgen.

Dit is natuurlijk buitengewoon frustrerend voor al die mensen die wél opgelicht zijn en met veel moeite bíjna de oplichter te pakken hebben en dan door een provider eenvoudig de deur gewezen worden. Maar ik weet niet hoe het anders zou kunnen, het potentieel voor misbruik is te groot.

Arnoud

Websitepictogrammen om privacyvoorwaarden te verduidelijken

privacy-iconen.pngEen groep studenten van de Amerikaanse universiteit Yale heeft website-pictogrammen bedacht om privacyvoorwaarden snel duidelijk te maken, las ik bij Webwereld. Het Privacy- Simplified-project wil met de pictogrammen (iconen?) mensen de gelegenheid geven in één oogopslag te zien wat een site doet met je privacy en persoonsgegevens. Een leuk idee, maar ik zie het niet echt gaan werken.

Ik krijg het gevoel dat deze studenten rechten studeren, of dat ze een rechtenprof er naar hebben laten kijken want het wémelt van de “mays” en andere voorbehouden. Wat moet ik met een icoon dat zegt “may be collecting data about you”? Doe je dat nou of niet? Of “might provide your data to a government that asks for it”? Wanneer dan?

De Mozilla iconen van vorig jaar vind ik dan conceptueel beter, hoewel die iconen volstrekt onherkenbaar zijn zonder de legenda erbij. En het komt me nog steeds wat beperkt voor.

Opmerkelijk vind ik dat “gegevens afstaan aan de overheid” zo’n hot issue is dat iedereen er iconen van maakt, terwijl voor de tientallen wijzen waarop private partijen met je gegevens aan de haal komen er alleen één icon is dat neerkomt op “ja dat zou kunnen”.

Bovendien is het allemaal nogal Amerikaans: alles mag als je het maar toelicht. Bij ons is een icoon “wij verkopen je gegevens door” overbodig, want dat mag alleen met uitdrukkelijke toestemming en die kun je niet geven zonder het al te weten. Dus dat icoon voegt volgens mij niets te dan. Ik zou liever een icon zien voor “Klik om alle opgeslagen data te exporteren” (je wettelijk recht immers). En jullie? Wat zou er in een website-icoon moeten staan?

Arnoud

Mag een softwareleverancier geld vragen voor patches?

Adobe heeft kritieke beveiligingslekken in Photoshop, Illustrator en Flash gedicht, maar de patch is er alleen voor klanten die upgraden naar Photoshop CS6, meldde Tweakers onlangs. Daarna ontstond er geheel voorspelbaar de nodige ophef, waarna Adobe op haar aankondiging terugkwam.

De kritiek kwam min of meer neer op “we zijn gewend dat security patches gratis zijn”, plus “het is heel dom om juist securitypatches niet gratis weg te geven want dat zorgt alleen voor meer ongepatchte systemen”. En die kritiek is zeer terecht.

In Nederland kunnen we daar nog een argument aan toevoegen: software móet veilig zijn want anders is deze niet conform de gewekte verwachtingen. Net zoals een magnetron veilig moet zijn. Dat is namelijk het logisch gevolg van het Hoge Raad arrest van begin deze maand, dat bepaalde dat software gekocht kon worden.

Dat was wenselijk “omdat de kooptitel een uitgewerkte regeling geeft inzake conformiteit, klachtplicht en verjaring”, zo formuleerde onze hoogste rechter het. En deel van die conformiteitsregel is dat de verkoper gratis tot herstel of vervanging van het product moet overgaan als het product fouten blijkt te bevatten die je niet hoefde te verwachten.

Wel vraag ik me al langer af hoe ver dat precies gaat. Je hebt immers geen recht op een foutloos product. Als je moet weten dat bepaalde dingen mis kunnen gaan, dan is dat deel van de verwachting. Een bank verkleurt over de jaren. De letters op je toetsenbord slijten eraf. En software wordt gehackt.

Arnoud

Moeha: “Pinnen buiten Europa vastleggen is mijn vastgelegde idee”

Oh echt: de antiskimmaatregel van de Rabobank is mogelijk plagiaat, meldde Nu.nl woensdag. Bij het FD had ene Jan Meurs geklaagd dat zijn “juridisch vastgelegde idee” nageaapt zou zijn door de Rabobank. Hij gaat via een advocaat de bank aansprakelijk stellen, hoewel niet wordt gemeld welk bedrag.

Ik ben héél benieuwd wat de juridische grondslag wordt van die aansprakelijkheidsstelling. Plagiaat is namelijk legaal – beter gezegd, het is niet verboden een aan jou gemeld idee over te nemen en te implementeren. Ook hoef je daar niets voor te betalen.

Dat het idee “juridisch vastgelegd” is, maakt daarbij geen ene bal uit. Dat bewijst alleen dat het idee toen bestond, maar creëert geen eigendomsaanspraken of exclusiviteit. Wie dat wil hebben, moet écht een octrooi aanvragen. En ik kan geen octrooi vinden op naam van Jan Meurs dat ook maar iets te maken heeft met security. En het idee zoals ik dat uit het FD-artikel haal, is volstrekt niet patenteerbaar.

Auteursrecht dan? Ja, kan, als hij bv. software heeft beschikbaar gesteld die de Rabobank heeft gecopypaste. Maar het artikel in het FD maakt duidelijk dat het meneer gaat om het idéé dat de bank namaakt, en niet een stuk software dat ze hebben gekopieerd. Auteursrecht op zijn beschrijving zou kunnen, maar dan moet de bank wel concrete creatieve elementen uit de beschrijving hebben overgenomen. En dat waag ik ten zeerste te betwijfelen.

De enige echte manier om in deze situatie een claim te kunnen leggen, is door de bank eerst een geheimhoudingsovereenkomst (NDA) te laten accepteren waar je een stevig boetebeding in hebt gestopt. Als men tekent voor geheimhouding en voor geen gebruik van het idee zonder toestemming, dan kun je ze daaraan houden natuurlijk. Afspraak is afspraak. Maar ik gok zomaar dat dat niet is gebeurd.

Ik hoop écht dat meneer doorzet en naar de rechter stapt. Want dan krijgen we eindelijk weer eens een uitspraak dat ideeën niet te beschermen zijn zodat ik iedereen die pretendeert van wel (hoi BBIE) daarmee om de oren kan slaan.

Verder begin ik steeds meer te denken dat iedereen die roept dat ideeën te beschermen zijn door vastlegging een boete voor misleidende handelspraktijken moet krijgen.

Update (22 mei 2012) in een andere zaak werd geen bescherming voor het “concept ChampCamp” aangenomen (onder verwijzing naar Hof Den Haag 8 januari 1998, BIE 1999/23):

En zelfs al zou juist zijn dat SC Heerenveen door de presentatie van Pootentieel op het idee is gebracht, dan nog is het gebruik van dat (onbeschermde) idee en de over de uitwerking daarvan verschafte informatie op zichzelf beschouwd niet onrechtmatig, nu er geen geheimhoudingsovereenkomst tussen partijen is gesloten.

Ik herhaal: moeha.

Arnoud