Van wie is de Oscarselfie van Ellen Degeneres?

Geplaatst op in Intellectuele rechten, 6 reacties

ellen-degeneres-selfie-oscarDe meest geretweete foto ooit: de selfie van Ellen Degeneres tijdens de Oscaruitreikingen. Doel: zo veel mogelijk beroemdheden op één foto en die dan zo vaak mogelijk verspreid via social media. Dat is gelukt, maar vervolgens lokte ze ook nog de juridische vraag uit: van wie is deze foto nu? Immers niet Ellen zelf maar meneer Bradley Cooper rechtsonder drukte op het knopje.

Hoofdregel uit het auteursrecht is dat de partij die het werk tot stand brengt, daar de rechten op heeft. Meneer Cooper is geen aap maar een mens, en hij stelde de compositie samen en drukte op het knopje van de telefoon, waardoor de foto werd gemaakt. Daarmee lijkt het evident: zijn foto. (Degeneres heeft waarschijnlijk een brede licentie tot verspreiding van de foto, want Cooper wist dat dit haar plan was.)

Maar het recht zou het recht niet zijn als hier geen uitzonderingen op te bedenken zijn. Al is het maar om in een juridische blog mee te kunnen liften op de bekendheid van de Oscars en de socialmediahype rond deze foto.

In de VS heeft men het concept work for hire, wat kort gezegd inhoudt dat de rechten toekomen aan degene die inhuurde, niet aan de inhuurder. De definitie:

(1) a work prepared by an employee within the scope of his or her employment; or (2) a work specially ordered or commissioned for use as a contribution to a collective work, as a part of a motion picture or other audiovisual work, as a translation, as a supplementary work, as a compilation, as an instructional text, as a test, as answer material for a test, or as an atlas, if the parties expressly agree in a written instrument signed by them that the work shall be considered a work made for hire. (17 U.S.C. § 101)

Cooper was geen werknemer van Degeneres’ bedrijf, dus optie (1) valt meteen af. Optie 2 zou kunnen: er was sprake van een “specially ordered” werk en dat zou nog een deel van een audiovisual work ook worden (een tweet met foto). Alleen die eis van het “written instrument” zit hier nogal in de weg, want zo’n document is er niet. Dus ook daarmee ga je er niet komen. Met als consequentie dat Cooper inderdaad zelf de auteursrechten heeft.

Bij ons is de status van de werknemer dezelfde: wie iets maakt in de uitvoering van zijn arbeidsovereenkomst (al dan niet onder werktijd en al dan niet onder eigen apparatuur), heeft daarop zelf geen rechten. Die komen toe aan de werkgever.

De status van een ingehuurde freelancer is echter anders. Wie ingehuurd wordt om een werk te maken (al dan niet schriftelijk vastgelegd) heeft daar zélf de rechten op. Niet de opdrachtgever. Menig opdrachtgever is daar achteraf erg verbaasd over: wel betalen, geen rechten? Maar inderdaad. Zo rolt de auteurswet. Natuurlijk mag je best afwijken van deze wettelijke regeling, dat moet je alleen wel expliciet afspreken. En daarna schriftelijk en ondertekend de rechten overdragen.

Die verbazing van opdrachtgevers kan wellicht ingegeven zijn door artikel 6 Auteurswet:

Indien een werk is tot stand gebracht naar het ontwerp van een ander en onder diens leiding en toezicht, wordt deze als de maker van dat werk aangemerkt.

Alleen wordt hiermee niet bedoeld een werk in opdracht, maar een werk waarbij de ander al het creatieve werk deed. De typiste die mijn creatieve dictaat uitwerkte, heeft dus geen auteursrecht. Maar ook de stagiair die die tekst vervolgens uitwerkt tot mooiere zinnen, aangevuld met relevante voetnoten en hier en daar wat mooi beeld, zou geen auteursrecht hebben aangezien ook hij onder mijn leiding en toezicht werkte. Maar de grens is vaag: zou ik een externe eindredacteur inhuren en zeggen “maak er eens wat moois leesbaars van” dan zou die wellicht wél een eigen auteursrecht hebben. Die heeft immers niet zo veel toezicht nodig als een stagiair.

Intrigerend was nog de opmerking uit The Wire dat Samsung de rechten op de foto wellicht had. Immers Degeneres had (naar verluidt) een contract met de telefoonmaker waarin stond dat zij de telefoons zou promoten en dat Samsung vervolgens exclusief rechthebbende zou worden op alle foto’s die ze maakte. Dat kan; dat is dan geen work for hire maar gewoon een contractuele deal waar overdracht van auteursrechten deel van uitmaakt.

Alleen moet ook dan natuurlijk Degeneres wel om te beginnen de rechten hébben. En aangezien de foto van Cooper is, is dat contract met Samsung niet relevant – hij is daar immers geen partij bij. Heel heel misschien als hij wist van het contract en wist dat ook deze foto eigenlijk daaronder had moeten vallen. Dan heeft hij misschien stilzwijgend óók dat contract aanvaardt. Maar ik zou er niet op durven vertrouwen, als dat mijn enige juridische basis was om de auteursrechten te claimen als Samsung zijnde.

Afijn. Leuk die hele juridische analyse, maar ondertussen is de foto dus dik drie miljoen Twitterfeeds door gegaan en hebben alle media er mooi publiciteit mee gegenereerd. En dat zonder een cent aan Degeneres of Cooper. (Niet dat die daar wakker van liggen natuulijk.) En dan kun je je afvragen of het überhaupt nog relevant is, auteursrecht op selfies en socialemediabeeld.

Arnoud

Waarom wordt mij € 2,50 verpakkingskosten in rekening gebracht?

Geplaatst op in Ondernemingsvrijheid, 12 reacties

doos-pakket-beschadigd.jpgEen lezer vroeg me:

Onlangs bestelde ik iets bij een webwinkel. Bij het afrekenen kwamen er naast het bedrag voor de subwoofer ook verzendkosten en verpakkingskosten bij. De € 9,99 verzendkosten begrijp ik, want het ding loopt niet zelf naar mijn adres toe. Van de € 2,50 verpakkingskosten begreep ik een stuk minder: het product kwam gewoon in de doos van de fabrikant, met daarop een adreslabel en een sticker van PostNL. Er was dus helemaal niets (opnieuw) verpakt. Mogen ze mij dan toch kosten in rekeninge brengen?

Op zich is er geen wet die je verbiedt allerlei vage toevoegingen en opslagen te doen, zolang die maar vóór het definitief sluiten van de bestelling worden gemeld. Je mag immers elke prijs vragen die je wilt.

Echter, in de internetcontext zijn dit soort grappen best dubieus: de prijs op de site wordt opgenomen in prijsvergelijkers, en met een truc als deze kom je dan altijd 2,50 euro lager uit dan de concurrent. En vergelijkers kennen ondertussen het concept ‘verzendkosten’ en corrigeren daarvoor, maar ‘verpakkingskosten’ was voor mij ook een nieuwe dus die kan best eens gemist worden.

De constructie voelt oneerlijk, maar in de wetgeving over oneerlijke handelspraktijken zie ik er niet direct een verbod op. Vanaf 6 juni is echter nieuwe consumentenwetgeving van kracht. Hierin komt onder meer een informatieplicht (art. 6:230m BW) om vooraf te melden:

de totale prijs van de zaken of diensten, met inbegrip van alle belastingen, of, als door de aard van de zaak of de dienst de prijs redelijkerwijs niet vooraf kan worden berekend, de manier waarop de prijs moet worden berekend, en, voor zover van toepassing, alle extra vracht-, leverings- of portokosten of, indien deze kosten redelijkerwijs niet vooraf kunnen worden berekend, in ieder geval het feit dat er eventueel dergelijke extra kosten verschuldigd kunnen zijn

De totale prijs betekent hier dus INCLUSIEF verzendkosten, administratiekosten en “verpakkingskosten”, wat dat dan ook moge zijn. Alleen wanneer je die niet vooraf kunt bepalen mag je volstaan met “vraag naar de verzendkosten” of iets dergelijks. Bij verzendkosten kan ik me daar iets bij voorstellen, immers dat hangt vaak af van het gewicht van je totale bestelling en eventueel het land waar je naar heen wilt laten verzenden. Maar bij verpakkingskosten?

Arnoud

Mag ik een NS-treinsleutel 3d printen?

Geplaatst op in Ondernemingsvrijheid, Regulering, Security, 48 reacties

treinsleutel-3d-printenEen lezer vroeg me:

De NS gebruikt een driekantsleutel (zie plaatje) om treindeuren te openen en sluiten. Volgens mij is het hebben van zon sleutel niet strafbaar. Maar mag ik nu voor geïnteresseerden een 3d cad bestand maken zodat ze voor hun privébezit zo’n sleutel mogen printen? Of ben ik dan aansprakelijk voor strafbare zaken die zij uithalen? Kan ik dat oplossen door bijvoorbeeld het bestand onder GPL vrij te geven? Daar staat immers een beperking van aansprakelijkheid in.

Een sleutel hebben (echt of nagemaakt) is inderdaad niet strafbaar. Het gebruiken van zo’n sleutel om ergens binnen te gaan wel, dat is lokaalvredebreuk en dat is een strafbaar feit. Specifiek een regel tegen het onbevoegd sluiten van treindeuren weet ik zo niet.

Een sleutel namaken is op zich niet strafbaar, tenzij je weet (of moet weten) dat de opdrachtgever met die sleutel strafbare feiten wil gaan plegen. Dan ben je immers medeplichtig.

Met een disclaimer of licentie met aansprakelijkheidsbeperking kom je er niet in die situatie. Of dat nu een opensourcelicentie is of een maatwerktekst. Net zo min als je vingers in je oren doen en heel hard LALALA zingen als de opdrachtgever uitlegt wat hij er mee gaat doen. De tekst uit de GPL zegt alleen dat de maker niet aansprakelijk is naar de gebruiker van de software, dus als iemands 3d printer oververhit en ontploft door dit model dan ben je beschermd via de licentie. Maar de NS heeft niets te maken met die tekst.

Als de sleutel ook een legitiem doel heeft (bv. verwarmingsradiatoren openen) en dat is serieus vol te houden, dan kun je het op die grond gooien. Maar zet er dan niet bij “Uiteraard niet bedoeld om de trein snel uit te komen ;)” of zo. Dan sta je wellicht toch weer strafbare feiten uit te lokken.

Kortom, het gaat niet per se om de sleutel of het 3d cad bestand waarmee de sleutel te printen is. Minstens zo belangrijk is hoe je dit presenteert, waartoe je mensen aanzet of uitlokt.

Arnoud

De kroniek van het internetrecht, editie 2012 en 2013

Geplaatst op in Informatiemaatschappij, Iusmentis, 1 reacties

Normaal publiceer ik elk jaar een kroniek van het internetrecht, bij wijze van jaaroverzicht. Maar jemig wat is het druk zeg de laatste tijd. En daardoor is de editie 2012 er gewoon niet meer van gekomen. Maar nu had ik dan eindelijk toch wél weer even tijd, dus ik heb nu een dubbeldikke editie uitgebracht. Veel leesplezier!

Lees de volledige kroniek van het internetrecht, 2012 en 2013.

Arnoud

De algemene-voorwaardenknop van de zelfscanner van Albert Heijn

Geplaatst op in Informatiemaatschappij, 33 reacties

Dit soort dingen geeft mijn nou juridische hoofdpijn. Hartstikke leuk dat Albert Heijn gaat werken met zelfscannen: je krijgt een scanner, scant elk product dat je in je wagentje legt en bij de betaalpaal ben je extra snel klaar.

Logisch ook dat Albert Heijn voorwaarden stelt aan zo’n nieuwe dienst. Wettelijk is er nog weinig geregeld, en dan wil je toch zelf wat spelregels stellen. Alleen, tsja, hoe melden we dat? Weet je wat, we doen gewoon wat alle luie webdesigners doen en we stoppen een “akkoord”-knopje in de scanner. Wát zullen we nou krijgen:

albert-heijn-akkoord-voorwaarden-nee-nee-nee

Nee. Nee. Néé. Algemene voorwaarden moet je ter hand stellen: als stuk papier aan de klant geven. En precies omdat dat voor winkels als Albert Heijn best wel irritant gedoe is, is er een uitzondering in de wet opgenomen: zij mogen volstaan met verwijzen en op verzoek opsturen/afgeven aan de klant. En precies de Albert Heijn gaat dan toch weer moeilijk doen met een schermpje waarop je voorwaarden kunt lezen die je niet wilt lezen, en waarbij je op akkoord moet klikken op de scanner.

Hoe moet het dan wel? Een sticker op het apparaat “vraag naar de voorwaarden”. Of – je moet een Bonuskaart hebben – bij aanvraag van de Bonuskaart mensen erop wijzen dat voor deze dienst voorwaarden gelden. Echt. Jéuk krijg ik hiervan.

Arnoud<br/> (Foto: Jolie van der Klis)

Moet ik het IP-adres of emailadres van mijn gebruiker afgeven als hij auteursrechten schendt?

Geplaatst op in Ondernemingsvrijheid, 46 reacties

Een lezer vroeg me:

Op ons forum worden wel eens foto’s geplaatst zonder toestemming. Op klacht haal ik die netjes weg. Maar nu wil een fotograaf van mij de naam en (woon-)adresgegevens van een forummer. Moet ik dat geven? En adresgegevens héb ik helemaal niet!

Een forumexploitant is in beginsel niet aansprakelijk voor wat de leden doen, mits hij maar netjes op klachten reageert. Dit kan anders worden als hij of zijn moderatoren zelf actief bemoeienis hebben bij het onrechtmatig gedrag, bijvoorbeeld door op te roepen tot het publiceren van inbreukmakende foto’s.

Een fotograaf zal dus in beginsel een schadeclaim moeten indienen bij de forumgebruiker, die heeft immers de auteursrechten geschonden. Maar dat kan eigenlijk niet zonder te weten waar deze gebruiker woont. Op zich dus een logische vraag van deze fotograaf.

Veel mensen denken dat zulke gegevens niet mogen worden afgegeven zonder gerechtelijk bevel, of dat alleen Justitie dit mag opvragen. Dat is onjuist: een benadeelde private partij (zoals een fotograaf) mág persoonsgegevens van een inbreukmakende gebruiker opvragen bij een provider (of forumbeheerder), mits aan bepaalde eisen is voldaan. Werkt de provider dan niet uit zichzelf mee, dan handelt hij onrechtmatig. Dat bepaalde de Hoge Raad in het Lycos/Pessers-arrest. Hierbij geldt een vierstappentoets:

  1. de mogelijkheid dat de informatie, op zichzelf beschouwd, jegens de derde onrechtmatig en schadelijk is, is voldoende aannemelijk;
  2. de derde heeft een reëel belang bij de verkrijging van de NAW-gegevens;
  3. aannemelijk is dat er in het concrete geval geen minder ingrijpende mogelijkheid bestaat om de NAW-gegevens te achterhalen;
  4. afweging van de betrokken belangen van de klager, de serviceprovider en de gebruiker (voor zover kenbaar) brengt mee dat het belang van de derde behoort te prevaleren.

We weten uit het 123video-arrest dat deze toets streng moet worden uitgelegd. Belangrijkste is eigenlijk dat er geen andere optie is dan het deze partij te vragen, je moet alle andere wegen hebben bewandeld.

Een andere eis is dat de provider een essentiële rol moet spelen. Hier struikelde Brein in mei over in een zaak tegen de ING. Een bank speelt geen essentiële rol bij onrechtmatig faciliteren van auteursrechtinbreuk enkel omdat op de faciliterende site om donaties wordt gevraagd en een bankrekeningnummer genoemd staat.

Hier lijkt het me echter dat in beginsel aan de eisen is voldaan. Een forumbeheerder heeft een vrij essentiële rol bij een auteursrechtinbreuk op het forum, er is zelden tot nooit andere informatie over wie de gebruiker is, en een auteursrechtclaim is al snel te onderbouwen tot een voldoende aannemelijk niveau. De belangenafweging kan een rol spelen: denk aan iemand die kritisch is over de fotograaf en daarbij een foto toont als ondersteuning. Maar dat lijkt me onwaarschijnlijk.

Het probleem is hier echter veel basaler: de forumbeheerder hééft zelden tot nooit de relevante informatie. Ja, een IP-adres vanaf waar de foto werd geplaatst en een emailadres dat gekoppeld is aan het account. Maar wat heb je aan een IP-adres van meer dan een half jaar oud? De internetprovider die daarbij hoort, is niet meer bewaarplichtig, dus die heeft de koppeling niet meer met de NAW-gegevens van de gebruiker. En dat emailadres zal zelden genoeg informatie bevatten om een dagvaarding uit te kunnen brengen.

Van een forumeigenaar kun je moeilijk verlangen dat hij NAW gegevens gaat opvragen. Zeker als er al een rechtszaak dreigt, wie gaat er dan nog vrijwillig aan zijn forumeigenaar die dingen geven? En om nou te zeggen, een forumeigenaar moet maar op voorhand NAW gegevens vragen en valideren van zijn gebruikers, dat zie ik al helemaal niet zitten.

Arnoud

Is mijn provider aansprakelijk voor bugs in zijn router?

Geplaatst op in Security, 15 reacties

Een lezer vroeg me:

Is mijn Internet Service Provider aansprakelijk voor schade die ontstaat door een fout of een bug in de door hem aan zijn klanten beschikbaar gestelde router? Hierbij ga ik er van uit dat mijn eigen PC qua veiligheid op orde is.

Wie een product levert, moet zorgen dat die aan de redelijkerwijs gewekte verwachtingen voldoet. Of het nu gaat om een appel, een wasmachine of een tablet. Blijkt dat niet zo te zijn, dan heeft de consument recht op gratis herstel of vervanging van het product.

Deze ‘conformiteitseis‘ staat geheel los van eventuele garanties of toezeggingen van de fabrikant of leverancier. Een fabrikant kan garanderen dat de tablet een jaar lang perfect werkt, maar als na anderhalf jaar de batterij de geest geeft dan kun je toch écht bij de winkel gratis herstel daarvan verlangen. Ja, bij de winkel. Want volgens de wet is niet de fabrikant maar de winkel verantwoordelijk.

Probleem is altijd wel: wat is een redelijke verwachting bij dit soort dingen? Dit is namelijk niet hetzelfde als “is foutloos”. Dat een appel na een week bruin en oneetbaar wordt, is niet onredelijk. Die appel voldoet dus aan de conformiteitseis, en je kunt geen herstel of vervanging van de appel eisen. Een wasmachine die na een week defect is, is evident niet conform de verwachtingen.

Bij ICT-producten is dit een groot grijs gebied, met name als het gaat om security. We blijken met z’n allen nog steeds niet in staat om veilige en foutloze producten af te leveren. Dus enige fouten of problemen moet je helaas verwachten. Er is nog geen norm zoals we die wel kennen voor veiligheid: een router mag niet fysiek ontploffen of 240 volt op de netwerkaansluitingen zetten. Dat is per definitie buiten de conformiteitseis, ongeacht de reden voor een dergelijke fout.

Je moet dus op zoek naar de aard van de fout: hoe kon deze schade ontstaan, hoe moeilijk was het geweest dit te fixen en vooral had je redelijkerwijs mogen verwachten dát de fout er niet zou zijn? En daar is weinig zinnigs over te zeggen zonder te weten wat voor fout, wat voor router en wat voor gebruik daarvan.

Het lijkt mij dat wanneer een bedrijf een router levert met verouderde firmware – dus met bekende fouten – je al heel snel mag spreken van een conformiteitsgebrek. Dat hoort gewoon niet te gebeuren. Maar dat er fouten worden ontdekt in wat er is uitgeleverd, dat is nu eenmaal de praktijk. Meer dan een upgrade installeren, kun je niet doen denk ik. Natuurlijk moet die dan wel gratis beschikbaar gesteld worden.

Arnoud

Computers mogen geen boetes uitschrijven van gerechtshof Leeuwarden

Geplaatst op in Regulering, 43 reacties

flitspaal-beschadigd-boete-heffing-cc-by-nd-heiloo-online.jpgHet gerechtshof in Leeuwarden heeft een boete vernietigd die geheel geautomatiseerd was uitgevaardigd, meldde Tweakers vorige week. Uit het arrest blijkt dat het gaat om een boete voor het niet APK-gekeurd zijn van een auto, wat volautomatisch wordt geconstateerd en beboet waarna de eigenaar mag bewijzen dat de auto wél gekeurd was. Ook na herhaald aandringen krijgt het Hof geen naam van een specifieke opsporingsambtenaar die het nietgekeurdzijn heeft geconstateerd, waarop de boete wordt vernietigd.

Het is een terechte uitspraak, maar het fascineert me wel: waarom hechten we zo veel waarde aan de handmatige observatie van faalbare mensen en eigenlijk nauwelijks aan rekenwerk waarvan we met grote waarschijnlijkheid kunnen zeggen dat het klopt?

Is dat omdat computers niet flexibel zijn, geen redelijkheid toevoegen? Genoeg koppige ambtenaren die niet veel beter zijn dan computers qua flexibiliteit. Dat een computer fouten kan maken? Vast, maar minder dan een mens.

De enige echte reden die ik kan bedenken is dat het aanvechten van een gecomputeriseerde boete als heel moeilijk wordt ervaren. Je belandt gelijk in de bureaucratische nachtmerrie van “computer says no” en bedrijfsprocessen die vrolijk doortuffen naar beslaglegging, detentie, aanmelden bij BKR (bij niet-betalen facturen) ongeacht hoe duidelijk je verhaal is. Sorry, u heeft geen keuze gemaakt uit opties 1 t/m 4 dus uw bezwaar wordt niet in behandeling genomen. Ach, wilde u een keuze “overig” en een invulveld? Nee die had de ontwikkelaar niet meegenomen in de UI, staat voor de volgende sprint in april gepland. U wilt dan mailen? Sorry, ons bestuursorgaan is niet voor elektronische communicatie opengesteld. Sorry, ik laat me even gaan. Maar dat werk dus.

Toch weet ik het niet. Is het echt wenselijk dat we blijven zitten bij alles handmatig door Bromsnor laten afhandelen, en maar hopen dat die het goed ziet, fair is naar iedereen, nooit vermoeid het verkeerde nummer noteert en vooral altijd netjes blijft werken? Terwijl genoeg onderzoek laat zien dat mensen dat niet kúnnen?

Arnoud

Open source als schild tegen patentaanvallen?

Geplaatst op in Intellectuele rechten, 35 reacties

hardware-software-computer-gollem-huh.jpgOpen source kan een schild zijn tegen patentaanvallen, las ik in deze Amerikaanse blog. Nu het zeker in de VS steeds populairder wordt om alles en iedereen aan te klagen met een octrooi, is het een goed idee eens na te gaan denken wat je kunt doen mocht zo’n claim op jouw bureau landen. En voor bedrijven die met open source actief zijn, is er een leuke truc: die patenthouder gebruikt ongetwijfeld open source, en schendt met grote waarschijnlijkheid de licentie. Want die uitspraak is namelijk voor vrijwel ieder bedrijf waar.

Mooie quote uit de blog:

Patent lawyers may be surprised to know that while today, most companies today use open source software, most of them struggle greatly with implementing the internal controls to coordinate their use of open source software with their patent portfolio management.

Dat is een héél nette manier van zeggen “de meeste bedrijven gebruiken gewoon open source, en niemand vraagt de bedrijfsjurist of patentafdeling of dat nog speciale consequenties heeft”. Wat overigens ook mijn ervaring is bij de meeste bedrijven die ik tegenkom en “iets met open source” zeggen te doen. (ADV: bent u nu een bezorgde bedrijfsjurist? Volg dan onze juristentraining Open source) Het leukste vind ik nog als er keihard bedrijfsbeleid is “wij gebruiken geen open source zonder schriftelijke toestemming van de CEO/bedrijfsjurist” en ondertussen de kernproducten of -diensten vrolijk op Linux draaien.

In het specifieke geval waar blogger Heather Meeker het over heeft, komt dit gerommel goed uit: de octrooihouder die bij jou een claim indiende, heeft er waarschijnlijk óók een potje van gemaakt. Dus ga even zoeken en je komt vast een opensourceinstallatie tegen in een van zijn producten. Met een beetje geluk betreft dat een regel code van jou, of van iemand die je kent en die best bereid is samen te werken met een tegenclaim op basis van auteursrechtschending.

Natuurlijk, het is een gok, maar een beredeneerde: over het algemeen zijn het concurrenten die elkaar beprocederen, en concurrenten die iets met open source doen, zullen al snel bij dezelfde categorie software uitkomen. Dus een goede kans dat de producten qua basissoftware overlappen.

Ook een mogelijkheid is om via de open source licentie van de software die zij gebruiken, een tegenclaim op tafel te leggen. Veel open source licenties vermelden namelijk expliciet dat je de software wel mag gebruiken, maar dan andere gebruikers niet meer lastig mag vallen met een patent waar die open source inbreuk op maakt. Wel vereist dit dat je als patentgedaagde inbreuk pleegt via die open source. Die patentlicentie uit de open source licentie geldt immers alleen bij gebruik van die open source zelf.

Helaas is dit middel geen remedie tegen de vele patenttrollen die er rondlopen. Een patenttrol is per definitie een partij die zelf niets doet (behalve procederen en geld eisen), dus daar zul je geen producten of diensten vinden waar open source in zit. Een tegenclaim is er dus niet te brouwen. Meer dan in de octrooiwet opnemen dat je alleen een verbod mag gaan halen bij de rechter als je zélf met een product op de markt bent, kan ik niet bedenken tegen dit fenomeen.

Arnoud

Mag Facebook de WhatsApp-gebruikers toevoegen aan haar database?

Geplaatst op in Informatiemaatschappij, 21 reacties

whatsappFacebook neemt Whatsapp over voor een bedrag van 19 miljard dollar (13,8 miljard euro), meldde Nu.nl gisteren. Uiteraard vooral om zo toegang te krijgen tot de contactgegevens van de 450 miljoen actieve gebruikers van de instantberichtendienst. Maar dat roept de vraag op: mag Facebook dat wel als ze straks eigenaar zijn van WhatsApp, Inc. als bedrijf?

Bij een bedrijfsovername in ICT-land zijn de klanten meestal de belangrijkste asset: je koopt een dienstverlener omdat je meer met zijn diensten en klanten denkt te kunnen bereiken. Maar afhankelijk van het soort bedrijfsovername kan het nog lastig zijn om die klanten naar je eigen diensten over te zetten. Een slimme dienstverlener regelt dus in zijn algemene voorwaarden alvast dat klanten mee verkocht mogen worden of mogen worden overgedragen naar de koper.

WhatsApp was slim, want in de voorwaarden zie ik een vrij duidelijke regel hierover:

These Terms of Service, and any rights and licenses granted hereunder, may not be transferred or assigned by you, but may be assigned by WhatsApp without restriction.

Oftewel, WhatsApp mag volgens de voorwaarden alle gebruikers overzetten naar Facebook Inc en vanuit daar de dienst gaan leveren. Iets dergelijks is in Californië rechtsgeldig, maar bij ons in Nederland eigenlijk niet. Art. 6:159 BW bepaalt dat contractsovername kan, maar alleen nadat beide partijen daarmee instemmen en dit in een akte (een schriftelijk stuk) is vastgelegd. De instemming kun je in algemene voorwaarden opeisen, maar die akte vereist echt een aparte handeling want een akte is handtekening op schrift of heel veel moeilijk gedoe met publiekesleuteltokens en door gecertificeerde partijen uitgegeven elektronische dingen. (Dit is iets anders dan de recent besproken cessie van een vordering.)

Maar of WhatsApp/Facebook zich veel gelegen zal laten liggen aan deze Nederlandse eis, is natuurlijk de grote vraag. Men zal er waarschijnlijk vanuit gaan dat iedereen de dienst zo handig vindt dat men toch wel meegaat, en voor de vorm kan WhatsFace dan straks nog even een hernieuwde set voorwaarden voor de neus schotelen waar je dan verplicht akkoord op moet geven.

En mocht er dan toch nog twijfel ontstaan over de geldigheid van dat overzetten, dan kan WhatsApp gewoon snel de voorwaarden aanpassen:

WhatsApp reserves the right to amend or modify these Terms of Service at any time, and it is your responsibility to review these Terms of Service for any changes. If you do not agree to the revised Terms, your only recourse is to discontinue the use of the WhatsApp Service.

En dat is in het algemeen ook de voor de gebruiker frustrerende situatie: als je het er niet mee eens bent, dan zeg je de dienst maar op. Klinkt leuk, maar feit is wel dat bij internetdiensten als deze je nauwelijks een vrije keuze hebt. Als al je vrienden op WhatsApp zitten, dan kun jij wel prettig privacyvriendelijk op Telegram gaan zitten maar dan heb je niemand om mee te telegrammen. Grmbl.

Arnoud