We gaan weer eens wat algemene voorwaarden afkraken

kleinelettertjes.pngRegelmatig wijzen lezers me op maffe of evident ongeldige algemene voorwaarden. Altijd leuk, maar moeilijk om daar een berichtje van te maken. Ik zou ze eigenlijk moeten opsparen voor een structureel iets, zoals wat ik nu voor hostingbedrijven doe met drie bedrijven die vrijwillig meewerken. Recent kreeg ik de voorwaarden van een webwinkel onder ogen via een lezer, en daar stond toch wel een hele partij gekke dingen.

Vooraf een disclaimer: het bedrijf is volgens mij niet malafide, gezien deze tekst bovenaan:

Het spreekt vanzelf dat bij ons altijd voorop zal staan alle leveranties en opdrachten steeds naar behoren uit te voeren. Deze algemene voorwaarden zijn dan ook niet bedoeld om ons in de gelegenheid te stellen ons ooit aan een behoorlijke uitvoering van enige overeenkomst te onttrekken.

Dat gezegd hebbende, laten we eens kijken wat we tegenkomen.

1. Bestellingen en overeenkomsten
Op alle bestellingen en overeenkomsten die via de website van www.kamerthermostaat.com gesloten worden en waarbij www.kamerthermostaat.com partij is, zijn deze voorwaarden van toepassing. Door het tot stand komen van een overeenkomst tussen u en www.kamerthermostaat.com accepteert u deze voorwaarden.

Ik weet dat zowat iedereen dit zegt in zijn voorwaarden, maar het slaat echt nergens op. Algemene voorwaarden zijn van toepassing als dat bij het sluiten van de overeenkomst wordt gezegd, maar dat zeggen kan niet in de voorwaarden gebeuren. Hoe weet ik bij een aankoop dat die voorwaarden bedoeld zijn om meegenomen te worden?

2. Voorwaarden
Www.kamerthermostaat.com heeft het recht deze voorwaarden en de inhoud van de online web winkel te wijzigen.

Ja, inderdaad, met één beperking – dat kan natuurlijk niet zomaar binnen reeds gesloten overeenkomsten.

3. Uitzonderingen
Na schriftelijke toestemming van www.kamerthermostaat.com kan in bijzondere gevallen afgeweken worden van bepaalde voorwaarden.

Mooi.

4. Overeenkomst
De overeenkomst tussen www.kamerthermostaat.com en u komt tot stand op het moment dat u een bestelling heeft geplaatst op de website van www.kamerthermostaat.com door het correct invullen van uw persoonlijke gegevens, door op de “voltooien order” te klikken.

Het is wettelijk verplicht uit te leggen hoe de overeenkomst op afstand tot stand komt. Maar het hoort wel op de site zelf te staan en niet (alleen maar) in de voorwaarden.

5. Bewijs van overdracht / elektronische communicatie
De administratie van www.kamerthermostaat.com geldt, behoudens tegenbewijs, als bewijs van de door u aan www.kamerthermostaat.com verstrekte opdrachten en gedane betalingen en van door www.kamerthermostaat.com verrichte leveringen. www.kamerthermostaat.com erkent dat elektronische communicatie als bewijs kan dienen. Door het accepteren van de voorwaarden erkent u dit eveneens.

Die eerste zin is wat dubieus. Het is verboden om in algemene voorwaarden de bevoegdheid van de wederpartij om bewijs te leveren te beperken of de bewijslast te verleggen ten opzichte van wat de wet zegt (art. 6:236 sub k BW).

Het bedrijf zegt hier “wat wij zeggen klopt, tenzij u kunt bewijzen van niet”. Dat kun je zien als een verboden verlegging, immers in gevallen waarin het bedrijf normaal de bewijslast zou hebben, ligt die nu bij de klant. En dat mag dus niet.

6. Prijzen en Verzendkosten
Al onze Prijzen zijn inclusief BTW en exclusief verzendkosten. Verzendkosten zijn gebaseerd op de gekozen verzendmethode. Verzendkosten worden getoond in het besteloverzicht tijdens de bestelling
Reguliere Postbezorging ( per TNT Post Zeker Pakket ) Kosten ” 8,-
Vooruit betalen geen extra kosten op de standaard bezorgkosten
Onder Rembours ” 7,- extra boven op de standaard bezorgkosten
<snip rest van lijst met kosten en regeling voor het buitenland>

Inderdaad, prijzen moeten inclusief BTW en de verzendkosten mogen apart vermeld. Wel moet voor het plaatsen van de bestelling duidelijk zijn wat de totaalprijs gaat worden. Het is dus niet genoeg om in de algemene voorwaarden te melden dat er bezorgkosten zijn, ook niet als het exacte bedrag daar bij staat.

7. Risico en transport
Het risico tijdens het transport, indien door ons wordt bezorgd, van de door u bestelde producten is voor rekening van www.kamerthermostaat.com en gaan over op het moment van aflevering aan u . Www.kamerthermostaat.com is niet verantwoordelijk voor verkeerde leveringen en/of het niet nakomen van afgesproken tijdstippen van leveringen. De vervoerder is hier verantwoordelijk voor. …

Nee, dat klopt niet. Het gaat om het moment van bezorging, niet aflevering. En ja dat is juridische scherpslijperij maar het maakt wél uit want iets kan “afgeleverd” zijn ter plaatse van de verkoper en daarna pas worden bezorgd (zie de recente discussie hierover).

Ook is de winkel wel degelijk verantwoordelijk voor verkeerde leveringen en/of het niet nakomen van afgesproken tijdstippen van leveringen. Met de vervoerder heeft de klant niets te maken. Het contract is met de winkel, en de zaak is pas voor risico van de koper van de bezorging af (art. 7:11 BW).

… Artikelen dienen bij ontvangst gecontroleerd te worden op uitwendige beschadigingen. Het gaat hier met name om de verpakkingen. I.o.m. de chauffeur wordt bepaald of het beschadigde artikel retour gaat. Na het aftekenen van de ontvangstbon kunnen wij hiervoor niet meer aansprakelijk worden gesteld. Daarna kunt u tot 2 dagen na levering een beroep op ons doen als blijkt dat na het uitpakken van de goederen er alsnog schade blijkt te zijn die niet bij de eerste controle is opgemerkt.

Dit is in strijd met de wet – een consument heeft twee maanden en niet 2 dagen om te klagen over nonconforme producten. En die twee maanden gaan trouwens lopen na ontdekking, niet na aflevering (art. 7:23 BW).

8. Leveringstermijn
Een overeengekomen leveringstijd gaat pas in nadat alle noodzakelijke gegevens in ons bezit zijn en de betaling,Vanaf het tijdstip dat u uw order definitief heeft geplaatst is de leveringstermijn veelal binnen 5 werkdagen. Indien de door u bestelde materialen niet voorradig zijn, dan zullen wij, na navraag bij onze leverancier, u informeren omtrent de te verwachten leveringstermijn.. www.kamerthermostaat.com zal de levertijden vermeld op de internetpagina en overeengekomen, hetzij schriftelijk danwel mondeling, met de klant zo stipt mogelijk proberen na te komen. …

Dit is legaal. Een winkel hoeft geen harde levertijd op te geven, en kan aangeven dat levertijden indicatief zijn.

… Overschrijding van de opgegeven leveringstijd geeft de afnemer c.q. de opdrachtgever niet het recht de overeenkomst te annuleren, tenzij hij ons schriftelijk alsnog een redelijke termijn voor de levering heeft gesteld en wij ook binnen deze termijn niet aan onze verplichtingen hebben voldaan. Evenmin kan de afnemer c.q. opdrachtgever bij overschrijding van de opgegeven leveringstijd de ontvangst of de betaling der goederen weigeren en of vergoeding van enige directe of indirecte schade, door hem of door derden geleden, eisen.

Dat is dan weer twijfelachtig. Allereerst heeft een consument het wettelijk recht om de koop te annuleren als niet binnen dertig dagen is geleverd (art. 7:46f BW), behalve als de vertraging niet de schuld is van de winkel. Als de winkel dus op dag 29 het product aan Post.nl geeft en die gaan een week staken, dan is er geen recht van annuleren.

Het is niet nodig bij dit wettelijk recht om een brief te sturen, de wet spreekt expliciet van “zonder ingebrekestelling”.

Het verbod om betaling te weigeren of schadevergoeding te eisen is ook tegen de wet. Met het eerste wordt het recht op opschorten beperkt, dat is in strijd met de zwarte lijst (art. 6:236 sub c BW). Met de tweede wordt de mogelijkheid om schadevergoeding te vorderen beperkt. Dat is een grijzelijstbeding (art. 6:237 sub f BW). Het mag dus wel maar alleen als de winkel een héél goede reden heeft, en die kan ik me absoluut niet voorstellen. (Ok, ik kan me ook niet voorstellen welke schade je hebt van te late bezorging, maar dat doet wettelijk niet ter zake.)

9. Gegevensbeheer en privacy
Www.kamerthermostaat.com houdt zich aan de Wet Persoonregistraties. De door u aan www.kamerthermostaat.com verstrekte persoonlijke gegevens zullen alleen ten behoeve van medewerkers van www.kamerthermostaat.com intern gebruikt worden, voor het verzenden van producten en ter verificatie van de te ontvangen betaling van u aan www.kamerthermostaat.com.

Dit hoort eigenlijk in een aparte privacyverklaring, en de wet heet natuurlijk al een tijdje de Wet bescherming persoonsgegevens. Maar inhoudelijk is het zoals het hoort.

10. Garantieaanspraak
Www.kamerthermostaat.com garandeert daarbij dat elk door haar geleverd artikel voldoet aan normale eisen van deugdelijkheid en bruikbaarheid en aan bestaande overheidsvoorschriften. De garantie voor de producten van www.kamerthermostaat.com die zijn voorzien van fabrieksmatig aangebrachte serienummers, op alle producten geldt de garantie / service van de desbetreffende fabrikant. …

Dit is precies wat de wet voorschrijft. De winkel erkent hier dat zij moet zorgen voor een deugdelijk en bruikbaar (“conform”) product, en dat daarnaast ook nog fabrieksgarantie verleend kan zijn.

… Deze strekt tot kostenloze reparatie, indien binnen 12 maanden na datum van aankoop door www.kamerthermostaat.com een fabricage- of materiaalfout wordt geconstateerd. Indien zich binnen 24 uur na ontvangst een ernstig probleem voordoet, kan het artikel, na overleg met, en slechts door het verkooppunt, worden geruild en geretourneerd.

Oh nee, toch niet. 🙁 Als ik deze zin erbij lees, dan lijkt het erop dat men zegt dat die garantie uit de eerste zin in feite neerkomt op “wij garanderen dat de fabrikant garandeert wat ie garandeert”. En dat zou betekenen dat de winkel zelf niet verantwoordelijk is voor conformiteitsproblemen, maar dat is ‘ie toch écht wel. En die termijn van 24 uur is natuurlijk verboden, zolang het probleem een conformiteitsprobleem is dan mag je het melden binnen twee maanden na ontdekking.

E.e.a geschiedt slechts wanneer het defecte product in originele verpakking en compleet wordt geretourneerd. Indien na beoordeling door www.kamerthermostaat.com blijkt dat het defect is veroorzaakt door ondeskundig gebruik, verkeerd aansluiten, ondeskundig en/of verkeerde montage, verkeerde netspanning, blikseminslag en/of moedwillige beschadiging worden er retourneringskosten 40,00 euro in rekening gebracht.

De eis van originele verpakking en compleet retourneren mag niet worden gesteld bij een conformiteitsprobleem. Dat zou immers betekenen dat je drie jaar lang je verpakking moet bewaren, wat onredelijk is. Ook de originele bon mag men niet eisen. Je moet als koper bewijzen dat je het bij die winkel hebt gekocht, en de bon is een handige manier, maar als je een andere manier hebt om het bewijs rond te krijgen dan mag dat ook.

De genoemde fouten en ondeskundigheden zijn inderdaad zaken waarbij geen sprake is van een nonconformiteit, zodat de winkel de kosten van herstel of vervanging dan niet voor haar rekening hoeft te nemen. Retourneringskosten van 40 euro lijken me echter wat sterk.

Met betrekking tot producten van derden is www.kamerthermostaat.com tot geen verdere garantie gehouden dan die welke zij van haar leverancier heeft verkregen of welke de leverancier rechtstreeks aan de eindgebruiker verleent.

Nee. Dit is gewoon in strijd met de wet. Verwijzen naar de leverancier mag niet, net zo min als minder garantie bieden dan de wet vereist. Vijf grote elektronicaboeren kregen elk 90.000 euro boete voor deze zin.

11. Retourzendingen
Retourzendingen kunnen zonder voorafgaand schriftelijke bevestiging niet worden geaccepteerd….

Dat zie ik vaker maar ’t is twijfelachtig. Het recht van retour op grond van de Wet koop op afstand mag worden uitgeoefend ongeacht wat de winkel daarvan vindt. Hooguit kan de winkel een procedure voorschrijven, en die zul je dan moeten volgen (stuur het naar dit antwoordnummer of juist naar deze postbus). Een bevestiging eisen kan betekenen dat je die niet altijd krijgt, en dát mag natuurlijk niet.

1. Voor wat betreft retourzendingen maakt www.kamerthermostaat.com onderscheid tussen voorraadartikelen en artikelen die speciaal voor u zijn besteld.
· Speciaal bestelde artikelen worden door www.kamerthermostaat.com niet retour genomen.
· Voorraadartikelen kunnen in principe retour, doch hieraan zijn kosten verbonden die volledig voor rekening van de klant komen.
· Retourmeldingen van voorraadartikelen dienen binnen 7 dagen aan www.kamerthermostaat.com gemeld te worden. Daarna zijn retourzendingen/meldingen niet meer mogelijk!
· www.kamerthermostaat.com brengt voor iedere retourzending ” 20,- administratiekosten in rekening, vermeerderd met 15 % van de factuurwaarde van de retour te zenden artikelen.

Dit is zo onjuist dat het niet leuk meer is. Speciale bestellingen mogen gewoon retour. Alleen maatwerk, dus zaken die gemáákt zijn voor deze klant, mag men weigeren terug te nemen.

De “kosten” verbonden aan retourzending mogen hooguit die van de postzegel zijn. Het is verboden administratiekosten te vragen.

De term van 7 dagen moet zeven werkdagen zijn. Maar het klopt wel dat je alleen de mélding binnen die periode moet doen. Het product zelf mag ook later op de post (binnen een redelijke termijn).

2. Eventuele schade welke ontstaat tijdens het retour zenden is voor rekening en verantwoording van de klant.

Dat klopt. Ik adviseer dus altijd aangetekend te retourneren.

3. Voorts behoeft www.kamerthermostaat.com uitsluitend retourzendingen van product en/of producten te accepteren indien:
· het product en/of de producten geheel compleet, in de originele verpakking en in originele staat zijn,
· het product en/of de producten ongebruikt zijn,
· het product en/of de producten niet ingebouwd is/zijn geweest dan wel op enigerlei wijze gemonteerd is en/of zijn geweest,
· bijbehorende montagematerialen, voorzover van toepassing, volledig aanwezig zijn, en zich bevinden in de originele verpakking, hetgeen ook geldt voor de originele handleidingen en meegeleverde accessoires.

Nee, mwa, nee en nee.

Het recht van retour mag niet worden uitgesloten als het product niet in originele staat terugkomt. Hooguit kan men schadevergoeding vorderen als er beschadigingen of ontbrekende zaken zijn. Formeel is namelijk sprake van een recht van ontbinding, waarbij alle prestaties ongedaan gemaakt moeten worden. Als dat niet kan (omdat bv. de verpakking ontbreekt) dan moet daarvoor in de plaats een financiële compensatie worden betaald.

Waarom de mwa? Omdat je inderdaad het product niet mag gebruiken, maar je wel het recht hebt het uit te proberen. Je mag dus je thermostaat uit de verpakking halen en kijken hoe ie staat aan de muur, of luisteren of ie geen gekke zoemtonen produceert. Aansluiten lijkt me op het randje, maar ik zou niet anders weten hoe je test of het product aan je wensen voldoet.

12. Annulering
Wij behouden ons het recht voor overeenkomsten geheel of gedeeltelijk te annuleren bij zodanige wijziging van omstandigheden dat nakoming in redelijkheid niet meer van ons kan worden verlangd. In dergelijke gevallen dienen wij de annulering schriftelijk aan de afnemer c.q. opdrachtgever mede te delen. Deze is in dergelijke gevallen niet gerechtigd een schadevergoeding te vorderen.

Dit is zeer dubieus. Hoewel overmacht een geldige reden is om een overeenkomst te beëindigen, neigt dit toch naar het grijzelijstbeding dat alle clausules als verdacht aanmerkt waarmee de winkel de overeenkomst eenzijdig kan annuleren. Maar de uitzondering bij dat beding is “anders dan op in de overeenkomst vermelde gronden welke van dien aard zijn dat deze gebondenheid niet meer van hem kan worden gevergd” en dat is in feite waar die eerste zin op neerkomt.

Zolang het om een objectief vast te stellen wijziging van omstandigheden is (bv. de leverancier is failliet, of Post.nl vertienvoudigt de tarieven), lijkt me dit wel acceptabel.

13. Nederlands recht en geschil
Op alle overeenkomsten gesloten met www.kamerthermostaat.com is Nederlands recht van toepassing.

Inderdaad – bij Nederlandse klanten dan. Een Belgische consument zal zich al heel snel op Belgisch recht kunnen beroepen. Maar heel veel kwaad kan deze zin ook niet, want de rechter negeert die gewoon als het internationaal recht iets anders zegt.

Arnoud

BREIN pakt Pirate Bay-proxy’s met ex-parteverbod

Stichting Brein is een grote schoonmaakactie begonnen onder de proxy’s in Nederland die het mogelijk maken voor internetters om The Pirate Bay alsnog te kunnen gebruiken, meldde Webwereld gisteren. Ze stuurt sommatiebrieven waarin wordt geëist dat die uit de lucht gehaald worden, omdat deze het vonnis tegen Ziggo en XS4All zouden omzeilen. Proxysite DeHomies werd zelfs via een ex parte beschikking (zonder wederhoor) door de rechter verplicht dit te doen.

Is het verboden om proxies te runnen, zo vroegen vele vele mensen me in de mail? Nee, natuurlijk niet. Een proxy is een doorgeefluik, een door de wet beschermde dienstverlener die niet aansprakelijk is voor wat ze doorgeven.

Alleen: omdat het hier niet om algemene proxies gaat, gaat het argument “wij zijn slechts een doorgeefluik” niet op. De proxies waar het hier om gaat, leggen alleen verbindingen met TPB en wie zo’n specifieke proxy bouwt, moet weten dat er verbinding met TPB gelegd gaat worden. En omdat TPB volgens de rechter onrechtmatig is in Nederland, kun je zeggen dat ook het leveren van toegang tot TPB onrechtmatig is. Zeker nu dat vonnis er ligt dat Ziggo en XS4All verplicht zo’n filter te introduceren. Als zij dat moeten als generiek doorgeefluik, dan een specifiek TPB-aangeefluik toch zeker ook?

Het argument van het vonnis frustreren vind ik onzin; die proxyjongens zijn geen partij bij dat vonnis en niemand is verplicht andermans vonnis na te leven. Misschien hoopt Brein dat die jongens te veel Amerikaanse series hebben gekeken en geloven in dingen als “minachting van het hof”, waar ze bij ons eigenlijk nooit aan doen, en al helemaal niet bij niet-partijen.

Tegelijkertijd snap ik niet hoe je kunt zeggen “ik lever toegang tot een onrechtmatig verklaarde site en dat is gewoon legaal”. Kan iemand me het argument aanreiken dat deze figuren gebruiken?

Als protestmiddel tegen het blokkeervonnis snap ik het, en er hangt hoger beroep dus je kunt je afvragen of die blokkade überhaupt wel in de lucht had gemoeten. Maar dat zijn geen argumenten waarom een TPB-proxy legaal zijn; dat zijn redenen om burgerlijk ongehoorzaam te gaan zijn. Wat prima is, daar niet van. Maar wie dat doet, moet niet gek opkijken als er dan juridische stappen volgen.

Verder ben ik heel benieuwd wanneer de Piratenpartij die brief gaat krijgen. Als politieke partij met proxy hebben zij een sterker argument: de rechter zal niet snel een politieke meningsuiting willen verbieden. Of het partijprogramma daarvoor als standpunt genoeg is, is een goeie vraag. Wel helpt het als ze dan ook daadwerkelijk ergens een politiek relevante mening neer zouden zetten die deze proxy rechtvaardigt. Sorry jongens maar een 404 op je standpuntenpagina?

Arnoud

Ontslag vanwege Facebookposting

post-facebook-wall.pngJe werkgever uitschelden op Facebook (“hoerebedrijf” en “kkstreken” van de teamleder) is reden voor ontslag. Ook als je dat doet op Facebook. En dat krijg je niet teruggedraaid door snel de berichten te verwijderen. De rechtbank Arnhem is streng – en terecht, wat mij betreft.

De werknemer was magazijnmedewerker bij de Blokker, en had het kennelijk niet zo naar z’n zin want hij had zich op het internet (Facebook) negatief uitgelaten over zijn werkgever. Die ontdekte dit en gaf hem een formele waarschuwing. Twee weken later deed hij het weer, en dat was voor de Blokker reden om hem per direct te schorsen, en vervolgens deze procedure op te starten om de arbeidsovereenkomst te beëindigen.

De kantonrechter is snel klaar met deze zaak. Dat de Blokker juist gehandeld heeft, staat vast. De berichten waren grove beledigingen, met vrijheid van meningsuiting had dat niets te maken. Zeker niet omdat er geen enkele aanleiding was om zo los te gaan met kankerdit en hoerendat.

Als hij die teksten op briefjes in het fietsenhok had gehangen, had niemand er een punt van gemaakt. Maar omdat hij de teksten op zijn Facebook heeft geprikt, is dit een uniek internetvonnis waar ik binnenkort over mag gaan vertellen op een arbeidsrechtcongres. En nou ja, helemaal onterecht is dat ook weer niet, want is Facebook het fietsenhok van het bedrijf of je eigen achtertuin? Je mag toch zeker wel thuis privé schelden op je baas?

Het privékarakter van Facebook is immers betrekkelijk, zoals de rechtbank het formuleert. In dit geval zaten er collega’s in de Facebook, en eentje daarvan had het bericht doorgespeeld. Net zoals dat kan gebeuren als je dit roept in het fietsenhok.

Mijn tenen krullen zich een tikje bij

[werknemer] miskent bovendien dat met het plaatsen van het bericht op Facebook er het risico van re-tweten is, welk risico met zich meebrengt dat ook anderen dan de “vrienden” van [werknemer] kennis kunnen nemen van het bericht in kwestie.

want je retwet (sic) niet op Facebook. Ok, die koppeling is vast te maken maar de rechtbank wilde hier volgens mij net iets te internethip zijn. Hoe dan ook: inderdaad, als je iets op FB zet dan kunnen mensen dat doorplaatsen op hun eigen wall, tweeten op Twitter of prikken op Pinterest. En als je bericht dan ter ore komt van de werkgever dan heb je een probleem als je hem een kkhomo noemt.

Misschien dat dat anders wordt wanneer je zelf het bericht zo veel mogelijk afschermt en een ander door de privacysettings heen ramt. Had hij dit via MSN of Ping aan zijn vriendin gestuurd, en had die (of een meelezende schoonmoeder) het naar de baas doorgestuurd dan kan ik me de uitkomst een stuk moeilijker voorstellen.

Omdat de man al gewaarschuwd was, heeft de rechter geen medelijden: hij ging door en daarmee is de dringende reden voor ontslag gegeven.

Arnoud

Prijsopvraagbotjes zijn geen inbreuk op databankrechten of geschriftenbescherming

wegolo.jpgRyanair kan niet verbieden dat handige jongens met botjes geautomatiseerd prijsopgaven komen opvragen. Dat bepaalde het Hof Amsterdam vorige week. Ryanair ligt al langer in de clinch met handige jongens met botjes. Het bedrijf Wegolo had een botje lopen dat bij een prijsverzoek op haar site gauw op de achtergrond bij Ryanair opvroeg wat dat zou kosten. Ryanair maakte daar bezwaar tegen, omdat zij wilde dat mensen bij haar eigen site boeken (zodat ze zelf kunnen upsellen met hotels en autoverhuur natuurlijk). Ryanair beriep zich op databankenrecht en geschriftenbescherming, maar het Hof wijst dat af.

In eerste instantie had de rechtbank beslist dat Wegolo de geschriftenbescherming van Ryanair schond door het herhaaldelijk opvragen van gegevens uit het “geschrift” (lees: de databank) van Ryanair met haar prijsinformatie. Dat is opmerkelijk, omdat met de Databankenwet de geschriftenbescherming eigenlijk gewoon dood had gemoeten. Maar de rechtbank vond een leuke kronkel: een databank die niet beschermd is onder de Databankenwet, mag beschermd blijven onder de geschriftenbescherming.

Het Hof beslist anders, en terecht, zeker nu het Europese Hof onlangs nog eens heeft bepaald dat auteursrecht alléén mag gelden wanneer een werk een “eigen intellectuele schepping van de maker” is.

Ryanair kan geen databankenrecht claimen op haar vertrektijden- en prijzenlijsten. Natuurlijk niet, zou je zeggen, maar ik herhaal het toch maar even om blaffende databankrechtadvocaten tegen de schenen te schoppen. Een databankrecht geldt alleen als er een substantiële investering is gedaan in de opbouw of het opschonen van de databank zelf. Investeringen gedaan voor het maken van de gegevens tellen niet mee. Ryanairs gegevens zijn vluchttijden en prijzen, en alle kosten die daarmee gemoeid gaan, vallen buiten het databankenrecht.

Ook het feit dat Ryanair een verkoopdienst aanbiedt bij haar databank, telt mee. De website is in feite een webwinkel voor vliegreizen, en de kosten van die website zijn dan kosten voor het runnen van de webwinkel. Dat zijn óók geen databankrechtelijk relevante kosten.

De informatie van Ryanair zijn “gewoon” geschriften, beter gezegd verzamelingen van gegevens. Op grond van artikel 24a Auteurswet mag de rechtmatige gebruiker deze verveelvoudigen als dat noodzakelijk is om toegang te verkrijgen tot en normaal gebruik te maken van de verzameling. Dit kan niet in een licentie worden verboden of ingeperkt. Een bezoeker van de Ryanairsite mag dus opvragen wat een vliegreis kost.

Oók Wegolo mag dit doen, omdat de manier die zij toepast precies is “zoals de klant dat zelf ook zou doen”. Wegolo kopieert geen gegevensverzameling, maar doet een onderwaterquery op Ryanair’s site en schraapt de resultaten naar haar eigen layout. Daar is niets mis mee. Wellicht dat dat anders zou zijn, zo overweegt het Hof, als Wegolo’s scrapen zou leiden tot overlast. Grootschalig e-mailadressen scrapen voor spamverzending is een voorbeeld van zulke overlast, net als het overbelasten van de servers van Ryanair.

Verder doet Wegolo ook niets anders dat onrechtmatig is. Ze mag de prijzen van Ryanairs vluchten tonen en mensen overhalen een vlucht daar te boeken (daar heeft Ryanair zelfs profijt van) en het is niet illegaal om daarbij dan zelf de upsells van huurauto’s en dergelijke te doen. Dat Ryanair dan provisie daarop misloopt, is gewoon vrije concurrentie.

Het Hof gaat niet zo ver om de geschriftenbescherming als geheel illegaal te verklaren, wat ik wel een gemiste kans vind maar het was in dit geval niet nodig. Had Wegolo nou de hele prijslijst van Ryanair gekopieerd, dan was dit nog een leuke geweest. Maar voorlopig blijft dit punt dus nog even in juridisch limbo hangen. Wel zijn er leuke juridische opinies te over.

Arnoud

Consumentenbond dreigt Apple met rechtszaak

Hehe, eindelijk iemand die er werk van maakt. De Consumentenbond vindt de informatie over garantie op de website van Apple misleidend en roept het bedrijf op om consumenten beter te informeren over wettelijke garantieregels in relatie tot de garantie die Apple zelf biedt. De Amerikaanse elektronicaboer vermeldt bij haar producten dat je één jaar garantie krijgt, en wie meer wil moet AppleCare aanschaffen. Oh, en als de vochtsensor uitslaat (terecht of niet) krijg je niets. Dat is in strijd met de Nederlandse wet, die bepaalt dat je gedurende de hele levensduur van het product recht hebt op een product conform de verwachtingen.

Maar kan de Consumentenbond wel bij de rechter optreden, zou je denken? De bond is immers geen consument en kan dus niet zelf klagen over onjuiste aan haar beloofde garanties. Maar dat hoeft ook niet. De wet kent een speciale voorziening voor stichtingen en verenigingen die opkomen voor een bepaald belang. Zij mogen (art. 3:305a BW) optreden voor iedereen die met dat belang gediend wordt. En omdat de Consumentenbond de belangen van de consumenten in het algemeen en van de leden van de bond in het bijzonder behartigt, mag zij dus rechtszaken beginnen wanneer de belangen van de consument op het spel staan.

Wel zijn haar vorderingsmogelijkheden beperkt. Zo moeten ze eerst met het bedrijf overleggen, en pas als dat niets oplevert kan men naar de rechter. Daar kan men dan een algemeen verbod afdwingen op het hanteren van bepaalde algemene voorwaarden (wat apart geregeld is in de wet, art 6:240 BW), op het voeren van bepaalde handelspraktijken of wat er nog meer voor leuks bedacht kan worden dat het belang van de achterban dient. Maar uitgesloten is het vorderen van schadevergoeding (daar is de aparte constructie van de massaclaim, art. 7:907 BW, voor).

De HCC ging een paar jaar geleden naar de rechter over de leveringsvoorwaarden van Dell. De uitkomst was een gemengd succes voor HCC, mede omdat Dell al het een en ander had aangepast na het verplichte overleg en bovendien de rechter als bovengemiddeld onderlegd jurist minder moeite had met vage voorwaarden dan de gemiddelde consument. Maar dit is zo’n algemeen punt dat ik niet zie hoe Apple hier zou kunnen winnen.

Het is misleidend (art. 6:193c BW) om de consument onjuist voor te lichten over “het recht van herstel of vervanging van de afgeleverde zaak of het recht om de prijs te verminderen”, zoals de wettelijke garantie formeel heet. Daarmee is sprake van een onrechtmatige daad jegens consumenten, en op die grond mag de Consumentenbond in actie komen.

Wie heeft er ervaring met herstel of omruilen bij Apple buiten de garantie of AppleCare om?

Arnoud

Ziggo wil wifi uitrollen via modems van klanten, mag dat?

ziggo-modem-wifi.jpgZiggo wil niet langer telecomprovider worden met een eigen mobiele netwerk, maar wifi-routers van klanten openstellen en aanvullend gebruikmaken van Vodafones netwerk, las ik bij Tweakers. De prospectus van het bedrijf vermeldt hier namelijk over:

Wij werken aan een dienst om bellen, breedband internet en videoservices aan te bieden, die gebruikmaakt van onze eigen infrastructuur in en rond huizen, kantoren en publieke hotspots, aangevuld met toegang tot het netwerk van een andere provider op andere locaties in Nederland.

Maar hela. Een beetje langsfietsende Ziggo-hipsters via mijn internet online laten gaan, mag dat wel?

Die vraag is juridisch lastiger dan je denkt. Het concept is zo nieuw dat er helemaal niets aan relevante wetgeving over is, eigenlijk. Zo ongeveer het enige dat in de buurt komt, is dat je als Ziggo-klant mag opzeggen op het moment dat men dit wil invoeren. Het is immers een nadelige contractswijziging, want het kost je ineens geld (stroom) en volgens de Telecommunicatiewet mag je in dat geval je contract annuleren.

Zolang de twee netwerken goed gescheiden zijn, en je eigen performance niet keldert wanneer men buiten een downloadfeestje houdt, zou er technisch niet echt een probleem moeten zijn. Ook juridisch niet: Ziggo doet namelijk niets met jouw netwerk maar alleen met háár modem, dat je immers in bruikleen kreeg:

Het Internetmodem wordt door Ziggo aan de Klant in bruikleen gegeven en blijft eigendom van Ziggo. De bruikleen eindigt van rechtswege bij het einde van het Abonnement Ziggo Internet.

Natuurlijk word jij niet aansprakelijk voor hetgeen die langsfietsende Ziggohipsters allemaal doen via dat modem. En ik mag hopen dat Ziggo zo slim is om een apart IP-adres uit te delen, zodat ook het KLPD dat doorheeft wanneer die fietsers rare dingen uithalen en men deze strafrechtelijk wil aanspreken.

Dus ja, dat mag. Het geeft me wel een onbehaaglijk gevoel, maar aan de andere kant vind ik het zelf best wel handig als ik overal wifi zou hebben in plaats van te hobbelen op 3G.

Hoewel ik me wel afvraag of het echt gaat werken in een woonwijk: die hipsters mogen niet in de voortuin gaan staan omdat ze dan een streepje extra krijgen op hun iPad 3. En op de stoep staan is ook zo wat. Bovendien: meestal loop je op straat omdat je ergens heen moet, en dan ga je niet stilstaan bij een huis tot je download klaar is. Maar handover tussen wifinetwerken is technisch niet mogelijk. Dus wat is dan precies de use case die Ziggo voor ogen heeft?

Arnoud

Kun je als koper van een Tomtec tablet ze dwingen de Linuxbroncode vrij te geven?

Een lezer wees me op een draadje bij Gathering of Tweakers over de broncodes van de Linuxkernel in een Tomtec tablet:

als aanvulling ik ben afgelopen vrijdag in een mailwisseling met TOM-TEC er achter gekomen dat zij niet eens (willen) snappen wat gpl betekend als kernel licentie en dat zij eigenlijk hun source moeten openbaren. Hun antwoord :dat geld niet voor onze producten en nu doen we geen verdere mededelingen…. dus misschien moet iedereen in het bezit van een tomtec of xiron tablet eens gaan mailen met de vraag of ze de source van kernel mogen hebben.

De TomTec tablet draait Android, oftewel Linux. Linux valt onder de GPL, en in die opensourcelicentie staat de eis dat ontvangers van de software de broncode erbij moeten krijgen. Wie de broncode niet meteen kan of wil leveren, mag ook een schriftelijk aanbod tot nazending bijsluiten, maar je moet de broncode kunnen krijgen.

Tomtec lijkt dit niet te doen, en of het nu uit onwetendheid, koppigheid of een taalprobleem is: het is een schending van de licentie. De Linux-kernelcopyrighthouders kunnen dus Tomtec aanspreken op schending van de GPL, en op grond van hun auteursrecht al deze apparaten van de markt laten halen. Want volgens artikel 28 Auteurswet mag de rechthebbende roerende zaken (zoals tablets) die het auteursrecht schenden (Linux aan boord hebben zonder de GPL na te leven) als zijn eigendom opeisen dan wel onttrekking aan het verkeer, vernietiging of onbruikbaarmaking daarvan vorderen. Dat is nogal een paardenmiddel, en ik zie de Linuxkerneljongens ook niet snel zo’n actie starten.

Interessanter is de vraag: kun je als ontvanger iets juridisch doen om de broncode te krijgen?

De GPL is een licentie, en daarmee een contract (ja echt) tussen de auteursrechthebbenden en de verspreider, de Linuxkerneljongens en Tomtec dus in dit geval. (Of de Bart Smit? Die is immers de directe leverancier van de koper van het apparaat.) De ontvanger van de code is geen partij bij dit contract. Wanneer hij de code heeft ontvangen, geldt voor hem dit artikel:

6. Each time you redistribute the Program (or any work based on the Program), the recipient automatically receives a license from the original licensor to copy, distribute or modify the Program subject to these terms and conditions.

De ontvanger sluit dus op dat moment een eigen contract met de rechthebbende, en kan op die grond de software gebruiken, aanpassen en/of verspreiden. Maar dat contract staat los van het contract dat zijn toeleverancier heeft met de auteursrechthebbende.

We hebben in Nederland een regel over “derde-begunstigden”: mensen die geen partij zijn bij een contract maar er wel profijt van trekken. Artikel 6:253 BW zegt daarover:

Een overeenkomst schept voor een derde het recht een prestatie van een der partijen te vorderen of op andere wijze jegens een van hen een beroep op de overeenkomst te doen, indien de overeenkomst een beding van die strekking inhoudt en de derde dit beding aanvaardt.

Professor Hijma noemt het voorbeeld van de koper die TNT Post kan aanspreken op levering, hoewel TNT Post formeel alleen een contract met de verkoper heeft. De koper is een derde, maar omdat de contractuele afspraak tot levering hem raakt, kan hij er een beroep op doen. Wel moet de koper dan formeel eerst tegen de post zeggen dat hij zich wil beroepen op dit beding.

De ontvanger van de Tomtec tablet is de derde in de zin van dit wetsartikel. En er stáát in de GPL een verplichting voor een der partijen om een prestatie te leveren naar de derde toe, namelijk het (na)leveren van de broncode. Dus als de ontvanger nu tegen zijn leverancier zegt “ik accepteer bij deze de GPL zoals van toepassing op de Linuxkernel in uw apparaat en ik sommeer bij deze meteen uw nakoming van artikel 3 GPL” dan wordt de ontvanger daarmee partij bij de overeenkomst (de GPL)

De ontvanger kan vervolgens naar de rechter om die nakoming af te dwingen, graag op straffe van een dwangsom zodat het ook echt gebeurt. Maar de ontvanger kan géén auteursrechtelijke bevoegdheden uitoefenen, hij heeft uitsluitend en alleen contractuele rechten richting de leverancier.

Arnoud

Wie zijn Transformer Prime unlockt, verliest zijn garantie?

phone-rooten.jpgIntrigerend: Asus brengt een ontgrendeltool uit voor de Transformer Prime, zodat je de bootloader kunt passeren en custom roms kunt installeren. Maar: “De fabrikant waarschuwt er wel voor dat met het ontgrendelen van de beveiligde bootloader de garantie verloren gaat.”, meldt Tweakers. Kunnen ze dat maken?

Van een product zoals een tablet mag je verwachten dat het normaal werkt, conform de Europese en Nederlandse conformiteitsregels. Deze gelden altijd, ongeacht of de fabrikant nu garantie geeft of niet. Regels over garantie zijn dus leuk, maar zelden echt relevant. Soms zijn ze zelfs tegen de wet: een winkel die na een jaar weigert fabricagefouten te herstellen “omdat de garantie is verlopen”, handelt in strijd met het Burgerlijk Wetboek.

Het ‘rooten’ van een telefoon is natuurlijk al een tijdje mogelijk, maar dat waren altijd tools of trucs van derden die niet door de winkel of fabrikant zelf goedgekeurd waren. En wie zelf gaat zitten hacken aan zijn telefoon (of tablet), kan achteraf moeilijk nog aanspraak maken op een product conform de verwachtingen. Abnormaal gebruik (zoals dat juridisch heet) kan niet leiden tot conformiteitsclaims. Schade die daar het gevolg van is, is dus voor je eigen rekening.

Alleen: hier is het de fabrikant zelf die de optie geeft om een beveiliging te verwijderen. Dat maakt de situatie wezenlijk anders, want wanneer een fabrikant je een middel geeft om iets te doen, kan dat iets onmogelijk nog “abnormaal” zijn. Natuurlijk mag de fabrikant daarbij waarschuwen dat er dingen stuk kunnen gaan (zo wordt al je data gewist bij installatie, en kun je het unlocken niet ongedaan maken), en kan de functionaliteit veranderen, maar de conformiteitsregels blijven net zo hard gelden.

Asus kan dan wel zeggen:

[Y]ou acknowledge and assume complete risk to the quality and performance of this App, … the Revised Product will no longer be covered under the warranty of the Original Product

maar dat kan hooguit betekenen dat een vrijwillig gegeven fabrieksgarantie komt te vervallen. Dat mag, want een fabriek hoeft geen garantie te geven op zijn producten. En belangrijker: het is de winkel die aansprakelijk is voor conformiteitsclaims, dus je kunt ook met een geroote Transformer Prime terug naar de winkel als er een fabricagefout opduikt. De winkel moet dat gewoon gratis herstellen of je een nieuw product geven.

En ja, dat geldt ook als de fabricagefout zich niet voordoet met de originele ROM maar wél met de geroote ROM. Het zou pas anders worden als de fout zich alleen voordoet met door de gebruiker zelf toegevoegde code, bijvoorbeeld code die de hardware zó hard misbruikt dat er dingen overbelast raken (al weet ik niet of dat kan). Want of je nou via een door de fabrikant gegeven optie gaat prutsen en dan iets stuk maakt, of dat je zelf een gaatje maakt en daarin prutst, het blijft jouw gepruts waar de schade door komt.

Ik zit nu te zoeken wat voor problemen het op kan leveren dat je tablet geroot is. Ok, al je data wordt gewist maar dat lijkt me niet onoverkomelijk. Je krijgt geen updates meer, dat is wat dubieus maar een product hoeft niet verplicht van updates te worden voorzien. Maar wat nog meer? Doet de Android Market het niet meer? Slaan applicaties op hol? Ontploft de batterij?

Arnoud<br/> Foto: Cosmin Coman, 2-soft.com.

Tijd voor een nieuwe blog!

blog-arnoud.jpgNee, niet schrikken, ik ga niet stoppen met bloggen of overstappen naar een andere site. Maar ik wil wél overstappen naar een nieuw design, want ik ben ondertussen wel een beetje uitgekeken op het Clasikue-theme dat ik in 2007 installeerde. En natuurlijk wordt het tijd voor de nieuwste WordPress – deze zwaar gehackte versie 2.1 is ook over zijn uiterste houdbaarheidsdatum heen.

Natuurlijk ga ik dat niet zomaar doen – ik wil graag jullie reacties en suggesties over hoe het eruit moet komen te zien. Want mijn lezers en met name mijn reageerders zijn wat deze blog een succes heeft gemaakt.

Om de nieuwe vormgeving van een optimale gebruikservaring te voorzien – eh, ok, in gewone taal: om te zorgen dat alles komt te zitten waar jullie kijken – ga ik de komende maand het pakket Crazy Egg Web Analytics installeren. Daarmee krijg ik heatmaps en andere informatie over hoe de huidige blog bekeken wordt, waar mensen op klikken en hoe men er doorheen struint.

Crazy Egg is minder privacyschendend dan Google Analytics, hoewel het natuurlijk nog steeds persoonsgegevens verwerkt. Maar ik krijg alleen geaggregeerde informatie, dus ik denk dat ik dat wel kan maken.

Wat mis je op deze blog? Wat zou je er graag bij willen hebben? Waar erger je je nu al maanden aan of wat is zó handig dat het absoluut niet weg mag?

Arnoud

Een prijs van nul euro, kan dat?

speciale-aanbieding.pngEen lezer vroeg me:

Bij een webshop in kantoorartikelen vond ik ineens een hele mooie aanbieding: de postbakjes waren nul euro! Ik heb er meteen honderd genomen, ik moest wel verzendkosten betalen maar dat lijkt me logisch als ze op deze manier hun magazijn leeg willen hebben. Alleen werd een dag later de bestelling geannuleerd want het had 4 euro per bakje moeten zijn. Kan dat zomaar? In de voorwaarden stond niets over typefouten in de prijs!

Ja, dat kan zomaar en nee de disclaimer of voorwaarden zijn hierbij totaal niet relevant.

Je sluit alleen een koop bij een webwinkel wanneer de prijs reëel is. Wanneer dat precies het geval is, hangt heel erg af van hoe de prijs wordt gepresenteerd, wat voor soort winkel het is (design/exclusief of juist prijsvechter) en wat het product elders kost. En in twijfelgevallen ben je als koper verplicht om navraag te doen (OTTO-arrest). Doe je dat niet, en was de prijs niet reëel dan mag de winkel de ‘koop’ annuleren. Koop tussen aanhalingstekens ja, want juridisch is er geen koopcontract gesloten als de genoemde prijs niet reëel was.

Recent hadden we een discussie over Dell, dat een prijsfout van zo’n 500 euro had gemaakt bij een laptop van 1600 euro (met SSD schijven). Daar stond “SPECIALE AANBIEDING” bij, en bovendien hadden werknemers van Dell bevestigd dat de informatie juist was. In dat geval mag je wel op de prijs vertrouwen.

Een prijs van nul euro kan volgens mij nóóit kloppen. Een winkel zal vast wel eens dingen gratis weggeven, maar dan staat er niet een prijsje van nul euro bij, dan staat er “Gratis!”. En in mijn ervaring krijg je alleen dingen gratis als je iets anders koopt. Ik heb nog nooit een (web)winkel gezien die gewoon een product in de gratis gooit. Jullie wel?

Arnoud