Ik beken: ik ben lid van een kartel

benzinepomp-prijs-vast.pngJa, echt waar. Ik maak mij schuldig aan het afstemmen van feitelijke gedragingen met andere ondernemingen, wat ten gevolge heeft althans ertoe strekt dat de mededinging op de Nederlandse markt of een deel daarvan wordt verhinderd, beperkt of vervalst (art. 6 Mededingingswet). Ook kan deze afstemming de mededinging binnen de gemeenschappelijke Europese markt verhinderen, beperken of vervalsen (art. 81 EG-Verdrag).

Mijn enige excuus: ik moet wel, want de Nederlandse wetgever verplicht mij om lid te worden van dit kartel. Op grond van de Wet op de vaste boekenprijs ben ik namelijk een uitgever, en daarmee verplicht om een vaste prijs voor mijn boek vast te stellen. Alle Nederlandse boekhandels zijn eveneens verplicht om die prijs aan te houden.

Het idee achter de vaste boekenprijs is, kort gezegd, dat uitgevers daardoor meer boeken zullen uitgeven in plaats van alleen bestsellers. Niet dat ik nu ineens van plan ben om boeken van anderen uit te geven (laat staan boeken die kennelijk niemand wil lezen), maar goed ik ben dan ook geen grote uitgever. Het gekke is, in de wet staat nergens dat uitgevers de winst die ze halen met de vaste boekenprijs moeten investeren in het opbouwen van een pluriform cultureel verantwoord aanbod. Dus hoe deze wet hiertoe zal leiden, is me volstrekt onduidelijk.

Verder gaat deze wet er vanuit dat het uitgeven van boeken een kostbare en riskante onderneming is. Dat was twintig jaar geleden misschien zo, maar tegenwoordig kun je via print-on-demand en internetuitgeverijen de risico’s behoorlijk beperken. Internetboekhandels slagen er prima in om de long tail van relatief slecht verkopende boeken aan de man te brengen, ook -of vooral- in landen met een vrije boekenprijs.

Waarom niet gewoon een subsidie voor cultureel verantwoorde boeken? Dat is een veel directer middel om te stimuleren dat bepaalde boeken er komen. Bij andere vormen van kunst is dit al gebruikelijk. Voor non-fictie ligt dat misschien iets lastiger, maar uit onderzoek van het CBP blijkt dat het aanbod van non-fictie boeken relatief toeneemt bij afschaffing van de vaste boekenprijs.

Gelukkig voor u mag ik als uitgever regelmatig kortingen geven aan kopers van mijn boek.

Ziet er iemand voordelen in een vaste boekenprijs?

En heeft u al vooringetekend op mijn boek?

Arnoud

Amerikaans Hof verbiedt verplichte arbitrage

Het Hooggerechtshof van de Amerikaanse staat Washington heeft vorige week geoordeeld dat de algemene voorwaarden van telecomprovider AT&T de wettelijke bescherming van consumenten niet opzij kunnen zetten. Hoewel dit Amerikaans recht is, is het ook voor Nederland belangrijk: veel algemene voorwaarden van internetdienstverleners worden immers wereldwijd gebruikt.

Het geschil in deze zaak ging over een toeslag van 2 dollar per maand omdat de eiser, Michael McKee, in een bepaalde stad zou wonen. McKee woonde echter buiten de stadsgrenzen, maar zijn postcode was dezelfde als een wijk binnen de stadsgrenzen. McKee besloot om samen met andere benadeelden een class action suit te begonnen, wat wij een collectieve actie (3:305a BW) zouden noemen. In de algemene voorwaarden van AT&T was bepaald dat de klant bij geschillen arbitrage moest instellen.

In Nederland is verplichte arbitrage een verboden bepaling in algemene voorwaarden (artikel 6:236 sub n BW). Tenzij je binnen een maand kunt kiezen om toch naar de rechter te gaan. En nu in de VS dus ook doorgehaald. De reden? Arbiters zijn niet verplicht om het consumentenrecht op dezelfde manier toe te passen als rechters, zodat de consument belangrijke rechten verliest als hij gedwongen wordt tot arbitrage. Zo zijn arbiters niet verplicht om de jurisprudentie te volgen en kun je geen punitive damages (civiele boetes) eisen.

Maar, zo oordeelde het Hof in het arrest:

Courts will not be easily deceived by attempts to unilaterally strip away consumer protections and remedies by efforts to cloak the waiver of important rights under an arbitration clause.

Iemand hier ervaring met arbitrageprocedures bij consumentengeschillen?

Via Slashdot.

Arnoud

Laatste kans: voorintekenen voor mijn boek tot donderdag

Tot 1 september kon u intekenen, had ik gezegd. Maar als u er nu snel bij bent, tot uiterlijk donderdagochtend 9:03, zal ik niet moeilijk doen over die datum.

Het boek komt in september uit via Lulu.com en zal 24,95 gaan kosten. Maar speciaal voor alle lezers van deze blog maak ik graag een uitzondering. Wie mij dus voor donderdag 9:03 mailt met naam en adresgegevens en de belofte het bedrag over te maken naar mijn bankrekening, krijgt het boek voor slechts 19,95 (incl. porto) toegestuurd!

Arnoud

Real human rights in virtual worlds (bij NJblog)

second-life-protest.jpgAlweer even geleden, maar ik was er helemaal over vergeten te bloggen. Dit voorjaar volgde ik het interessante mastervak Electronic Commerce: international legal aspects bij de Universiteit van Tilburg. Samen met twee medestudenten schreef ik als onderdeel van dat vak de column “Real human rights in virtual words”, die werd gepubliceerd bij NJblog:

Virtual worlds are artificial, fictitious, and invented, they are unreal. But this does not mean they fall entirely outside the ambit of reality – or the law. Virtual worlds are no longer “just a game for nerds.” By 2011, four out of every five people who use the internet will work or play in virtual worlds. 1 Millions of people spend a large portion of their waking lives in virtual worlds.2 And more than just work or play: they form communities, social groups of people that share a common interest or background. Virtual worlds therefore mean a great deal to a large number of people and social activities that are conducted in virtual worlds should be protected by real-world laws.

People and communities have human rights. They are allowed to assemble on the church square, demonstrate in front of the town hall or preach their convictions in the park. But how far do these rights go in virtual worlds? Operated by companies and regulated by the End-User License Agreement (EULA), these worlds are private spaces. While most human rights are also in force in horizontal relations between citizens, it is possible to surrender the exercise of these rights as a condition of access to someone else’s private space.

Lees verder in Real human rights in virtual worlds bij NJblog.

En teken daarna snel alsnog in voor mijn boek!

Arnoud<br/> (Afbeelding via Freakitude)

Heel internet stukmaken, mag dat?

routing-table-bgp.jpgHet internet blijkt bijzonder kwetsbaar voor een vrijwel niet op te sporen of te bestrijden fout, zo werd onlangs bekend. De fout zit in het zogeheten Border Gateway Protocol, waar alle routering van internetpakketjes mee gebeurt. Het blijkt triviaal om pakketjes ongemerkt om te leiden via een zelfgekozen server, zodat deze afgetapt en/of gefilterd kunnen worden zonder dat iemand dat kan detecteren.

Is dat strafbaar? Je zou denken van wel. Aftappen van datacommunicatie is toch computercriminaliteit? Ja, maar alleen als het gaat om “wederrechtelijk” aftappen. Wie mij een e-mail stuurt, kan me moeilijk verwijten dat ik die lees.

Hier gebeurt iets analoogs: de aanvaller stuurt berichtjes rond die neerkomen op “ik kan heel snel alle pakketjes onderweg naar Google.com doorgeven”. Het BGP is nogal naïef opgezet en gelooft alles wat hem verteld wordt. Alle pakketjes naar Google gaan dan via de servers van de aanvaller.

Is het strafbaar om misbruik te maken van naïviteit?

Arnoud

Gids over GPL compliance uitgebracht

De Software Freedom Law Center (SFLC) heeft een gids uitgebracht over hoe bedrijven zich aan de GPL moeten houden. De SFLC is verantwoordelijk voor de meeste Amerikaanse rechtszaken over inbreuk op de GPL, hoewel ze in tegenstelling tot het Duitse GPL-Violations.org eigenlijk altijd schikken, maar dat terzijde.

Nu wil je als bedrijf natuurlijk niet in een rechtszaak verwikkeld raken over een vermeende GPL-schending, of er nu geschikt wordt of niet. Het is dus zaak te zorgen dat je weet aan welke verplichtingen je je moet houden, en om dat ook aan je ontwikkelaars uit te dragen. Plus, niet te vergeten, aan je bedrijfsjurist of advocaat, zodat die niet de hele tijd “nee” zegt uit vermeende angst voor aansprakelijkheid of het zogenaamde virale aspect van de GPL. Deze gids kan daarbij helpen.

De belangrijkste punten uit de gids op een rijtje:

  • Weet wanneer de licentie van toepassing is: klinkt als een open deur, maar dit is de grootste uitdaging voor bedrijven die GPL software gebruiken.
  • Let op uw software-acquisitie: uw leveranciers leveren u open source, en met een beetje geluk weten ze dat zelf ook. Controleer dus wat u krijgt, en neem een boetebeding op in de leveringscontracten voor het geval u iets krijgt waar u niet om gevraagd heeft.
  • Houd alle releases goed bij: tussen releases kan het nodige veranderen aan de software-architectuur. De kans is dan aanwezig dat GPL software ineens anders wordt meegelinkt of gecombineerd, en dat kan juridische gevolgen hebben.
  • Ontsla uw “build guru”: zorg ervoor dat het build-proces waarmee de software wordt gecompileerd en voor verspreiding geschikt gemaakt, niet afhankelijk is van één persoon. De kennis in het hoofd van die persoon moet worden gedeeld.

Deze punten zijn inderdaad relevant voor elk bedrijf, maar hoe je ze praktisch uitwerkt is een heel ander verhaal. Ik heb zelf van 2002 tot 2008 bij Philips aan deze en vergelijkbare punten gewerkt, en ik weet uit eigen ervaring en die van collega’s bij andere bedrijven dat dit soms jaren kan duren om goed te krijgen. Met name het punt van leveranciers is een continu proces van aandacht, opletten en aanpakken. Deze gids is dan ook een goed startpunt om je eigen bedrijfsprocessen mee te verbeteren, maar verwacht niet dat het rondmailen van deze gids naar de ontwikkelaars en juristen voldoende is om open source problemen te vermijden.

De gids bevat verder nog een goede uitleg over wat je nu precies moet uitleveren als je GPL software in een product verwerkt, en een sectie over hoe om te gaan met vermeende inbreuk op de GPL.

Via Slashdot.

Arnoud

Ryanair ruziet met ticketwebsites, annuleert tickets

ryanair-scrapen.jpgLuchtvaartmaatschappij Ryanair heeft een hoogoplopend conflict met enkele vliegwebsites meldde Nu.nl gisteren. De sites zouden de ticketprijzen van de site van Ryanair ‘scrapen’ om daarmee leuke aanbiedingen met een minstens zo leuke marge er bovenop te kunnen doen.

De truc is dat een robotje van de vliegwebsites zich aanmeldt op de site van Ryanair, zogenaamd als onschuldige consument op zoek naar een ticket. De actuele prijzen van Ryanair worden zo uitgelezen (die kunnen per dag of zelfs per query veranderen) en met de bovengenoemde leuke marge getoond als speciale aanbieding op de vliegwebsite. Wil een bezoeker daar van die aanbieding gebruik maken, dan meldt het robotje zich weer bij Ryanair om met de gegevens van die bezoeker het ticket te bestellen.

Mag dat zomaar? Het scrapen van andermans site is juridisch nogal tricky. Je krijgt te maken met databankrechten, auteursrechten en geschifte, pardon geschriftenbescherming. Ryanair heeft al een paar jaar geleden een creatieve eigen manier bedacht om aan deze praktijken een einde te maken. Men weigert simpelweg tickets te leveren wanneer zo’n robotje het ticket bestelt namens een klant. Die manier van werken is verboden in de algemene voorwaarden van Ryanair.

Maar waar maakt Ryanair zich zo druk om? Een klant is een klant, zou je zeggen. Vliegwebsite Ebookers.ie verklaart in Silicon Republic dat het Ryanair te doen zou zijn om de extra’s die men naast de goedkope tickets probeert te slijten. Op hotel- en autohuur verdient Ryanair meer dan op de tickets, aldus Ebookers. En omdat anderen ook onder die prijzen gaan zitten, wil Ryanair hen het leven moeilijk maken.

Ryanair heeft aangekondigd te gaan lobbyen voor meer juridische bescherming van prijsinformatie en het via robotjes laten doen van bestellingen. Zucht.

Arnoud

Hugenholtz boos op Europese Commissie over 95 jaar naburige rechten

Professor Bernt Hugenholtz stelt zich in een open brief aan de Europese Commissie zeer kritisch op over het zogeheten forward-looking package van diezelfde Commissie. Naast een ongetwijfeld interessant Groenboek bevat dit voorstel namelijk een voorstel tot verlenging van de bescherming voor naburige rechten (op geluids- en filmopnames) van 50 naar 95 jaar na opname. “The extended term would benefit performers who could continue earning money over an additional period.” staat er dan ook doodleuk als motivatie in het voorstel bij.

Het Instituut voor Informatierecht, waar Hugenholtz directeur van is, heeft de afgelopen jaren twee uitgebreide studies uitgevoerd in opdracht van de Europese Commissie over de consequenties van verlenging van auteursrechten en naburige rechten. De conclusie: niet doen, die verlenging.

In het vooruitkijkend pakket staat echter geen enkele verwijzing naar deze studies. Sterker nog, in het voorstel staat dat er geen noodzaak was om bij de consultatie enige externe expertise in te schakelen. Leuk inderdaad, als twee jaar werk op die manier afgepoeierd wordt. Vooral als ze dan precies met die argumenten komen die jij in dat werk keurig weerlegd hebt.

En ja, het voorstel is echt alleen gebaseerd op het idee “anders verliezen artiesten hun inkomsten.” Geluidsopnamen uit de jaren ’50 en ’60 zijn binnenkort namelijk publiek domein. Mooi, zou ik denken. Maar nee, dat zou betekenen dat artiesten “lose all of their contractual royalty income or statutory remuneration for broadcasting and communication to the public over the next ten years. This would have considerable social and cultural impacts.”

Waarom het erg is dat mensen die royalties kwijtraken, staat er niet bij. Dat kan ook niet, want daar is geen fatsoenlijke motivatie voor te geven. Zoveel wordt wel duidelijk uit de studies van het IViR. Nou mag je het daar best mee oneens zijn – zoals de Commissie ook duidelijk is – maar het is dan wel zo netjes om aan te geven waarom en wat dan je tegenargumenten zijn.

Uit de brief:

By wilfully ignoring scientific analysis and evidence that was made available to the Commission upon its own initiative, the Commission’s recent Intellectual Property package does not live up to this ambition. Indeed, the Commission’s obscuration of the IViR studies and its failures to confront the critical arguments made therein seem to reveal an intention to mislead the Council and the Parliament, as well as the citizens of the European Union.

Inderdaad.

Via Livre.

Arnoud

Hoe een printer aangeklaagd werd voor auteursrechteninbreuk

printer-aangeklaagd-dmca.jpgEen netwerkprinter aan de University of Washington kreeg een DMCA takedown notice omdat deze zich bezig zou hebben gehouden met illegale verspreiding van films via peer-to-peer netwerken. Nee, niet door ze uit te printen. Netwerkprinters hebben ook IP-adressen, en die adressen kunnen opduiken in filesharing netwerken, waar organisaties zoals Mediasentry weer door getriggerd worden om blafbrieven te sturen.

Om aan te tonen dat dit proces vaak onzorgvuldig en op basis van te weinig bewijs gebeurt, hebben onderzoekers van deze universiteit een aantal simpele technieken bedacht waarmee opzettelijk onjuiste aanmeldingen in filesharing netwerken gedaan worden. Zo kunnen zij elk het doen voorkomen alsof een willekeurig IP-adres elke gewenste film in de aanbieding heeft. Omdat die toezichthoudende clubs niet controleren of die film ook werkelijk daar op te vragen is, kan het dus gebeuren dat een volstrekt onschuldige printer ineens een takedown notice krijgt.

Naast kwaadwillenden die anderen erbij willen lappen, is het ook mogelijk dat mensen per abuis voor illegale filesharers worden aangezien. Vrijwel iedereen gaat het internet op met een dynamisch IP-adres, dat bij elke sessie op internet verandert. Stel iemand gaat met zo’n IP-adres zijn collectie adverteren op een filesharing netwerk, maar verliest ineens zijn internetverbinding omdat hij per ongeluk de stekker uit de PC trekt. Dat IP-adres en de bijbehorende films blijven nog een tijdje ‘rondzingen’ op dat netwerk. In de tussentijd kan het adres alweer aan een nieuwe gebruiker zijn toegekend door de provider. Als de controleur daarna eens gaat kijken wie er nog illegale films in de aanbieding heeft, komt hij via de provider uit bij die nieuwe gebruiker.

Het volledige paper is als PDF beschikbaar. Het abstract:

We reverse engineer copyright enforcement in the popular BitTorrent file sharing network and find that a common approach for identifying infringing users is not conclusive. We describe simple techniques for implicating arbitrary network endpoints in illegal content sharing and demonstrate the effectiveness of these techniques experimentally, attracting real DMCA complaints for nonsense devices, e.g., IP printers and a wireless access point. We then step back and evaluate the challenges and possible future directions for pervasive monitoring in P2P file sharing networks.

Via Schneier on Security.

Arnoud

Het verdwenen vonnis over cyberstalking

Intrigerend. Via SOLV vond ik een vonnis over stalking via internet, waarbij de dader onder andere een website en Hyve had aangemaakt met de naam en foto van zijn slachtoffer. Perfect dus voor een blogpost, maar toen ik het vonnis wilde lezen, kreeg ik slechts: Deze uitspraak is ingetrokken door de centrale redactie.

Nu zag ik in de bespreking bij Solv de nodige namen en andere persoonlijke details genoemd. Vonnissen op rechtspraak.nl worden altijd geanonimiseerd, maar in dit geval was dat niet gebeurd. Alleen zou ik dan verwachten dat men het vonnis alsnog snel anonimiseert in plaats van het geheel weg te laten.

Mogelijkerwijs besloot de redactie dat de privacy van de slachtoffers dusdanig zwaar woog dat het hele vonnis maar offline moest. Jammer, maar begrijpelijk. Want het is toch een intrigerende uitspraak als je leest:

In het licht van bovenstaand, verbiedt de rechter [gedaagde] onder meer om zich in woord en/of geschrift, of dat nu via internet, weblog, e-mail, sms, krant, persoonlijke schrijvens en circulaires of anderszins is, uit te laten omtrent [eisers] of zijn relatie met (één van) hen of zijn gevoelens jegens één van hen.

(anonimisering door mij)

Arnoud