“Minder openbare” websites bestaan niet

| AE 1866 | Uitingsvrijheid | 14 reacties

Semi-openbare websites bestaan per definitie niet, zo ging NRC Handelsblad gisteren kort door de bocht. Het Gerechtshof Amsterdam had namelijk in hoger beroep een man veroordeeld die op Polinco.net discriminerende teksten had achtergelaten. Eerder had de rechtbank hem vrijgesproken omdat lezers niet onverhoeds tegen de uitingen aan zouden kunnen lopen en daarmee de uiting niet als “in het openbaar” te zien zou zijn.

De uitspraak is op zich geen verrassing; al eerder oordeelde ditzelfde Hof dat internetpublicaties per definitie openbaar zijn vanwege de grote reikwijdte van het medium. En in een ander recent arrest werd een afgeschermde Hyve ook als min of meer openbaar aangemerkt.

Het kort-door-de-bocht gaande van NRC zit hem in de “bestaan per definitie niet”: in al deze zaken ging het om publicaties die in principe een onbeperkt publiek kunnen bereiken. Ok, bij die afgeschermde Hyve lag dat wat onduidelijker maar ook daar kon iedere Hyvesvriend bij de tekst. In haar eerder arrest wijst het Hof zelf al op het feit dat “[n]iet gebleken is dat de website bijvoorbeeld met een wachtwoord was beschermd” als aanwijzing dat de website openbaar zou zijn. Dus wat nu als ik de publicatie achter een wachtwoord zet dat alleen enkele kennissen weten? Of een besloten forum met beperkte toegang voor enkele geregistreerde gebruikers?

Arnoud

Discriminatie op datingsites

| AE 1842 | Informatiemaatschappij | 11 reacties

Een lezer mailde me over een datingsite waar hij als man voor allerlei diensten moest betalen, terwijl vrouwen van zowat alle mogelijkheden gratis gebruik van konden maken. Is dat niet verboden discriminatie?

Discriminatie, oftewel ongeoorloofd onderscheid maken, is inderdaad verboden. Hoe het precies zit, blijkt uit de Algemene wet gelijke behandeling. Artikel 7 van deze wet verbiedt het maken van onderscheid bij het aanbieden van of verlenen van toegang tot goederen of diensten en bij het sluiten, uitvoeren of beëindigen van overeenkomsten. Een datingsite levert een dienst en valt dus onder dit artikel.

“Onderscheid” valt dan weer uiteen in direct en indirect onderscheid. Bij direct onderscheid wordt het criterium (hier: man of vrouw) zelf gebruikt voor het onderscheid. Bij indirect onderscheid wordt een ander criterium gebruikt dat indirect toch tot onderscheid tussen mannen en vrouwen leidt. Zo zou een eis om een stropdas te dragen indirect onderscheid op geslacht kunnen opleveren, omdat vrouwen die meestal niet dragen.

Hier is sprake van direct onderscheid, er wordt keihard gekeken naar het geslacht en op basis van alleen dat gegeven wordt de dienstverlening aangepast. Maar dat is soms toegestaan. In artikel 2 lid 3 van de Awgb een uitzondering staat voor “positieve discriminatie”:

Het in deze wet neergelegde verbod van onderscheid geldt niet, indien het onderscheid een specifieke maatregel betreft die tot doel heeft vrouwen of personen behorende tot een bepaalde etnische of culturele minderheidsgroep een bevoorrechte positie toe te kennen ten einde feitelijke nadelen verband houdende met de gronden ras of geslacht op te heffen of te verminderen en het onderscheid in een redelijke verhouding staat tot dat doel.

Het feitelijk nadeel zit hem hier in het punt dat vrouwen op datingsites vaak sterk in de minderheid zijn. De site wil dus graag vrouwen aanmoedigen om lid te worden, en dat is op zich een legitiem doel. Verder blijkt dat vrouwen ook wel een basistarief moeten betalen, dus helemaal gratis is het niet. Ik denk dus wel dat dit toegestaan is.

Arnoud

Moderator van Stormfront geen (mede)pleger van discriminatie

| AE 1830 | Uitingsvrijheid | 19 reacties

stormfront-meningsuiting-discriminatie.pngEen moderator kan niet zomaar verantwoordelijk worden gehouden voor de inhoud van berichten van leden. Dat vonniste de Amsterdamse rechter begin deze maand (jaja, maar Boek 9 had het ook pas gisteren). De verdachte werd vervolgd voor zijn rol als moderator van het extreemrechtse Stormfront.org bij een aantal antisemitische uitlatingen op dat forum.

De rechtbank is van oordeel dat het enkele feit dat verdachte als moderator de technische bevoegdheid had om op de website geplaatste teksten te verwijderen, niet zonder meer inhoudt dat verdachte verantwoordelijk kan worden gehouden voor de inhoud van alle op de website geplaatste teksten. Gelet daarop is de rechtbank van oordeel dat verdachte onder de gegeven omstandigheden niet enkel uit hoofde van zijn functie verantwoordelijk kan worden gehouden voor het op de website plaatsen, geplaatst houden dan wel niet verwijderen van de teksten.

De term “verantwoordelijk” is wat apart – het is een strafzaak en “verantwoordelijk” zie ik eerder in een civiele context. De rechtbank lijkt hier zich af te vragen of iemand het misdrijf discriminatie pleegt door de functie van moderator te hebben. En het antwoord daarop is (natuurlijk, zou ik zeggen) “nee, dat is niet zo”.

Vervolgens wordt gekeken naar “medeplegen”, oftewel in nauwe samenwerking met de echte pleger (die in een aparte zaak wel veroordeeld werd voor dit misdrijf) zorgen dat de publicatie op internet komt. Ook dat wordt afgewezen:

het enkele geplaatst houden dan wel niet verwijderen van de teksten [is] onvoldoende om te spreken van de voor medeplegen vereiste nauwe en bewuste samenwerking.

Op zich heel plausibel en logisch allemaal. Wat ik dan nog mis, is de vraag over medeplichtigheid oftewel het opzettelijk gelegenheid, middelen en dergelijke geven om het misdrijf te plegen. Want daar zit denk ik best wel een stevig verhaal: wie een extreemrechtse website opzet, moet toch weten dat daar verboden uitlatingen op gaan komen. En dat heet voorwaardelijke opzet: het niet onaannemelijke risico nemen dat iets strafbaars gaat gebeuren.

Arnoud

Toegankelijkheid van websites voor gehandicapten

| AE 1715 | Informatiemaatschappij | 19 reacties

Een lezer wees me op de schikking tussen warenhuis Target en de National Federation of the Blind in de VS. De laatste had een collectieve rechtszaak aangespannen omdat de webwinkel van Target niet met screenreaders te gebruiken was. In de schikking zijn maatregelen afgesproken om hier een eind aan te maken. En nu is natuurlijk… Lees verder

Forumbeheerder medeplichtig aan strafbare uitingen door leden

| AE 1449 | Ondernemingsvrijheid, Uitingsvrijheid | 15 reacties

Een forumbeheerder kan strafrechtelijk aansprakelijk zijn voor uitlatingen van deelnemers, als hij nalaat deze te verwijderen terwijl hij dat wel had moeten doen. De voorzitter van de inmiddels opgeheven Nationale Alliantie, die ook moderator was op hun forum, kreeg dinsdag zes maanden voorwaardelijke celstraf en 120 uur taakstraf. Overigens niet alleen vanwege de racistische en… Lees verder

SIDN biedt bulkkorting voor grote domeinboeren, mag dat?

| AE 1370 | Informatiemaatschappij | 12 reacties

Heftige reacties op aangekondigde prijswijziging van SIDN, meldde Arnout Veenman. De domeinautoriteit van Nederland gaat een kortingsregeling invoeren voor providers die domeinnamen registreren. Deze korting is gebaseerd op een staffel: de totale korting is afhankelijk van het aantal domeinen dat een provider per jaar registreert. Wie dus veel domeinnamen registreert, krijgt flinke korting. Met een… Lees verder

Meningsuiting op internet ook grondwettelijk beschermd

| AE 1078 | Ondernemingsvrijheid, Uitingsvrijheid | 18 reacties

Grondrechten gelden ook gewoon op internet. Dat lijkt logisch, maar het is toch goed om te zien dat dat principe ook in de rechtspraak gevolgd wordt. In een recent vonnis van de Europese strafkamer van de rechtbank Amsterdam wordt een uitlating op internet als “minder openbaar” aangemerkt dan bijvoorbeeld radio of televisie. Daarom zal er… Lees verder

“Advertenties niet bekijken is inbreuk en diefstal”

| AE 364 | Informatiemaatschappij, Iusmentis, Security | 6 reacties

Ik bekijk geen advertenties, mag dat? Veel Firefox gebruikers installeren de AdBlock Plus plugin, die automatisch advertenties en popups wegfiltert uit webpagina’s. Dat bladert een stuk rustiger, maar sitebeheerders zien hun advertentie-inkomsten natuurlijk wel omlaag gaan. Eén sitebeheerder is daar zo boos over geworden dat hij de site Why FireFox is Blocked is begonnen. Daarop… Lees verder

Richtlijn Audiovisuele media diensten

| AE 292 | Informatiemaatschappij | Er zijn nog geen reacties

De Europese Commissie en het Parlement hebben overeenstemming bereikt over een nieuwe Audiovisual Media Services Directive. De richtlijn maakt een onderscheid tussen “lineaire” en “niet-lineaire” media, grofweg tussen televisie en Internet-televisie of radio. Niet-lineaire media zijn: an audiovisual media service provided by a media service provider for the viewing of programmes at the moment chosen… Lees verder